s2backup

Voorblad > S


sabelvoet
sā•bel•voet

█ Zelfstandig naamwoord

Kromming aan het ondereinde van een boomstam. Kan veroorzaakt worden door bodemkruipen en aanhoudende winddruk.

Bron: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sabelvoet




sabelvormig
sā•bel•vor•mig

█ Bijvoeglijk naamwoord

Een vorm hebbend die lijkt op de kromming van een sabel.
De stam van een opgaande boom die een lichte kromming vertoont kan men beschrijven als sabelvormig.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sabelvormig




sabelvorming
sā•bel•vor•ming

█ Zelfstandig naamwoord

Ontwikkeling van een sabelvormige groei.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sabelvorming




salicetum
sa•li•cē•tum

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Latijn salix (wilg) + Latijn -etum (verzamelsuffix). Meervoud: saliceta
■ Wisselvorm: salictum. Meervoud: salicta

1. Plaats waarop een groep wilgen of een wilgenbos staat.

2. Een door de mens aangelegde verzameling wilgen van verschillende soorten.

Verwante termen:
Engelse term: salicetum
https://en.wiktionary.org/wiki/salicetum

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#salicetum




salicine
sa•li•ci•ne

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Latijn salix (wilg) + -ine

Plantenhormoon dat voorkomt in planten van het geslacht wilg en in bepaalde andere planten.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Salicine
https://nl.wikipedia.org/wiki/Salicine#Natuurlijk_voorkomen

Bron: Van wilgenbast naar asperine, door Annika de Jong en Jorien van de Puttelaar
PDF-bestand: www.dijs.biz/pw_a&j.pdf

In wilgen komen salicine en indool-3-boterzuur voor als plantenhormoon.

"-ine", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/ine

"-ine", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-ine

Verwante termen:
Duitse term: Salicin
https://de.wikipedia.org/wiki/Salicin
Engelse term: salicin
https://en.wikipedia.org/wiki/Salicin
https://en.wiktionary.org/wiki/salicin
https://en.wiktionary.org/wiki/-in
Franse term: salicyline
https://fr.wikipedia.org/wiki/Salicyline

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#salicine




salicylzuur
sa•li•cyl•zuur

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Salicylzuur

"salicyl", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/salicyl

"-yl", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-yl

Verwante termen:
Duitse term: Salicylsäure
https://de.wikipedia.org/wiki/Salicylsäure
Engelse term: salicylic acid
https://en.wikipedia.org/wiki/Salicylic_acid
Franse term: acide salicylique
https://fr.wikipedia.org/wiki/Acide_salicylique

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#salicylzuur




samenlevingsvorm
sā•men•lē•vings•vorm

█ Zelfstandig naamwoord

Wijze waarop twee of meer organismen van verschillende soorten langdurig samenleven.
Bron: bewerkte tekst uit het artikel Symbiose van Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Symbiose

Bron: Biologielessen.nl
www.biologielessen.nl/index.php/dna-7/373-samenlevingsvormen

Bron: Don Boscocollege Zwijnaarde
https://aardrijkskunde.dbz.be/biologie/leertraject_samenlevingsvormen.html

Bron: Óscar Romerocollege Dendermonde
PDF-bestand: http://users.telenet.be/wetenschappenosroco/Biologie/Samenlevingsvormen.pdf

Verwante termen:
Verwante Engelse term: co-operation
https://en.wikipedia.org/wiki/Co-operation_(evolution)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#samenlevingsvorm




samenloop
sā•men•loop

█ Zelfstandig naamwoord

Plaats waar waterlichamen (rivieren, beken) samenvloeien.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M061856

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/samenloop

Verwante termen:
Duitse term: Zusammenfluss
https://en.wiktionary.org/wiki/Zusammenfluss
Engelse termen: confluence, conflux
https://en.wiktionary.org/wiki/confluence
https://en.wiktionary.org/wiki/conflux
Franse term: confluence
https://fr.wiktionary.org/wiki/confluence

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#samenloop




sandelhoutolie
san•del•hout•olie

█ Zelfstandig naamwoord

Etherische olie gewonnen uit sandelhout, het hout van de boomsoort sandel oftewel Santalum album.

"sandel", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sandel%22

"sandel" oftewel Santalum album, Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Santalum_album

"sandelhout", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sandelhout_(houtsoort)

"sandelhout", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sandelhout

"sandelhout", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sandelhout%22

Verwante termen:
Duitse term: Sandelholzöl
https://de.wikipedia.org/wiki/Sandelholzöl
Engelse term: sandalwood oil
https://en.wikipedia.org/wiki/Sandalwood_oil
Franse term: huile essentielle de santal

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sandelhoutolie




sap

█ Zelfstandig naamwoord

1. Levensvocht in planten.
1.1. Sap verkregen uit planten, in het bijzonder van vruchten, voor menselijk verbruik. Vruchtensap, berkensap.

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/sap

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sap

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sap%22

Verwante termen:
Duitse termen: Saft, Baumsaft
https://de.wiktionary.org/wiki/Saft
www.dwds.de/wb/Saft
Engelse term: sap
Engelse term, vruchtensap: juice
https://en.wikipedia.org/wiki/Sap
https://en.wiktionary.org/wiki/sap
https://en.wikipedia.org/wiki/Birch_sap
https://en.wikipedia.org/wiki/Juice
Franse term: sève
https://fr.wikipedia.org/wiki/Sève

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sap




sapro-

█ Voorvoegsel

Voorvoegsel, afgeleid van Grieks sapros = verrot.
Verwante term: detritus
Engelse term: sapro-
https://en.wiktionary.org/wiki/sapro-
https://en.wiktionary.org/wiki/Category:English_words_prefixed_with_sapro-

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sapro-




saprobiont
sa•pro•bi•ont

█ Zelfstandig naamwoord

■ Verouderd synoniem: saprofyt
■ Synoniem: saprovoor



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/saprofyt

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Saprofyt

Verwante termen:
Duitse term: Saprobiont
https://de.wikipedia.org/wiki/Saprobiont
Engelse term: saprobiont
https://en.wikipedia.org/wiki/Saprobiontic
https://en.wikipedia.org/wiki/Saprovore
https://en.wikipedia.org/wiki/Saprotrophic_nutrition
Franse term: saprobionte
https://fr.wiktionary.org/wiki/saprobionte
https://fr.wikipedia.org/wiki/Saprophyte

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#saprobiont




saprofaag
sa•pro•faag

1. █ Zelfstandig naamwoord

Organisme dat zich voedt met dood organisch materiaal.

2. █ Bijvoeglijk naamwoord

Zich voedend met dood organisch materiaal.

Verwante termen:
Engelse term voor 1: saprophage
Engelse term voor 2: saprophagic
https://en.wiktionary.org/wiki/saprophage
https://en.wiktionary.org/wiki/saprophagic
https://en.wikipedia.org/wiki/Saprophagy
https://en.wikipedia.org/wiki/Saprotrophic_nutrition
Franse term voor 1: saprophage
Franse term voor 2: saprophage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Saprophage
https://fr.wiktionary.org/wiki/saprophage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#saprofaag




saproxylofaag
sa•pro•xy•lo•faag

1. █ Zelfstandig naamwoord

Organisme dat zich voedt met dood hout.

2. █ Bijvoeglijk naamwoord

Zich voedend met dood hout.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#saproxylofaag




sapstroom
sap•stroom

█ Zelfstandig naamwoord

Werking in planten, in het bijzonder houtige planten. Het stromen van het sap.

Bron: Biologielessen.nl
www.biologielessen.nl/index.php/a-10/2079-organische-sapstroom
www.biologielessen.nl/index.php/a/2080-anorganische-sapstroom
www.biologielessen.nl/index.php/dna-12/577-transport-in-de-plant

Bron: Encyclo.nl
www.encyclo.nl/begrip/sapstroom

Opwaartse, neerwaartse en radiale sapstroom.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sapstroom




sap tappen
sap tap•pen

█ Werkwoordelijke woordgroep

Boomsap laten uitvloeien om het te oogsten.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sap-tappen




saptrekker
sap•trek•ker

█ Zelfstandig naamwoord

■ Waarschijnlijk van Frans tire-sève

1. Eigenlijke betekenis, net zoals 2 een vaag verhaal:

Bij de snoei van een struik. Een deel van een scheut laten staan, bij voorkeur snoeiend bij en boven een knop of bij een vertakking. De idee is dat de overgebleven scheut er zou voor zorgen dat het sap (in de struik op zich of in deze scheut?) blijft circuleren. Gaat het sap zonder de zogenaamde saptrekkker niet meer circuleren? Prietpraat! Bijkomend commentaar van de samensteller: "Als men spreekt van sapstroom, dan ga ik ervan uit dat de snoei gebeurt op een moment waarop de sapstroom vloeit; tijdens de lente of de zomer."

2. Oneigenlijke betekenis, overgenomen van 1:

Bij het knotten van een knotboom. Tak die men laat staan in de veronderstelling dat dit de knotboom ten goede komt. De idee hierbij is dat de overgebleven tak het sap in de knotboom laat circuleren. Het mogelijke voordeel hierbij is dat de boom later sneller bladeren kan aanmaken - door de al laanwezige knoppen op deze tak - die nodig zijn voor de fotosynthese. In dit geval kan men deze tak een bladlater noemen. Alhoewel een zomersnoei, ooit dienend om loofvoeder te oogsten, mogelijk is, worden tegenwoordig knotbomen in de winter geknot. Er is dan geen of weinig sapstroom.

Gelezen in een praktische gids, uitgegeven door vijf organisaties die zich regionaal landschap noemen: "Saptrekkers zorgen ervoor dat de sapstroom goed op gang komt in de lente." Dit veronderstelt dat een geknotte boom zonder een saptrekker of saptrekkers een minder goede sapstroom heeft in de lente. Dit is onbewezen en volgens de samensteller prietpraat. Het mogelijke voordeel zit in het snellere aanmaken van bladeren. Een nadeel van saptrekkers is dat ze later voor ongelijkvormigheid in de kroon zorgen. De saptrekkers zijn veel dikker dan de andere takken. De dikkere takken kunnen, afhankelijk van wanneer ze uiteindelijk gesnoeid worden, grotere snoeiwonden nalaten.

Verwante termen bij 1 en 2:
Verwante termen bij 2 in het bijzonder:
Franse term: tire-sève
https://fr.wiktionary.org/wiki/tire-sève

Pousse conservée en bout d'une tige lors d'une taille afin de maintenir la circulation de la sève.
Bron: Larousse
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/tire-sève/78190

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#saptrekker




sapverlies
sap•ver•lies

█ Zelfstandig naamwoord

Van planten, in het bijzonder houtige planten. Het verliezen van sap.


Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sapverlies




scha...




schaaf

█ Zelfstandig naamwoord

Bepaald werktuig om een houtvlak glad, vlak of dunner te maken.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaaf

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schaaf

Verwante termen:
Nederduitse term: Hövel
www.plattmakers.de/nl/2446/Hövel
www.plattmakers.de/nl/2689/Hövel
Duitse termen, nauw woordverwant: Schabe, Schaben, Schaber
Duitse term, vertaalequivalent: Hobel

Schabe, Schaben (enkelvoud!), Schaber
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schabe
www.dwds.de/wb/schaben
https://de.wikipedia.org/wiki/Schaber
www.dwds.de/wb/Schaber

Hobel (van ouder Hovel naar Hobel)
https://de.wikipedia.org/wiki/Hobel
www.dwds.de/wb/Hobel

Nederduits Hövel (= schaaf, en ook = heuvel) en Duits Hobel zijn woordverwant aan Nederlands heuvel en Duits Hügel.

Engelse term, vertaalequivalent: plane
Engelse term, nauw woordverwant: shave, shaver. spoke shave
https://en.wikipedia.org/wiki/Plane_(tool)
www.etymonline.com/word/plane
https://en.wiktionary.org/wiki/shave#Etymology_2
www.etymonline.com/word/shave
www.etymonline.com/word/shaver
https://en.wiktionary.org/wiki/spokeshave
Zweedse term: hyvel
https://sv.wiktionary.org/wiki/hyvel
Franse term: rabot
https://fr.wikipedia.org/wiki/Rabot

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaaf




schaafbank
schaaf•bank

█ Zelfstandig naamwoord

1. Werkbank waarop men handmatig hout kan schaven.

2. Machine voor het schaven van hout.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062085

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaafbank

Verwante termen:
Duitse term: Hobelbank
https://de.wikipedia.org/wiki/Hobelbank

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaafbank




schaafkrul
schaaf•krul

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: schaafsel, schaveling

Houtkrul die ontstaat tijdens het schaven.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062346.re.27

"schaafsel", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schaafsel

"schaveling", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schaveling

Verwante termen:
Engelse term: shaving
https://en.wiktionary.org/wiki/shaving

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaafkrul




schaal

█ Zelfstandig naamwoord

Plank met een bolle zijde, van de buitenkant van een boom.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062095&article=boom

Verwante termen:
Duitse term: Schwartenbrett
Duitse termen, onder voorbehoud: Schalholz/Schalkante,
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS02291
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS03932

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaal




schaaldeel
schaal•deel

█ Zelfstandig naamwoord

Eerste of laatste deel dat men uit een boomstam zaagt, waarvan de ene kant vlak gezaagd is en de andere kant, met de schors, bol staat.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A005010

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062095.re.46
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062095&article=boom

Bij omvangrijke rugs (dosse) te zagen boomstammen ontstaan volgende delen, in deze volgorde:
schaal -> schaaldeel -> achterdeel -> deel
Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/bouwkunde2/jpgd/dosse_gezaagd_2_boek_bouwmaterialen_ing_m_w_verver_1995.jpg
www.joostdevree.nl/shtmls/dosse_gezaagd.shtml

Kijk ook bij achterdeel.

Verwante termen:
Nederduitse termen: Schaaldeel, Schaaldele
"... 2) niederdeutsch. schâldäle, schâldêle, äuszere, zunächst der schale, rinde des baumes weggeschnittene diele."
Bron: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS03895
www.plattmakers.de/nl/1358/Deel
Duitse term: Schwarte. Nederlands zwoerd. Kijk ook bij deel.
www.dwds.de/wb/Schwarte
https://de.wikipedia.org/wiki/Schwarte_(Holz)
https://de.wiktionary.org/wiki/Schwarte
Engelse term: slab
https://en.wiktionary.org/wiki/slab
Franse term: dosse
https://fr.wiktionary.org/wiki/dosse

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaaldeel




schaapskooi
schaaps•kooi

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: schaapsstal, schaapstal



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaapskooi

Bron: Woordenboek van de Limburgse dialecten
Google Books

Bron: Woordenboek van de Brabantse dialecten
Google Books

Verwante termen:
Duitse term: Schafstall
Franse term: bergerie
https://fr.wikipedia.org/wiki/Bergerie
https://fr.wiktionary.org/wiki/bergerie
https://nl.wikipedia.org/wiki/Bergerie
https://fr.wiktionary.org/wiki/berger

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaapskooi




schaapsweide
schaaps•wei•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schapenweide

Kijk bij schapenweide.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaapsweide




schaar

█ Zelfstandig naamwoord

1. Aandeel van de opbrengst of aandeel in het gebruik van een gemeenschappelijk goed.

Stuk grond in een gemeenschappelijke weide (meent) dat groot genoeg was om één volwassen dier te voeden.
Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID11496&article=schaar

Een stuk grond van onbepaalde grootte, welke in een gemene weide gerekend werd als nodig voor het voedsel van één volwassen dier; of ook de hoeveelheid voedsel waarop in een gemene weide voor een grazend dier moet worden gerekend, en het recht om een stuk vee dat op een “schaar” gerekend werd in de gemene weide te doen grazen; aandeel in de mark.
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48625&article=schaar

2. Hetgeen een veld of bos oplevert; gewas.*

*Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062115
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062114

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48874
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48625
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48873

Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID3256

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schaar3

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schaar%22

Plaatsnaam: Schaarbeek
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaarbeek
Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID3256.re.11

Nederlands en Nederduits werkwoord "scharen"
1. Met land of het gebruik van land als voorwerp. Ieder gerechtigde zijn aandeel daarin toewijzen.
2. Met vee als voorwerp. Dat in een gemene weide brengen.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062297.re.8

Verwante termen:
Duitse term: Schar
www.dwds.de/wb/Schar#1
www.dwds.de/wb/etymwb/Schar
Engelse term: share
www.etymonline.com/word/share
https://en.wiktionary.org/wiki/share#Etymology_1

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaar




Zwitserduitse term
Schaarhaag
schaar•haag

█ Zelfstandig naamwoord

In Zwitserland: Dode heg in een bepaalde vorm, gemaakt van schuin gelegde palen op gekruiste palen.
"Weniger dauerhaft, aber rascher erstellt ist der "Schaarhaag". Hier stehen die "Hagstäcken" in wenig entfernten Paaren kreuzweis und schräg ("schaar") gegeneinder."
Bron: Wälder für Generationen: Konzeptionen der Nachhaltigkeit im Kanton Bern (1750-1880), door Stuber, Martin. Bladzijde 131.
Google Books: http://books.google.be/books?id=U9IoolhkGPoC&pg=PA131&lpg=PA131&dq=schaarhaag&source=bl&ots=UKnNdzKPQC&sig=nEuEDNUylSXJy175Ad4wsvlR8As&hl=nl&ei=IUtATfy1LpKwhAe8zuHqCA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CBcQ6AEwAA#v=onepage&q=schaarhaag&f=false

Bron: Schweizerisches Idiotikon
https://digital.idiotikon.ch/idtkn/id8.htm#!page/81095/mode/1up

Bron: survivalresources op Youtube
Youtube: https://youtu.be/76zWu5s9E-w?t=199

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaarhaag




schaarhout
schaar•hout

█ Zelfstandig naamwoord

1. -hout in de betekenis van vaste stof waarvan de boom gemaakt is. Loofhout dat geslagen is of te slaan is van individuen die van tijd tot tijd geslagen worden. Synoniem: hakhout.

2. -hout in de betekenis van bos. Bos of bomengroep, bestaande uit loofhout, dat/die regelmatig gekapt wordt. Synoniemen: hakhout, schaarbos.

3. -hout in de betekenis van vaste stof waarvan de boom gemaakt is. Aandeel in de houtoogst (van hakhout) waarop iemand recht heeft volgens een schaarrecht, een recht dat het gebruik van een gemeenschappelijk goed regelt. Kijk ook bij Scharholz, bij de Duitse term. Synoniem: hakhout.

4. -hout in de betekenis van bos. Bos waarop een schaarrecht van toepassing is. Zie 3. Synoniemen: hakhout, schaarbos.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062125&article=schaarhout
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062120&lemmodern=schaarbos

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48630&lemmodern=schaarbos
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48630&article=aandeel
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48630&article=schaarhout

Bron: Ensie
www.ensie.nl/betekenis/schaarhout

Bron: e-WND
www.meertens.knaw.nl/ewnd/boeken/woord/15513

Verwante termen:
Duitse term: Scharholz
https://drw-www.adw.uni-heidelberg.de/drw-cgi/zeige?index=lemmata&term=scharholz

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaarhout




schaarrecht
schaar•recht

█ Zelfstandig naamwoord

Het recht (= wet) dat de verordeningen beschrijft over de scharen (opgedeelde stukken van een gemeenschappelijk goed).

"schaarrecht hebben op ..." = Gebruik maken van het recht op, of het recht opeisen om gebruik te maken van een schaar of de opbrengst van een schaar. In veel gevallen gaat het om weiderecht in de gemeenschappelijke weide of weiden.

Verwante term:
Duitse termen: Schaarrecht, Scharrecht [schār•recht]

Die Dorfgeschichte von Mehrum, Das Weide- und Schaarrecht, Hülser, Jakob.
www.rheindorf-mehrum.de/das-weide--und-schaarrecht.html

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaarrecht




schabbert
schab•bert

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schabberd,sjabbert
■ Synoniemen: flik, vlik
■ Hoogstwaarschijnlijk een afleidsel van het werkwoord schabben. Zie onderaan*.

Een stuk heiturf. Geoogst als brandstof en bouwmateriaal.

Plaatsnamen:
Schabbertenstraat, Maasmechelen (B).
Schabartstraat, Genk (B)

Woordenboek van de Limbnurgse Dialecten II, aflevering 4: turfsteker en ertsontginner. Lemma "heizode", bladzijde 10.
PDF-bestand: http://e-wld.nl/static/dictionary/content/pdf/wld-2/1987_Limburgse%20Dialecten%20II,4%20(Ten%20geleide-Turfsteker%20en%20ertsontginner)-nw.pdf

Bron: e-WLD
http://e-wld.nl/trefwoord/search/?search=schabbert
http://e-wld.nl/lemma/search/?search=heizode

sjabbert, Bron: Vlaamse Volksverhalenbank, Verhaalfiche ID: 733
www.volksverhalenbank.be/mzoeken/zoeken_Detail.php?ID=733

sjabbert, Bron: Vlaamse Volksverhalenbank, Verhaalfiche ID: 513
www.volksverhalenbank.be/mzoeken/zoeken_Detail.php?ID=513

"In de vochtige heide stak men brandzoden, bestemd voor een welbepaald gebruik bij de haard of bij de smid. Ze werden bij voorkeur gestoken op plaatsen waar een laag veenmos voorkwam. Meestal werden deze brandzoden in de Kempen aangeduid met de naam "heirissen" [hei•ris•sen] en "sjabberten". Vaak werden deze zoden gestoken met een "vlik", een pijlvormige schup met licht opstaande vleugels. De punt en de buitenrand van de vleugels werd gevijld, gehaard en tijdens het gebruik ook met de slijpsteen bijgewerkt. Tijdens het drogen in de heide werden de sjabberten dakpansgewijs gestapeld op hoopjes van ongeveer 1 meter. Na een droogtijd die duurde tussen de 8 dagen en enkele weken, werden ze daar in het scob geplaatst in afwachting van verder gebruik."
Bron: “Landschappen in de Kempen”, samengesteld door Van Mierlo, Toon. Verschenen in Kempensche Tydinghen, nummer 44, 2006.
Bestandsnaam: Kempensche Tydinghen nr. 44 (juli - aug sep 2006).pdf

Lemma: heiturf. zodesteeksel tot 2 dm dik. sjabbert
Bron: Lexicon van het Nederlandse Landschap, door Bakker, Anne. 1993.
www.voetvanoudheusden.nl/PDFs/lexicon%20van%20het%20nederlandse%20landschap.pdf
Bestandsnaam: lexicon van het nederlandse landschap-2.pdf

Beschadigde bron, mogelijk tijdelijk beschadigd.
http://cultuurtijdschriften.nl/download?type=document&docid=460513

"De heiturf was de bovenste humuslaag met het heidekruid. Deze werd afgestoken met behulp van een rus- of turfbijl en een turfschup die sjabberteflik werd genoemd. Onder de heiturf zat een tweede laag tot aan het grondwater. Deze brandstof van betere kwaliteit was de klotturf, die eigenlijk uit afgestorven plantenresten bestond. Om deze te ontginnen maakte men ook gebruik van rusbijl en sjabberteflik, maar bovendien nog van een klotschupje dat diende om de klompen klotturf te verdelen."
Bron: De Kempische Gemeente, door Molemans, Jos. Verschenen in Brabants Heem, jaargang 38, nummer 1, 1986.
PDF-bestand: http://heemkunde-archief.nl/_docs/Brabants%20Heem%20(1948-1998)/1986_38.pdf

*Schabbert, wisselvorm van schabbaard/schabbaart?, is hoogstwaarschijnlijk een afleidsel van het werkwoord schabben. Schabben is nauw woordverwant aan schaven.

"schabben, ww.: in de grond krabben. Intensivum van schaven. Zie schab."
Bron: Brabants etymologisch woordenboek: de herkomst van de woordenschat van Antwerpen, Brussel, Noord-Brabant en Vlaams-Brabant, door Debrabandere, Frans. 2010. Langs Etymologiebank.nl.
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schabben

"schabben", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schabben

"schabben", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48492

"schabbaard", Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID11508&article=schabbaard

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schabbert




schabbertenflik
schab•ber•ten•flik

█ Zelfstandig naamwoord

Bepaald gereedschap om flikken (zoden) mee te steken.

"In de vochtige heide stak men brandzoden, bestemd voor een welbepaald gebruik bij de haard of bij de smid. Ze werden bij voorkeur gestoken op plaatsen waar een laag veenmos voorkwam. Meestal werden deze brandzoden in de Kempen aangeduid met de naam "heirissen" [hei•ris•sen] en "sjabberten". Vaak werden deze zoden gestoken met een "vlik", een pijlvormige schup met licht opstaande vleugels. De punt en de buitenrand van de vleugels werd gevijld, gehaard en tijdens het gebruik ook met de slijpsteen bijgewerkt. Tijdens het drogen in de heide werden de sjabberten dakpansgewijs gestapeld op hoopjes van ongeveer 1 meter. Na een droogtijd die duurde tussen de 8 dagen en enkele weken, werden ze daar in het scob geplaatst in afwachting van verder gebruik."
Bron: “Landschappen in de Kempen”, samengesteld door Van Mierlo, Toon. Verschenen in Kempensche Tydinghen, nummer 44, 2006.
Bestandsnaam: Kempensche Tydinghen nr. 44 (juli - aug sep 2006).pdf

"De heiturf was de bovenste humuslaag met het heidekruid. Deze werd afgestoken met behulp van een rus- of turfbijl en een turfschup die sjabberteflik werd genoemd. Onder de heiturf zat een tweede laag tot aan het grondwater. Deze brandstof van betere kwaliteit was de klotturf, die eigenlijk uit afgestorven plantenresten bestond. Om deze te ontginnen maakte men ook gebruik van rusbijl en sjabberteflik, maar bovendien nog van een klotschupje dat diende om de klompen klotturf te verdelen."
Bron: De Kempische Gemeente, door Molemans, Jos. Verschenen in Brabants Heem, jaargang 38, nummer 1, 1986.
PDF-bestand: http://heemkunde-archief.nl/_docs/Brabants%20Heem%20(1948-1998)/1986_38.pdf

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schabbertenflik




schadeboom
schā•de•boom

█ Zelfstandig naamwoord

Boom die schade opgelopen heeft.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schadeboom




schaduwboom
schā•duw•boom

█ Zelfstandig naamwoord

1. Boom die schaduw werpt op iets of iemand.
1.1. Boom die schaduw werpt ten gunste van mensen of vee. Kijk ook bij schaduwbrenger.
In verschillende artikels op Wikipedia staat geschreven dat de boom speciaal geplant is om schaduw te werpen, maar dat hoeft niet per se zo te zijn. Bijvoorbeeld, een boom die ooit geplant is als grensmarkering op de hoek van een weide werpt later ook schaduw ten gunste van vee.
1.2. Boom die een andere boom of planten in de schaduw stelt, met mogelijk nadelige gevolgen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaduwboom

Verwante termen:
Duitse term: Schattenbaum
https://de.wikipedia.org/wiki/Schattenbaum
Engelse term: shade tree
https://en.wikipedia.org/wiki/Shade_tree
Franse term: arbre d'ombrage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwboom




schaduwboomsoort
schā•duw•boom•soort

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/schaduwboomsoort

Verwante termen:
Duitse term: Schattbaumart
https://de.wikipedia.org/wiki/Schattbaumart

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwboomsoort




schaduwbrenger
schā•duw•bren•ger

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: schaduwbieder, schaduwbezorger, schaduwgever, schaduwvoorziener, schaduwverschaffer

Een of meerdere bomen of struiken waarvan de kronen verkoelende schaduw werpen tijdens zonnig weer. De kroon of kronen kunnen geleid zijn met de bedoeling schaduw te werpen.

"leiplant", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Leiplant

Verwante termen:
Duitse term: Schattengeber

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwbrenger




schaduwdruk
schā•duw•druk

█ Zelfstandig naamwoord

Mate waarin de schaduwworp van bovenstaande bomen voor lichtgebrek zorgt bij onderstaande bomen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwdruk




schaduwgaas
schā•duw•gaas

█ Zelfstandig naamwoord

Lichtdempend kunststof doek dat over planten gehangen wordt om zonnebrand te voorkomen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwgaas




schaduwhorde
schā•duw•hor•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schaduwvlaak

Los gevlochten horde die boven planten geplaatst wordt om zonnebrand te voorkomen. Gemaakt van de hernieuwbare en biologisch afbreekbare stof hout. Duurzaam alternatief voor schaduwgaas, het vorige gemaakt van vervuilend kunststof.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwhorde




schaduwkant
schā•duw•kant

█ Zelfstandig naamwoord

De kant waar een plantenindividu geen zonlicht ontvangt.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwkant




schaduwminnend
schā•duw•min•nend

█ Bijvoeglijk naamwoord

Van planten: De eigenschap hebbend te gedijen in schaduw.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwminnend




schaduwval
schā•duw•val

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm, ongewoon: schaduwvalling
■ Synoniem: schaduwworp
■ Antoniem: lichtval

In de context van deze lijst; in een ruimte waarin een plant of planten overdag zonlicht ontvangen. Het vallen van de schaduw op een plant of planten. Beschaduwing.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwval




schaduwverdraagzaamheid
schā•duw•ver•draag•zaam•heid

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schaduwtolerantie

Het vermogen van een plant om te groeien in schaduw.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaduwtolerantie_van_planten

Verwante termen:
Duitse termen: Schattentoleranz, Schattenverträglichkeit. Verouderd: Schattenvertragsamkeit
https://www.spektrum.de/lexikon/biologie/schattentoleranz/59011
Engelse term: shade tolerance
https://en.wikipedia.org/wiki/Shade_tolerance
https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_tree_species_by_shade_tolerance

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwverdraagzaamheid




schaduwverdragend
schā•duw•ver•drā•gend

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Synoniem: schaduwtolerant

Het vermogen hebbend schaduw te verdragen.

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/pagina/lichtbehoefte-van-boomsoorten

"verdragend", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/verdragend

Verwante termen:
Duitse term: schattentolerant, schattenverträglich. Verouderd: schattenvertragsam
Engelse term: shade tolerant

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwverdragend




schaduwwerper
schā•duw•wer•per

█ Zelfstandig naamwoord

Een lichaam dat schaduw werpt op een ander lichaam. Bijvoorbeeld een opgaande boom op een struik.

Verwante termen:
Duitse term: Schattenwerfer
https://de.wiktionary.org/wiki/Schattenwerfer

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwwerper




schaduwworp
schā•duw•worp

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schaduwval, schaduwvalling (ongewoon), schaduwwerping (ongewoon)

De worp van schaduw op een vlak of individu. Schaduwworp kan schaduwdruk veroorzaken.

Verwante termen:
Duitse termen: Schattenwurf. Schattenwerfung (ongewoon)
Engelse termen: shadow cast, shadow casting

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaduwworp




schalm

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: bles

In de bosbouw. Merk, ontschorste plek.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062230

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schalm

Verwante termen:
Duitse term: Schalm
www.dwds.de/wb/Schalm
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS02415
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS04056
https://drw-www.adw.uni-heidelberg.de/drw-cgi/zeige?index=lemmata&term=schalm

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schalm




schalmen
schal•men

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schalmen, (de) schalming

■ Synoniem: blessen

In de bosbouw. Merken.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062233

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48747

Verwante termen:
Duitse term: schalmen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Adelung&lemid=DS00829
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS02415
https://drw-www.adw.uni-heidelberg.de/drw-cgi/zeige?index=lemmata&term=schalmen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schalmen




schans

█ Zelfstandig naamwoord

1. Omheinde, beschermende vesting.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schans1
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schans2

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schans_(verdedigingswerk)

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/schans
www.leestekensvanhetlandschap.nl/boerenschans

Bron: Marc Robben - Schansen in Limburg (B)
https://sites.google.com/site/glschansen/
https://sites.google.com/site/gl2schansen/

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schans

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schans

"verschansen", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/verschansen

2. Takkenbos, mutsaard.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schans1

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062278

Verwante termen:
Duitse term: Schanze
https://de.wikipedia.org/wiki/Schanze_(Festungsbau)
https://de.wikipedia.org/wiki/Faschine
Engelse term: sconce
https://en.wikipedia.org/wiki/Sconce_(fortification)
https://en.wiktionary.org/wiki/sconce#Etymology_2
www.etymonline.com/word/sconce

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schans




schanskorf
schans•korf

█ Zelfstandig naamwoord

Korf die gevuld is met aarde of stenen. In tijden van oorlog bood de schanskorf, toen gemaakt van wissen, beschutting bij een belaging.

Beeld op Wikipedia: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/03/Sixteenth_Century_Cannon2.jpg

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schanskorf

Verwante termen:
Duitse termen: Gabion, Schanzkorb
https://de.wikipedia.org/wiki/Gabione
https://de.wikipedia.org/wiki/Schanzkorb
Engelse term: gabion
https://en.wikipedia.org/wiki/Gabion
Franse term: gabion
https://fr.wikipedia.org/wiki/Gabion

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schanskorf




schapenweide
schā•pen•wei•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: schaapswei, schaapsweide, schapenwei

Weide waarop schapen grazen of weide die voorbehouden is aan schapen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schapenweide




schaper
schā•per

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: scheper
■ Synoniem: schaapherder

Schaapherder.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaapherder

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062289

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=48855

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID71803

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/schaper

"scheper", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062522

"scheper", Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/scheper

Verwante term: herder
Nederduitse termen: Schaper, Schäper
www.plattmakers.de/nl/7479/Schaper
www.plattmakers.de/nl/2292/Schäper
Duitse term: Schäfer
https://de.wikipedia.org/wiki/Sch%C3%A4ferei#Sch.C3.A4fer
Engelse term: shepherd
https://en.wikipedia.org/wiki/Shepherd
Franse termen: berger (mannelijk), bergère (vrouwelijk)
https://fr.wikipedia.org/wiki/Berger

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaper




schaven
schā•ven

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schaven, (de) schaving



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schaven

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schaven

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schaven#Werkwoord

Schaven is verwant aan het werkwoord schabben, waarvan schabbert hoogstwaarschijnlijk afgeleid is. Kijk bij schabbert.

Verwante termen:
Nederduitse term: schaven
www.plattmakers.de/nl/5558/schaven
Duitse term: schaben
Duitse term, vertaalequivalent: hobeln
www.dwds.de/wb/schaben
https://de.wikipedia.org/wiki/Schaben_(Verfahren)
https://de.wiktionary.org/wiki/schaben
www.dwds.de/wb/hobeln
https://de.wiktionary.org/wiki/hobeln
Engelse term: shave
Engelse term, vertaalequivalent: plane
www.etymonline.com/word/shave
www.etymonline.com/word/plane
Franse term: raboter
https://fr.wiktionary.org/wiki/raboter

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schaven




sche...




scheen

█ Zelfstandig naamwoord

Gekliefde wis (vlechtroede, teen, wijm) die vlak geschaafd en eventueel op breedte getrokken is. Van bepaalde wilgensoorten, pitriet (rotan), braam (voor bijenkorven), hazelaar, es, inlandse eik, kastanje en andere planten kan men schenen maken.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062375

http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/scheen1

Scheen is mogelijk woordverwant aan Duits werkwoord schēnen = Duits en Nederlands scheiden.

Werkwoord schēen = scheiden, wisselvorm van schenen - >
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS03631
Werkwoord schēnen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=LothWB&lemid=CS00422

"shin: from Proto-Indo-European root *skei- "to cut, split".
Bron: Etymonline.com
www.etymonline.com/word/shin
www.etymonline.com/word/*skei
www.etymonline.com/word/*sek-

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/scheen

Verwante termen:
Nederduitse term: Scheen
www.plattmakers.de/nl/375/Scheen
Duitse termen: Schien, Schiene

"Schiene aus Holz; Holzspan (houtspaander, nvdr), ca. 1 cm breite u. ½—1 mm dicke Streifen, die von den Ruten u. Gerten des Haselnussstrauches u. von fingerdicken Eichenloden oder Weiden abgesplissen werden; sie werden vom Korbmacher benutzt, um das Weidengeflecht zu stärken; vom Kurbelflechter (Teigkurbel), um das Stroh zusammenzubinden; auch Spankörbe, Kartoffelkörbe, Kuchenunterlagen, Obsthürden, Rückentragkörbe werden davon gefertigt;..."
Bron: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS04741

Schien: "Weidengeflecht, Hürde zum Auflegen der Kuchen (koekenwis?, nvdr) und zum Dörren des Obstes."
Bron: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=LothWB&lemid=CS00472

www.dwds.de/wb/Schiene
www.dwds.de/wb/scheiden

Engelse termen, nauw woordverwant: skein, shin
Engelse term: splint
https://en.wiktionary.org/wiki/skein#Etymology
www.etymonline.com/word/skein
https://en.wiktionary.org/wiki/shin#Etymology_1
www.etymonline.com/word/shin
https://en.wiktionary.org/wiki/splint#Etymology
www.etymonline.com/word/splint
Franse term: éclisse
www.cnrtl.fr/definition/éclisse
https://fr.wiktionary.org/wiki/éclisse

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheen




scheenschaaf
scheen•schaaf

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: teenschaaf, wissenschaaf

Schaaf om een scheen op een bepaalde wijze op dikte te schaven. De bepaalde wijze kan zijn 1. schaven waarbij de ronde vorm aan één kant behouden blijft en de ander kant op dikte geschaafd wordt, 2. de scheen aan twee kanten vlak op dikte schaven. De scheenschaaf kan verwerkt zijn in een zwaar lichaam zoals een werkmeubel zodat de twee handen van de werker vrij zijn om de scheen voeren of de schaaf kan een maat hebben die in één hand vastgehouden kan worden; een handschaaf.

"teenschaafje", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067891.re.23

Verwante termen:
Franse term: éclissoir. Een éclissoir is een rabot de vannier (mandenmakersschaaf)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheenschaaf




scheepsbouw
scheepsbouw

█ Zelfstandig naamwoord

Het bouwen van schepen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Scheepsbouw

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062379

Verwante termen:
Duitse term: Schiffbau
https://de.wikipedia.org/wiki/Schiffbau
Engelse term: shipbuilding
https://en.wikipedia.org/wiki/Shipbuilding
Franse term: construction navale
https://fr.wikipedia.org/wiki/Construction_navale

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheepsbouw




scheepsbouwhout
scheeps•bouw•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: scheepshout, scheepstimmerhout

Hout dat geschikt is om te gebruiken in de scheepsbouw.

Bron: Vereniging De Binnenvaart
www.debinnenvaart.nl/binnenvaarttaal/woord.php?woord=sche#scheepshout

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062741.re.227

Verwante termen:
Franse term: bois de marine
https://chroniquesintemporelles.blogspot.com/2014/08/les-bois-de-marine.html

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheepsbouwhout




scheepshout
scheeps•hout

█ Zelfstandig naamwoord

1. Synoniem van scheepsbouwhout. Kijk bij scheepsbouwhout.

2. Wrakhout van een schip.

3. Hergebruikt hout van een schip. Scheepshout wordt meubelhout.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheepshout




scheepstimmerman
scheeps•tim•mer•man

█ Zelfstandig naamwoord

Iemand wiens vak het is houten schepen te timmeren.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062390

Verwante termen:
Duitse term: Schiffbauer, Schiffzimmerer, Schiffzimmermann
https://de.wikipedia.org/wiki/Schiffszimmerer
Engelse termen: shipwright, boatright

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheepstimmerman




scheepstimmermansbijl
scheeps•tim•mer•mans•bijl

█ Zelfstandig naamwoord

Een van verschillende bijltypen die door de scheepstimmerman gebruikt werd.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062390.re.1

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheepstimmermansbijl




scheerhaag
scheer•haag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: scheerheg
■ Synoniemen: kniphaag, knipheg

Een haag die men minstens eenmaal per jaar in vorm scheert.

Verwante termen:
Duitse term: Schnitthecke
Engelse term: clipped hedge
Franse term: haie taillée

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheerhaag




Duitse term
Scheitholz
scheit•holz

█ Zelfstandig naamwoord

Hout dat in korte stukken gekliefd is uit houtblokken. Na het vellen wordt de stam gekort in houtblokken en vervolgens worden de houtblokken gekliefd. Vooral voor brandhout en in mindere mate voor schindelhout.
Het Nederlands kent geen woord met deze specifieke semantische betekenis. Houtblok(ken) en kliefhout kunnen synoniemen zijn.

https://en.wikipedia.org/wiki/Scheitholz
https://nl.wiktionary.org/wiki/Scheitholz

https://www.dwds.de/wb/Scheitholz

https://de.wikipedia.org/wiki/Scheitholz_(Brennstoff)
"scheit", "scheid"

Scheit (van scheiden)
www.dwds.de/wb/Scheit

Relevante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheitholz




schelf

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schelft



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062451

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schelf2

Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-s/

Schel is woordverwant aan schilfer, Nederduits Schelver

"schilfer", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schilfer

"schelver", Bron: Plattmakers
www.plattmakers.de/nl/13883/Schelver

Verwante term: hilde
Duitse termen: Schelf, Schelfe. Commentaar van de samensteller: "Om het verwantschap tussen Nederlands schelf en Duits Schelf/Schelfe te vinden moet men ver terug gaan in de tijd, maar het verwantschap is er met zekerheid."
www.dwds.de/wb/Schelf
www.dwds.de/wb/Schelfe

"schelfern", www.duden.de/rechtschreibung/schelfern
"schelfern", www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS06508
"schilfern", www.dwds.de/wb/schilfern
"schelvern", www.plattmakers.de/nl/1551/schelvern

Commentaar van de samensteller: "Duits Schilf (Nederlands vertaalequivalent riet) is mogelijk woordverwant aan Nederlands schelf, kijkend naar de bladlagen op de stengel van deze plant."
https://de.wiktionary.org/wiki/Schilf
www.dwds.de/wb/Schilf

Engelse term: shelf
www.etymonline.com/word/shelf

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schelf




schelfhout
schelf•hout

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062451.re.4

Patroniem: Schelfhout

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schelfhout




schellak
schel•lak

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schellak

Verwante term: politoer
Duitse term: Schellack
https://de.wikipedia.org/wiki/Schellack
Engelse term: shellac
https://en.wikipedia.org/wiki/Shellac
Franse term: gomme-laque
https://fr.wikipedia.org/wiki/Gomme-laque

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schellak




scheluw
schē•luw

█ Bijvoeglijk naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Scheluw
https://nl.wikipedia.org/wiki/Werken_(hout)

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/scheel1

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22scheluw%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/scheluw

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheluw




schemer
schē•mer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schemering
■ Synoniem: tweelicht

1. Naamwoord van handeling van schemeren. Flauw, zwak licht.*

2. Wisselvorm schemering, naamwoord van handeling van schemeren. Flauw, zwak licht.*
2.1. Wisselvorm schemering, semantische betekenis: De tijd van de dag waarop het licht dan wel donker wordt.**

* Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/schemer
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/schemering

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schemer

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schemer

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schemer%22

** "schemering", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schemering

"schemering", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schemering

"schemering", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schemering

"tweelicht", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59937

"tweelicht", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071470

"schemerig", bijvoeglijk naamwoord
"tweelichtig", bijvoeglijk naamwoord

"dageraad", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/dageraad

"avondschemering", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/avondschemering

"ochtendschemering", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/ochtendschemering

Schemer is woordverwant aan schim en schimmel.

Verwante termen:
Nederduitse term: Tweelicht
www.plattmakers.de/nl/13362/Tweelicht
Duitse termen, woordverwant aan schemer: Schimmer, Schimmerung
Duitse termen: Dämmerung, Zwielicht
https://de.wiktionary.org/wiki/Schimmer
www.duden.de/rechtschreibung/Schimmer
www.dwds.de/wb/Schimmer
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS08929
https://de.wikipedia.org/wiki/Dämmerung
https://de.wiktionary.org/wiki/Zwielicht
Engelse termen, woordverwant: shimmer, shimmering
Engelse term: twilight
www.etymonline.com/word/shimmer
https://en.wikipedia.org/wiki/Twilight
www.etymonline.com/word/twilight
Franse term: crépuscule
https://fr.wikipedia.org/wiki/Crépuscule

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schemer




schemeractief
schē•mer•ac•tief

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Synoniem: crepusculair



"schemeractief dier" Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schemeractief_dier

Verwante termen:
Duitse termen: dämmerungsaktiv, krepuskular
https://de.wiktionary.org/wiki/dämmerungsaktiv
https://de.wikipedia.org/wiki/Temporaler_Spezialist
Engelse term: crepuscular
https://en.wiktionary.org/wiki/crepuscular
https://en.wikipedia.org/wiki/Crepuscular_animal
Franse term: crépusculaire
https://fr.wikipedia.org/wiki/Crépusculaire_(comportement_animal)
https://fr.wiktionary.org/wiki/crépusculaire

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schemeractief




schemerbloeiend
schē•mer•bloei•end

█ Bijvoeglijk naamwoord

De eigenschap hebbend in de schemer te bloeien.

"bloeiend", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/bloeiend

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schemerbloeiend




schemeren
schē•me•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) schemer, (het) schemeren, (de) schemering

Tussen licht en donker zijn, of andersom.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schemeren

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schemeren

Verwante termen:
Nederduitse term: schemern
www.plattmakers.de/nl/10747/schemern
Duitse term: schimmern
www.dwds.de/wb/schimmern
https://de.wiktionary.org/wiki/schimmern
Engelse term, woordverwant: shimmer
Engelse termen: be dusky, be in twilight
www.etymonline.com/word/shimmer
https://en.wiktionary.org/wiki/shimmer

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schemeren




schenen
schē•nen

█ Bijvoeglijk naamwoord

Van schenen gemaakt.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schenen




schenen
schē•nen

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) schenen

Een scheen of schenen maken. Scheenhout bewerken tot de afgewerkte toestand.

Relevante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schenen-werkwoord




schep
schep

█ Zelfstandig naamwoord

1. Hoeveelheid stof (aarde, graan ...) die men in één keer met een werktuig (schep (zie 2), schepel, schop ...) schept.

2. Werktuig om mee te scheppen.

Relevante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schep




schepel
schē•pel

█ Zelfstandig naamwoord

Holle houten schop met lange steel, gemaakt van één stuk hout (monoxiel), dienend om graan, aardappelen enz. op te scheppen of om te zetten.
Bron, met toegevoegde tekst: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062513

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schepel

Bron: Het MOT
https://www.mot.be/resource/Tool/omzetschop?lang=nl

Woordverwant aan Duits Scheffel en Schöffel.

Verwante termen:
Duitse termen: Scheffel, Schöffel
www.dwds.de/wb/Scheffel
https://de.wiktionary.org/wiki/Scheffel
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Wander&lemid=WS01332

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schepel




scheppen
schep•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) schep, (het) scheppen, (de) schepping

https://www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/scheppen

Verwante termen:
Nederduitse term: schöppen
www.plattmakers.de/nl/12617/schöppen
Duitse term: schöpfen
Duitse term, werken met de schop: schaufeln
www.dwds.de/wb/schöpfen
www.dwds.de/wb/schaufeln
Engelse term, in hedendaags Engels een werkwoord dat altijd samen met een lijdend voorwerp/stof gebruikt wordt; wederkerend werkwoord: shovel "something"

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheppen




scheren
schē•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) scheren, (de) schering

Snoeien aan de buitenkant van een dichtvertakte plant of plantengroep (heg) in een vorm.

Verwante termen:
Duitse term: scheren
www.dwds.de/wb/scheren#1
https://de.wiktionary.org/wiki/scheren
www.duden.de/rechtschreibung/scheren_schneiden_entfernen
Engelse term, woordverwant: shear
Engelse termen: clip, trim
www.etymonline.com/word/shear
https://en.wiktionary.org/wiki/shear#Verb
https://en.wiktionary.org/wiki/clip#Verb_2
www.etymonline.com/word/clip
https://en.wiktionary.org/wiki/trim#Verb
www.etymonline.com/word/trim

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheren




schermboom
scherm•boom

█ Zelfstandig naamwoord

1. Boom die een gebouw of buitenhandeling afschermt, ofwel tegen regen, wind, zonlicht en inkijk, ofwel om een gebouw aan het zicht te onttrekken, in tegenstelling tot 2, niet per se geleid in een schermvorm. Bijvoorbeeld een rij van Italiaanse populieren die een hoge silo van landbouwbedrijf aan het zicht onttrekken.

Bron: Agentschap Onroerend Erfgoed
https://inventaris.onroerenderfgoed.be/ile/boom/130246
https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoed/node/?typologie=schermbeplantingen&pagina=3
https://inventaris.onroerenderfgoed.be/ile/boom/132755

Verwante termen bij 1:
Duitse term bij 1: Schirmbaum

2. Boom geleid in schermvorm. Voluit: schermleiboom. Kan de functie hebben van 1. Kijk bij schermleiboom.

Duitse term bij 2: Schirmbaum

3. In de bosbouw, synoniem voor overstaander. Deze term is waarschijlijk overgenomen uit de Duitse bosbouwwoorderschat; Schirmbaum.

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/schermboom

Verwante termen bij 3:
Duitse term bij 3: Schirmbaum

4. Boom die staat in een schermbos.

Relevante termen bij 4:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schermboom




schermbos
scherm•bos

█ Zelfstandig naamwoord

Bos op een helling waarin boomwortels de bodem fixeren en daardoor aardverschuivingen voorkomen.

Verwante termen:
Duitse termen: Bannwald, Schutzwald
https://de.wikipedia.org/wiki/Schutzwald
https://de.wikipedia.org/wiki/Bannwald
www.tur.ch/Schutzwald.html
Engelse term: protection forest
https://en.wikipedia.org/wiki/Protection_forest
Franse term: forêt de protection
https://fr.wikipedia.org/wiki/Forêt_de_protection

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schermbos




schermleiboom
scherm•lei•boom

█ Zelfstandig naamwoord

Boom die geleid is in een schermvorm.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Leiboom

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schermleiboom




schermslag
scherm•slag

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/schermslag

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Productiebos#Schermslag

Verwante termen:
Duitse term: Schirmschlag
https://de.wikipedia.org/wiki/Schirmschlag
Engelse term: shelterwood cutting
https://en.wikipedia.org/wiki/Shelterwood_cutting

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schermslag




schermvorm
scherm•vorm

█ Zelfstandig naamwoord

Gedaante van een scherm.

Bron: Haagplantenkopen.be
https://www.haagplantenkopen.be/leibomen/versgeleide-leibomen/versgeleide-schermvorm.html

Bijvoeglijk naamwoord: schermvormig; de vorm hebbend van een scherm.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schermvorm




scherpen
scher•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) scherpen, (de) scherping

Scherp, ook spits of puntig maken; scherpen, ook punten.
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49469

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062557

Verwante termen:
Duitse term: schärfen. Naamwoorden van handeling: Schärfen, Schärfung
www.dwds.de/wb/schärfen
https://de.wiktionary.org/wiki/schärfen
https://de.wiktionary.org/wiki/Schärfung
Engelse term: sharpe. Naamwoord van handeling: sharpening
www.etymonline.com/word/sharpen
https://en.wiktionary.org/wiki/sharpen
https://en.wiktionary.org/wiki/sharpening
Franse term: affiler. Naamwoord van handeling: affilage
https://fr.wiktionary.org/wiki/affiler
https://fr.wiktionary.org/wiki/affilage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scherpen




scherpvijl
scherp•vijl

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem, om een zaag te bewerken: zaagvijl

Vijl die dient om iets te scherpen, bijvoorbeeld een zaag of een meskant.
In zijaanzicht kan deze vijl rechthoekig of driehoekig zijn. De driehoekige vorm kan dienen om zaagtanden te scherpen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scherpvijl




scherpvijlen
scherp•vij•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) scherpvijlen, (de) scherpvijling

Een zaag of een meskant met de vijl scherpen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scherpvijlen




scheuren
scheu•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) scheuren, (de) scheuring

1. Grasland omploegen om er een akker van te maken.

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062586&article=grasland

Verwante termen bij 1:
Duitse term bij 1: umbrechen
https://de.wiktionary.org/wiki/umbrechen
Engelse term bij 1: break up
Franse term bij 1: déchaumer?
https://fr.wiktionary.org/wiki/déchaumer

2. Door grote druk verbreken van een samenhang. Bijvoorbeeld takken van een boom (afscheuren) of het loslaten van vezels in een boomstam (inwendige breuk).

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062586

Verwante termen bij 2:
3. Bepaalde wijze om vaste planten te vermeerderen of te grote planten op te delen.

3. ■ Synoniem: delen

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Scheuren_(plantvermeerdering)

Verwante termen bij 3:
Duitse termen bij 3: reissen, teilen. Naamwoorden van handeling: Reissen, Riss, Teilen, Teilung
Engelse term bij 3: divide. Naamwoord van handeling: division
https://en.wikipedia.org/wiki/Division_(horticulture)
Franse term bij 3: diviser. Naamwoord van handeling: division

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheuren




scheut

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schot



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Scheut_(plant)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/scheut

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22scheut%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/scheut

"schot", Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID3320

"schot", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50182

Scheut is afgeleid van schieten.

Verwante termen:
Duitse termen, woordverwant: Schoss, Schössling
Duitse term: Trieb
www.dwds.de/wb/Schoss
https://de.wiktionary.org/wiki/Schoss
https://de.wiktionary.org/wiki/Schössling
www.dwds.de/wb/Trieb
https://de.wiktionary.org/wiki/Trieb
Engelse term, woordverwant: shoot
www.etymonline.com/word/shoot
https://en.wiktionary.org/wiki/shoot#Noun
Franse term: pousse
https://fr.wiktionary.org/wiki/pousse
https://fr.wiktionary.org/wiki/rejet
https://fr.wiktionary.org/wiki/rejeton
https://fr.wiktionary.org/wiki/surgeon

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#scheut




schi...




schicht

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: monochasium

Bloeiwijze waarbij de zijassen beurtelings links en rechts van de as ontspringen. Deze naam berust op vergelijking met een bliksemschicht.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062605&article=bloeiwijze

"schicht", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schicht

"schicht", Bron: Wisiwis, UGent Plantentuin
www.wisiwis.ugent.be/glossary.php#schicht

Verwante termen:
Duitse term: monochasium
www.spektrum.de/lexikon/biologie-kompakt/monochasium/7736
www.spektrum.de/lexikon/biologie/monochasium/43719
www.scivit.de/glossar/botanik1/monochasium.html
Engelse term: monochasium
https://en.wiktionary.org/wiki/monochasium

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schicht




schichtvormig
schicht•vor•mig

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Synoniem: geknikt

De vorm hebbend van een schicht. Bepaalde groeivorm van planten.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schichtvormig




schieten
schie•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schieten, (de) schieting, (het) schot

1. Van planten. Snel groeien.

1. ■ Synoniemen: uitlopen, spruiten

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schieten

"uitschieten", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/uitschieten

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/schieten

"schot", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schot

Scheut is afgeleid van schieten. Kijk bij scheut.

Verwante termen bij 2:
Duitse term: schiessen/schießen
https://de.wiktionary.org/wiki/schießen
https://de.wiktionary.org/wiki/schiessen
https://www.dwds.de/wb/schießen
https://de.wiktionary.org/wiki/ins_Kraut_schießen
Engelse term: shoot
https://en.wiktionary.org/wiki/shoot#Verb

2. Werkende met een schop: Door een zwaai, gewoonlijk volgens een vrijwel rechte lijn, verplaatsen; werpen, gooien. In dit gebruik niet meer algemeen. Inzonderheid van iets dat men met een schop verplaatst. In deze toepassing nog vrij algemeen, vooral in Zuid.-Nederland. Aarde schieten.
Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062637&article=schop

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schieten

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schieten

"schot", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schot

Verwante termen bij 1:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schieten




schijnbaar aanleidingsloze takbreuk
schijn•baar aan•lei•dings•lō•ze tak•breuk

█ Woordgroep [bijwoord + bijwoord + zelfstandig naamwoord]

Het afbreken van een gesteltak door structurele zwakte op een moment dat er geen externe aanleiding lijkt te zijn zoals bijvoorbeeld sterke wind. Dit kan gebeuren in de zomer bij aanhoudende droogte. Zwaktebreuk.

Wanneer een schijnbaar aanleidingsloze takbreuk leidt tot een verwonding of de dood van een mens, dan heeft de verslaggevende media het over een spontane takbreuk. Spontaan betekent zonder aanleiding, maar deze zwaktebreuk heeft wel degelijk een aanleiding of aanleidingen. De juiste term is dus schijnbaar aanleidingsloze takbreuk.

Schijnbaar aanleidingsloze takbreuk is een term, woordgroep, bedacht door Carlos Montfort op 17 juni 2020 en op deze datum voor het eerst wereldkundig gemaakt op Termen van Boheest. In het Duits vertaald: scheinbar grundloser Astbruch.

Verwante termen:
Engelse termen: sudden branch drop, summer branch drop

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schijnbaar-aanleidingsloze-takbreuk




schijnbes
schijn•bes

█ Zelfstandig naamwoord

Vlezige kegelvrucht van bepaalde naaldstruiken.

"kegelvrucht", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Kegelvrucht_(naaldboom)

Jeneverbes en uwe/venijnboom dragen schijnbessen.

Verwante termen:
Duitse term: Scheinbeere
Franse term: fausse baie

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schijnbes




schijngestalte
schijn•ge•stal•te

█ Zelfstandig naamwoord

Elk der afwisselende schijnbare vormen waarin de maan zich voordoet. Schijnbaar omdat de vorm van de maan zelf niet verandert, enkel wat we zien verandert.
Bron, met toegevoegde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062659.re.42

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schijngestalten

Verwante term: maanhout
Duitse termen: Lichtgestalt, Scheingestalt

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schijngestalte




schijngrondwaterspiegel
schijn•grond•wā•ter•spie•gel

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
https://www.ecopedia.be/encyclopedie/schijnwaterspiegel

Bron: Encyclo.nl
www.encyclo.nl/begrip/schijngrondwaterspiegel

Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/schijnwaterstand.shtml

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schijngrondwaterspiegel




schijnvrucht
schijn•vrucht

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schijnvrucht

Verwante termen:
Duitse term: Scheinfrucht
https://de.wikipedia.org/wiki/Scheinfrucht
Engelse term: accessory fruit
https://en.wikipedia.org/wiki/Accessory_fruit
Franse term: faux fruit, faux-fruit
https://fr.wikipedia.org/wiki/Faux-fruit

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schijnvrucht




schilhout
schil•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schelhout

Eikenhakhout dat bestemd is om geschild te worden.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062711.re.5

"schelhout", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062458

Schilhout wordt om de 20 à 25 jaar geschild en geslagen.

Verwante termen:
Duitse term: Schälholz
Duitse term, met voorvoegsel, tautologie: Eichenschälholz. Schilhout heeft altijd betrekking op inlandse eik en daarom is Eichenschälholz een tautologie.
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS01633
www.duden.de/rechtschreibung/Schaelwald
www.baumkunde.de/forum/viewtopic.php?t=10816

https://de.wikipedia.org/wiki/Hauberg

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schilhout




schilijzer
schil•ij•zer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schilschop

1. Gereedschap om boomstammen te schillen oftewel ontschorsen.
1.1. Synoniem van blekijzer. Kijk bij blekijzer.

De snoeibeitel kan ook gebruikt worden als schilijzer.


Verwante termen:
Duitse termen: Rindeeisen, Rindenschäler, Schäleisen
https://de.wikipedia.org/wiki/Schäleisen
http://www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PR01731
http://www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PR01733
Engelse termen: bark spade, bark spud
https://en.wikipedia.org/wiki/Bark_spud_(tool)
www.etymonline.com/word/spud
Franse term: écorçoir
https://fr.wiktionary.org/wiki/écorçoir

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schilijzer




schillen
schil•len

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) schillen

■ Wisselvorm: schellen
■ Synoniemen: blekken, ontschorsen

De schors verwijderen van de boomstam en de gesteltakken. Ontschorsen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062711

"schellen", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062462

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: schälen
Duitse term: entrinden
https://de.wiktionary.org/wiki/schälen
https://www.dwds.de/wb/schälen
https://de.wiktionary.org/wiki/entrinden
www.dwds.de/wb/entrinden
Engelse termen: debark, pare
https://en.wiktionary.org/wiki/debark#Verb_2
https://en.wiktionary.org/wiki/pare#Verb
Franse term: écorcer
https://fr.wiktionary.org/wiki/écorcer

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schillen




schilschade
schil•schā•de

█ Zelfstandig naamwoord

Schade aan levende bomen die ontstaat door schillen. Schilschade kan aangericht worden door mensen en zoogdieren.

Bron: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schilschade




schim

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schem

1. Schaduw.
1.1. In de context van deze lijst. Plantenrelict uit vroegere tijden. Overblijfsel van een geheel dat vroeger veel groter was. Schimbos, schimheg.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schim

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schim%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schim

"schimmig", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schimmig

Schim is woordverwant aan schemer, schemeren en schimmel.

Verwante termen:
Nederduitse term: Scheem
www.plattmakers.de/nl/13312/Scheem
Duitse termen: Schem, Schemen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS04072
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS06804
Verwante Engelse termen: ghost hedge, ghost woodland

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schim




schimbos
schim•bos

█ Zelfstandig naamwoord

Overgebleven deel van een vergaan groter bos.

Verwante termen:
Engelse term: ghost woodland

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schimbos




schimheg
schim•heg

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorem: schimhaag

Overgebleven deel van een vergane heg. Meestal gaat het om een scheerhaag.

Verwante termen:
Engelse term: ghost hedge

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schimheg




schimmel
schim•mel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: zwam
■ Wetenschappelijk synoniem, van Latijn: fungus. Meervoud: fungi

1. Organisme dat behoort tot het rijk van de zwammen oftewel schimmels, wetenschappelijke naam fungi. Sommige schimmels oftewel zwammen vormen een vruchtlichaam dat we kennen onder de naam paddenstoel.

2. Geheel van uiterst kleine, zich als een gekleurde (meestal witte of groene) laag of gekleurde vlokken of plekken voordoende uitwas, veroorzaakt door een organisme van het rijk van de zwammen oftewel schimmels, vorige beschreven in 1.* Deze semantische betekenis verwijst naar de wortel van het woord schimmel (= de doffe glans die schimmel kan vertonen); vorige is woordverwant aan schemeren en schim. Zie de etymologsche verklaringen in de bronnen.

3. Infectie veroorzaakt door een organisme van het rijk van de zwammen oftewel schimmels, vorige beschreven in 1.

*Bron van 2, gewijzigde overname en toegevoegde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062718

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schimmel1

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schimmels

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schimmel

"fungus", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/fungus

"beschimmeling", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Beschimmeling

Er zijn schimmels die planten helpen (mycorrhiza) en aantasten.

werkwoord schimmelen: met schimmel bezet raken
werkwoord beschimmelen: schimmelig worden
Bron: Wiktionary, https://nl.wiktionary.org/wiki/schimmelen
Bron: Wiktionary, https://nl.wiktionary.org/wiki/beschimmelen

Verwante termen:
Duitse termen: Pilz, Schimmel
https://www.dwds.de/wb/Schimmel#2
https://de.wikipedia.org/wiki/Pilze
https://de.wiktionary.org/wiki/Schimmel#Substantiv,_m_2
https://de.wiktionary.org/wiki/Pilz
https://de.wiktionary.org/wiki/Schwamm
Engelse term: fungus
https://en.wikipedia.org/wiki/Fungus
Franse term: champignon
https://fr.wikipedia.org/wiki/Champignon
https://fr.wikipedia.org/wiki/Fungi

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schimmel




schimmelaantasting
schim•mel•aan•tas•ting

█ Zelfstandig naamwoord

Van levend of dood hout. Aantasting oftewel schadelijke uitwerking door schimmels.

Verwante termen:
Duitse term: Schimmelbefall
https://de.wiktionary.org/wiki/Befall

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schimmelaantasting




schimmeldraad
schim•mel•draad

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: hyfe, zwamdraad



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schimmeldraad

Verwante termen:
Duitse term: Hyphe
https://de.wikipedia.org/wiki/Hyphe
Engelse term: hypha
https://en.wikipedia.org/wiki/Hypha
Franse term: hyphe
https://fr.wikipedia.org/wiki/Hyphe

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schimmeldraad




schimmelspore
schim•mel•spō•re

█ Zelfstandig naamwoord

Spore van schimmel.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schimmelspore

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schimmelspore




schimmelsporengehalte
schim•mel•spo•ren•ge•hal•te

█ Zelfstandig naamwoord

De hoeveelheid aanwezige schimmelsporen die zich ergens bevindt. Als men aan takbemesting doet verhoogt het schimmelsporengehalte in dat gebied.

"gehalte", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/gehalte

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schimmelsporengehalte




schindel
schin•del

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062732

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49702

"dakspaan", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Dakspaan

"schalie", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schalie_(hout)

"schalie", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062217

Verwante termen:
Duitse term: Schindel
https://de.wikipedia.org/wiki/Schindel
www.dwds.de/wb/Schindel
Engelse termen: shake (Noord-Amerika), shingle
https://en.wikipedia.org/wiki/Shake_(shingle)
https://en.wikipedia.org/wiki/Wood_shingle
www.etymonline.com/word/shingle
Franse termen: bardeau, essis, tuile en bois
https://fr.wikipedia.org/wiki/Bardeau
https://fr.wikipedia.org/wiki/Tavaillon
http://mpflimousin.free.fr/Benevent.php

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schindel




schindeldak
schin•del•dak

█ Zelfstandig naamwoord

Dak met schindels gedekt.

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49703

werkwoord "schindeldaken", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49704

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schindeldak




schindelen
schin•de•len

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) schindelen

Met schindels bekleden of beleggen.
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49705

werkwoord "schindeldaken", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49704

Verwante termen:
Duitse term: schindeln
www.dwds.de/wb/schindeln
Engelse term: schingle
www.etymonline.com/word/shingle

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schindelen




schindelhout
schin•del•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Hout dat geschikt is om schindels van te maken.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schindelhout




schl...




Duitse term
Schlaghecke

Hakhoutheg. Slagheg. Heg die op regelmatige tijd geslagen oftewel afgezet wordt om slaghout oftewel hakhout hout te oogsten.

Bron: Rheinisches Wörterbuch, langs Woerterbuchnetz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS05916

Relevante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schlaghecke




Duitse term
Schlenge

"in niederd. gegenden versteht man unter schlenge ein aus faschinenmaterial hergestelltes befestigungswerk gegen wasser. der name erklärt sich aus dem verschlingen der weidenruthen u.s.w.. slenge, ein aus pfählen und faschinen im wasser gebautes werk."
Bron: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS11351

Bron: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Adelung&lemid=DS01926
Bron: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Meyers&lemid=IB10170

"schleng, stück wiese zwischen zwei gräben; im Ermlande furche in einer wiese Frischbier 2, 284b. vgl. schlenke"
Bron: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS11352
Hier wordt het verband gelegd tussen Schlenge en Schlenke, Schlenke is slenk in het Nederlands.

Schlenke: "landschaftlich, besonders in nd. gegenden bezeichnet schlenke eine vertiefung oder rinne, die das wasser in der erde ausgespült hat"
Bron, artikel 3: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&mode=Vernetzung&hitlist=&patternlist=&bookref=15,634,29

Duden's verklaring voor Schlenge: Reisigbündel, Buhne (Buhne= bon, zoals in takkebon en visbon)
Bron: www.duden.de/rechtschreibung/Schlenge

"Buhne", Bron: Wikipedia
https://de.wikipedia.org/wiki/Buhne

"bon", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/bon2

"bon", Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-b

Relevante termen:

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schlenge




scho...




schob

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schop

Kijk bij schop.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schob




schoeien
schoei•en

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schoeien, (de) schoeiing

Kijk bij beschoeien.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schoeien




schoffel
schof•fel

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schoffel

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schoffel

Verwante termen:
Nederduitse termen: Schuffel, Schüffel
www.plattmakers.de/nl/6583/Schuffel
www.plattmakers.de/nl/362/Schüffel
Duitse term, vertaalequivalent: Schuffel
Duitse term, in de wortel hetzelfde woord als Schuffel: Schaufel
Duitse term, schoffel in de vorm van een kleine hak: Hacke
https://de.wikipedia.org/wiki/Schuffel
www.dwds.de/wb/Schuffel
www.dwds.de/wb/Schaufel
www.dwds.de/wb/etymwb/Schaufel
https://de.wiktionary.org/wiki/Schaufel
https://de.wikipedia.org/wiki/Schaufel
Engelse term, vertaalequivalent: push hoe (duwhouw, contradictio in terminis!). push pull hoe (duwend en trekkend)
Verwante Engelse termen: hoe
Engels hoe (houw) is de naam van de hak en heeft hier betrekking op de kleine hak om te wieden. Kijk bij hak.
Engelse term, woordverwant, vertaalequivalent voor schop: shovel
Oudengelse term: scofl
www.etymonline.com/word/shovel
https://en.wiktionary.org/wiki/shovel
https://en.wikipedia.org/wiki/Weeder
Franse termen: binette, sarcleuse, sarcloir
https://fr.wiktionary.org/wiki/binette
https://fr.wiktionary.org/wiki/sarcleuse
https://fr.wikipedia.org/wiki/Sarcloir

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schoffel




schoffelen
schof•fe•len

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) schoffelen

■ Frequentatief van schuiven
■ Wisselvorm: schuifelen

Met de schoffel werken.

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/schoffelen

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schoffelen

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062803
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062804

"schuifelen", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063288

"schuifelen", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063289

"schuven" [schū•ven], Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50803

"frequentatief", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/frequentatief

Relevante termen:
Duitse term: schuffeln
Duitse term: in de wortel hetzelfde woord als schuffeln: schaufeln
Engelse term, woordverwant, doch geen vertaalequivalent: shuffle
www.etymonline.com/word/shuffle
https://en.wiktionary.org/wiki/shuffle#Verb
Franse termen: biner, sarcler. Naamwoorden van handeling: binage, sarclage
Biner heeft eigenlijk betrekking op hakken met de hak, maar de hak bestaat ook in kleine vorm om onkruid te wieden.
https://fr.wiktionary.org/wiki/biner
https://fr.wiktionary.org/wiki/sarcler
https://fr.wikipedia.org/wiki/Binage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Sarclage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schoffelen




schol

1. █ Bijvoeglijk naamwoord

Ondiep.

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49942&betekenis=ondiep

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062824&betekenis=ondiep

"skol", Bron: Woordenboek der Friese Taal, 1800-1975, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WFT&id=90584&article=skol

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schol3

2. █ Zelfstandig naamwoord

Dunne zode van zandgrond gestoken.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062823&article=zode

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=49979

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schol%22

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schol1
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schol2

Verwante termen:
Duitse term: Scholle
www.dwds.de/wb/Scholle#1
https://de.wiktionary.org/wiki/Scholle
Engelse term, zelfstandig naamwoord: shoal
Engelse term, bijvoeglijk naamwoord: shallow
www.etymonline.com/word/shoal
www.etymonline.com/word/shallow

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schol




schoof

■ Synoniemen: garf, garve



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062858

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schoof

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schoof

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schoof%22

"garf", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M017306

"garf", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22garf%22

"garf", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/garf1

Verwante term: koren
Duitse term, woordverwant: Schaub
Duitse term: Garbe
www.dwds.de/wb/Schaub
http://www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schaub
https://de.wikipedia.org/wiki/Garbe_(Landwirtschaft)
www.dwds.de/wb/Garbe
Engelse term, woordverwant aan schoof: sheaf
Engelse term, woordverwant aan garf: garb
www.etymonline.com/word/sheaf
https://en.wikipedia.org/wiki/Sheaf_(agriculture)
https://en.wiktionary.org/wiki/sheaf
Franse term, woordverwant aan garf: gerbe
https://fr.wiktionary.org/wiki/gerbe
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/gerbe/36755

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schoof




schoontijd
schoon•tijd

█ Zelfstandig naamwoord

1. Bepaalde duur waarin een bepaalde handeling of handelingen niet uitgevoerd mogen worden.
1.1. Periode waarin men in bos en natuurgebied niet mag werken om bepaalde dieren tijdens de voortplantingsperiode niet te verstoren.
1.2. Periode waarin niet gejaagd of gevist mag worden.
1.3. In de bosbouw: Levensduur van een boom tot aan de velling.

"schonen" = ontzien, sparen, Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schonen

Bron bij 1.1.: Ecopedia
https://www.ecopedia.be/encyclopedie/schoontijd

Verwante termen bij 1.1.:
Verwante term bij 1.2.: jachtdruk
Duitse term bij 1.2.: Schonzeit
https://de.wikipedia.org/wiki/Schonzeit
https://de.wiktionary.org/wiki/Schonzeit

Verwante termen bij 1.3.:
Duitse term bij 1.3., vertaalequivalent: Umbtriebszeit. Wachstumsdauer bis zur Fällung.
https://de.wikipedia.org/wiki/Umtriebszeit
www.duden.de/rechtschreibung/Umtrieb#b2-Bedeutung-2a

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schoontijd




schoor

█ Zelfstandig naamwoord

1. Bepaald element in de bouwkunde.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schoor_(bouwkunde)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schoor2

Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/schoor.shtml

Schoor is mogelijk woordverwant aan schraag.

Verwante termen bij 1:
Engelse term bij 1: shore
https://en.wiktionary.org/wiki/shore#Noun_2

2. Wisselvorm van schor. Kijk bij schor.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schoor




schop

█ Zelfstandig naamwoord

1. Bepaald werktuig.

1. ■ Wisselvormen: schep, schup
1. ■ Synoniem: bats

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schop_(gebruiksvoorwerp)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schop3

Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/schop.shtml

"schep", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schep

"steekschop" = Schop die, in zijaanzicht bekeken, samen met de steel een rechte lijn vormt, dienend om eerder te steken dan te scheppen.

Verwante termen bij 1
Duitse termen bij 1, woordverwant: Schippe, Schöppe, Schüppe
Duitse termen bij 1, vertaalequivalent, woordverwant aan schoffel: Schaufel
https://de.wikipedia.org/wiki/Schaufel
www.dwds.de/wb/Schaufel
Engelse term, woordverwant: scoop
Engelse term, vertaalequivalent, woordverwant aan schoffel: shovel
www.etymonline.com/word/scoop
https://en.wiktionary.org/wiki/scoop#Etymology
https://en.wikipedia.org/wiki/Shovel
www.etymonline.com/word/shovel
Franse term: pelle
https://fr.wikipedia.org/wiki/Pelle_(outil)
https://fr.wiktionary.org/wiki/pelle

2. Gebouw zonder voorwand dat dient als bergplaats of stelplaats.

2. ■ Wisselvorm: schob
2. ■ Synoniemen: kapschuur (onder voorbehoud), schuil

Wagenschuur, wagenhuis, overdekte bergplaats. In zuidelijke dialecten.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062757

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schop4

"schuil", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063292

Verwante termen bij 2:
Nederduitse term: Schuppen
www.plattmakers.de/nl/13318/Schuppen
Duitse termen bij 2: Schop, Schopf, Schuppen
www.dwds.de/wb/Schuppen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=LothWB&lemid=CS01105
https://de.wikipedia.org/wiki/Schuppen_(Gebäude)
Engelse term bij 2: shop
www.etymonline.com/word/shop
https://en.wiktionary.org/wiki/shop#Etymology
Franse term bij 2, van Nederlands: échoppe
Franse term bij 2: arbri? (= schuilplaats)
https://fr.wikipedia.org/wiki/Échoppe
https://fr.wiktionary.org/wiki/échoppe#Étymologie

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schop




schor

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: schoor, schorre



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schor1

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062934

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schor%22

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/schorren

"kwelder", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Kwelder

"zoutmoeras", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Zoutmoeras

Verwante term: zwin
Duitse termen: Salzwiese, Schorre
https://de.wikipedia.org/wiki/Schorre
https://de.wikipedia.org/wiki/Salzwiese
Engelse term, woordverwant: shore
Engelse term, vertaalequivalent: salt marsh
www.etymonline.com/word/shore
https://en.wiktionary.org/wiki/shore#Etymology_1
https://en.wikipedia.org/wiki/Salt_marsh
Franse term, van Nederlands: schorre
Franse term: pré-salé
https://fr.wikipedia.org/wiki/Schorre
https://fr.wiktionary.org/wiki/schorre#Étymologie

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schor




schoren
schō•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schoren, (de) schoring

Van een schoor voorzien, ter ondersteuning. Bijvoorbeeld de hoekpalen van een heining rond een weide.

Voltooid deelwoord: geschoord. Een geschoorde paal.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schoren

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schoren%22

Verwante termen:
Engelse term: shore
https://en.wiktionary.org/wiki/shore#Verb_2
www.etymonline.com/word/shore

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schoren




schors

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen, in oudere vormen van het Nederlands: rinde, run, runde, runne



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schors

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schors

Schors wordt in Nederland, en enkel daar, bast genoemd. Kijk bij bast.

Verwante termen:
Duitse termen: Borke, Rinde
https://de.wikipedia.org/wiki/Borke
www.dwds.de/wb/Borke
https://de.wikipedia.org/wiki/Rinde
www.dwds.de/wb/Rinde
Engelse term, woordverwant aan Duits Borke: bark
Oudengelse term: rind
https://en.wikipedia.org/wiki/Bark
www.etymonline.com/word/bark
www.etymonline.com/word/rind
Franse term: écorce
https://fr.wikipedia.org/wiki/Écorce
https://fr.wiktionary.org/wiki/écorce

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schors




schorsafstoting
schors•af•stō•ting

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm, ongewoon: schorsafstoot

Het afstoten van schors. Komt voor bij platanen.

Beeld 1: http://1.bp.blogspot.com/-y2Zwo9dpbME/TkpdLdUvoyI/AAAAAAAAEcg/ZlUUQXCI0vw/s1600/DSCN2422b.jpg
Beeld 2: http://3.bp.blogspot.com/-f1S5djBT5Y8/TkpcWYF1JtI/AAAAAAAAEcQ/NyDFsjDqXiY/s1600/DSCN2158b.jpg
Bron: http://treeaware.blogspot.be/2011/08/bark-shedding-trees-plane-trees.html

Verwante termen:
Engelse term: bark exfoliation
https://en.wikipedia.org/wiki/Exfoliation_(botany)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsafstoting




schorsbeeld
schors•beeld

█ Zelfstandig naamwoord

De morfologische kenmerken die men waarneemt als men naar de schors kijkt.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsbeeld




schorsbrand
schors•brand

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: zonnebrand

Kijk bij zonnebrand.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsbrand




schorsingroei
schors•in•groei

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schorsingroeiing

1. Het ingroeien van schors in de stam.

2. Ingegroeide schors.

Verwante termen:
Engelse term: bark inclusion

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsingroei





schorskamer
schors•kā•mer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schorsholte

Deel in de stam waarin schors overgroeid is door hout. Het resultaat van schorsingroei.

Verwante termen:
Engelse term: bark pocket
https://en.wikipedia.org/wiki/Bark_pocket

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorskamer




schorskevers
schors•kē•vers

Volgens de taxonomie. Bepaalde onderfamilie van kevers waarvan de larven gangen graven in de schors en het cambium.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schorskevers

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorskevers




schorsplaat
schors•plaat

Plaatvormig deel van de schors. Komt voor bij platanen, dennen en sommige wilgen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsplaat




schorsrichel
schors•ri•chel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: schorsribbel

Lijnvormige verhoging in de schors. Kan voorkomen in volgende plaatsen:
- tussen de stam en de takkraag
- daar waar de schors van codominante stammen of takken tegen elkaar groeien

Op de snoeiwonden van inlandse eik kunnen opvallende schorsrichels ontstaan, een hulpmiddel bij het herkennen van knoteiken.

"richel", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/richel

"richel", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22richel%22

Verwante termen:
Engelse termen: bark ridge, branch bark ridge
www.etymonline.com/word/ridge

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsrichel




schorsval
schors•val

█ Zelfstandig naamwoord

Het vallen van schors als gevolg van schorsafstoting. Komt jaarlijks voor bij platanen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsval




schorsverlies
schors•ver•lies

█ Zelfstandig naamwoord

Het verliezen van schors.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schorsverlies




schotbalk
schot•balk

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schotbalk

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schotbalk




schotbalkstuw
schot•balk•stuw

█ Zelfstandig naamwoord

Stuw met schotbalken.

Beeld op Wikipedia: https://nl.wikipedia.org/wiki/Bestand:Schotbalkstuw.jpg

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schotbalkstuw




schouw

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van schouwen

■ Synoniem: leuk

Inspectie, bezichtiging.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schouw4

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schouw%22

"leuk", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/leuk2

Verwante termen:
Nederduitse term: Schau
www.plattmakers.de/nl/1910/Schau
Duitse term: Schau
https://www.dwds.de/wb/Schau
Engelse term, woordverwant: show
www.etymonline.com/word/show

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schouw




schouwen
schou•wen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) schouw, (het) schouwen, (de) schouwing

■ Verwant werkwoord: loeken

Aanschouwen, beschouwen. De staat opnemen.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schouwen1

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schouwen%22

"loeken", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/loeken

"loeken", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=26636

Loeken is woordverwant aan het Duitse lugen. De oe in loeken is een u, de u zoals in koe = luken. De g in het Duitse lugen wordt uitgesproken zoals de g in het Franse guerre (oorlog). De k-klank en de g-klank verschillen dus niet zo veel. Lugen mag men niet verwarren met lügen = liegen.
https://de.wiktionary.org/wiki/lugen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PL02457
Het Engelse werkwoord look is woordverwant aan loeken.
www.etymonline.com/word/look

Verwante termen:
Nederduitse term: schauen
www.plattmakers.de/nl/824/schauen
Duitse term: schauen. Naamwoorden van handeling: Schauen, Schauung
Duitse term, Middelhoogduits: schouwen
https://de.wiktionary.org/wiki/schauen
www.dwds.de/wb/schauen
www.dwds.de/wb/Schauung
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schouwen
Engelse term woordverwant aan schouwen: show
Engelse term woordverwant aan loeken: look
www.etymonline.com/word/show
https://en.wiktionary.org/wiki/show#Etymology
https://www.etymonline.com/word/look
https://en.wiktionary.org/wiki/look#Etymology

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schouwen




schr...




schraag

1. █ Zelfstandig naamwoord

Bouwsel om planken of andere zaken op te laten steunen, bestaande uit een legger op vier schuine poten.
Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063030

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schraag

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schraag%22

Verwante termen:
Nederduitse term: Schraag
www.plattmakers.de/nl/2114/Schraag
Duitse term: Schrage, Schragen
www.woerterbuchnetz.de/PfWB?lemma=schrage
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS05210
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS12983
www.dwds.de/wb/Schragen
Engelse term, vertaalequivalent: trestle
www.etymonline.com/word/trestle

2. █ Bijvoeglijk naamwoord

2. ■ Wisselvorm: schrank

Schuin, schuins.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063031

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50374

"schrank", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrank

"schrank", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schrank%22

Verwante term: schoor
Nederduitse term: schraag
www.plattmakers.de/nl/7106/schraag
Duitse term: schräg
https://de.wiktionary.org/wiki/schräg
www.dwds.de/wb/schräg
Zwitserduitse term: schār (schaar). Zie Schaarhaag.
https://digital.idiotikon.ch/idtkn/id8.htm#!page/81095/mode/1up

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schraag




schraal

█ Bijvoeglijk naamwoord

Arm aan voedingsstoffen.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schraal

Verwante termen:
Nederduitse term: schraal
www.plattmakers.de/nl/17477/schraal
Duitse term: schral
www.dwds.de/wb/schral

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schraal




schraalgrasland
schraal•gras•land

█ Zelfstandig naamwoord

Een soortenrijk, laag productief grasland in een voedselarm milieu. Cultuurlandschap ontstaan door jarenlang extensief gebruik door de mens: maaien en afvoeren, en begrazen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Nat_schraalgrasland

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/schraalgrasland
www.ecopedia.be/bwk/bwk-vochtig-schraalgrasland-hm-hmm-hme

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Droog_schraalgrasland_van_de_hogere_gronden

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schraalgrasland




schragenzaag
schrā•gen•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: kraanzaag

Kijk bij kraanzaag.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schragenzaag




schrank

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063063

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50386

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrank

Bron: Het MOT
www.mot.be/nl/wie-zijn-wij/het-mot-in-beeld/oprichten-schrank

Schrank en dirkkraan zijn mogelijk hetzelfde werktuig.

Kijk ook bij schraag.

Verwante termen:
Duitse termen, woordverwant aan schrank: Schrank, Schranke
www.dwds.de/wb/Schrank
www.dwds.de/wb/Schranke
Verwante Duitse term: Flaschenzug
https://de.wikipedia.org/wiki/Flaschenzug

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrank




schranken
schran•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schranken, (de) schranking



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schranken

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schranken

Bron: Infrawiki
www.infrawiki.nl/index.php/begrippenlijst/899-schranken

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063066

Bron: Encyclo.nl
www.encyclo.nl/begrip/schranken

Verwante termen:
Duitse term: schränken. Naamwoorden van handeling: Schränken, Schränkung
www.dwds.de/wb/schränken

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schranken




schrapen
schrā•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schrapen, (de) schraping

■ Wisselvorm: schrappen

1. Met een scherp voorwerp bestrijken om een oppervlakte van een dun laagje te ontdoen.*
1.1. Schaven oftewel bestrijken met de schraper.

*Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063076&article=bestrijken

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50400

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schrapen

"schrappen", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063078

"schrappen", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrappen

"schrappen", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schrappen

Relevante termen:
Duitse term: schrappen
www.dwds.de/wb/schrappen
https://de.wiktionary.org/wiki/schrappen
Engelse term: scrape
www.etymonline.com/word/scrape
https://en.wiktionary.org/wiki/scrape

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrapen




schraper
schrā•per

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: schraapijzer, schraapmes, schraapstaal

Gereedschap, voorkomend in verschillende vormen, om mee te schrapen.
Bron, bewerkte tekstovername: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063077

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schraapstaal

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schraper

Verwante termen:
Duitse term: Ziehklinge
https://de.wikipedia.org/wiki/Ziehklinge
Engelse term: scraper
https://en.wikipedia.org/wiki/Card_scraper
www.etymonline.com/word/scraper
https://en.wiktionary.org/wiki/scraper

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schraper




schreiboom
schrei•boom

█ Zelfstandig naamwoord

1. Volgens mondelinge overleveringen; sage of sagen: een boom nabij een galg waaronder de familieleden van de veroordeelden kwamen schreien.
Bron: https://inventaris.onroerenderfgoed.be/dibe/relict/20655

Bron: Biekorf langs Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren
https://www.dbnl.org/tekst/_bie001196301_01/_bie001196301_01_0149.php?q=schreiboom#

2. Synoniem voor galgenboom.

"... tijdens de slag van Westrozebeke van 1382 werd de Gentenaar Filips Van Artevelde gevangen genomen en aan de Schreiboom opgehangen, volgens de overlevering, kon men de gewonden horen schreeuwen tot aan deze plaats ..."
Bron: www.westhoekverbeeldt.be/afbeelding/bbd74278-bbc5-11e3-ac3b-53d9397b54de

Verwante termen:
Duitse term: Klagbaum. Klagbaum kan mogelijk ook betrekking hebben op een gerechtsboom; de plaats waar men een klacht te berde bracht ter beoordeling door een rechtspreker.
https://drw-www.adw.uni-heidelberg.de/drw-cgi/zeige?index=lemmata&term=klagbaum
https://fwb-online.de/lemma/klagbaum.s.9ref. Deze koppeling verwijst naar Klage 1 = "Klagelaut, Jammergeschrei; Beileidsbezeugung; Trauer um etwas, Bedauern wegen etwas."
https://fwb-online.de/lemma/klage.s.1f, kijk bij 1.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schreiboom




schrepel
schrē•pel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van, of verwant aan, schrepen, wisselvorm van schrapen

Hak met een klein blad en zijdelings geplaatste dul om te wieden en los te hakken. De zijdelingse plaatsing laat toe om onder het gebladerte van gewassen te werken, kortbij de stronk.
Tegenwoordig wordt de schrepel voorgesteld als een klein werktuig om in één hand vast te houden, maar voeger kon de schrepel een langere steel hebben.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schrepel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063098

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/schrepel#Zelfstandig_naamwoord

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrepel1

Bron: Jan Stroop
www.janstroop.nl/2019/06/tuingereedschap-schoffel-en-schrepel/

Bron: Modern Woordenboek, door Jozef Verscheuren langs Ensie
www.ensie.nl/jozef-verschueren/schrepel

Bron: Oosthoek 1916 langs Ensie
www.ensie.nl/oosthoek1916/schrepel

Verwante termen:
Duitse termen: Schräpel, Schrepel. Deze woorden verwijzen niet noodzakelijk naar het bepaalde werktuig zoals beschreven in het Wikipedia-artikel, wel naar een bepaald of onbepaald werktuig om te schrepen/schrapen.
Nauwverwante Duitse termen: Schrape [schrā•pe], Schräpe [schrē•pe], Schrepe [schrē•pe]

Volkthümliches Wörterbuch der deutschen Sprache door Theodor Heinsius langs Google Books:
https://books.google.be/books?id=6tFIAAAAcAAJ&pg=PA351&dq=schr%C3%A4pel+schr%C3%A4peln+werkzeug&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjTmqKr0NfpAhUR3KQKHVYYCZIQ6AEIKjAA#v=onepage&q=schr%C3%A4pel%20schr%C3%A4peln%20werkzeug&f=false

www.dwds.de/wb/Schrape

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrepel




schrepelen
schrē•pe•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schrepelen, (de) schrepeling

Een akker behakken met de schrepel om de grond los te hakken (luchtig maken) en om te wieden.

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50444

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063098.re.1

"schrepen", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrepen

"schrepen", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schrepen%22

"schrapen", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schrapen%22

Verwante termen:
Duitse termen: schräpeln, schrepeln

Volkthümliches Wörterbuch der deutschen Sprache door Theodor Heinsius langs Google Books:
https://books.google.be/books?id=6tFIAAAAcAAJ&pg=PA351&dq=schr%C3%A4pel+schr%C3%A4peln+werkzeug&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjTmqKr0NfpAhUR3KQKHVYYCZIQ6AEIKjAA#v=onepage&q=schr%C3%A4pel%20schr%C3%A4peln%20werkzeug&f=false

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrepelen




schrijn

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: schreen
■ Van Middeleeuws Latijn scrinium


Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrijn

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schrijn%22

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schrijn

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: Schrein
https://de.wikipedia.org/wiki/Schrein
www.dwds.de/wb/Schrein
https://de.wiktionary.org/wiki/Schrein
Engelse term, woordverwant: shrine
https://en.wikipedia.org/wiki/Shrine
www.etymonline.com/word/shrine
Franse term, woordverwant: écrin
www.cnrtl.fr/etymologie/écrin
https://fr.wiktionary.org/wiki/écrin

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrijn




schrijnhout
schrijn•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Fijn hout, kastenmakershout, hout waarvan "schrijnen" gemaakt worden.
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50503

Verwante termen:
Duitse term: Schreinholz
https://drw-www.adw.uni-heidelberg.de/drw-cgi/zeige?index=lemmata&term=schreinholz

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrijnhout




schrijnwerk
schrijn•werk

█ Zelfstandig naamwoord

1. Het maken van schrijnen, meubelen.

2. Goed of goederen door schrijnwerk (1) gemaakt.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063142

Verwante termen:
Duitse term: Schreinwerk
www.dwds.de/wb/Schreinwerk
Engelse term: joinery
https://en.wiktionary.org/wiki/joinery

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrijnwerk




schrijnwerken
schrijn•wer•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schrijnwerk, (het) schrijnwerken, (de) schrijnwerking (< ongewoon)

Schrijn maken, meubelen maken.

Bron: Vervoeging van allen in de Fransche taal voorkomende werkwoorden, door G.J. Dekker
Google Books: https://books.google.be/books?id=0Y5iAAAAcAAJ&pg=PA17&lpg=PA17&dq=schrijnwerken+werkwoord&source=bl&ots=kdOxq6nB9l&sig=ACfU3U2e_PXGGobfJEuEWL9rHaalxLLTmQ&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjKkrvM5YTpAhXP66QKHVQRCTsQ6AEwA3oECAgQAQ#v=onepage&q=schrijnwerken%20werkwoord&f=false

Verwante termen:
Engelse term: join
www.etymonline.com/word/join
https://en.wiktionary.org/wiki/join#Verb
Franse term: menuiser
https://fr.wiktionary.org/wiki/menuiser#Verbe_2

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrijnwerken




schrijnwerker
schrijn•wer•ker

█ Zelfstandig naamwoord (nomen agentis)

Meubelmaker.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Meubelmaker

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: Schreiner
Duitse term: Tischler
www.dwds.de/wb/Schreiner
https://de.wiktionary.org/wiki/Schreiner
https://de.wikipedia.org/wiki/Tischler
Engelse term: joiner
https://en.wikipedia.org/wiki/Joiner
www.etymonline.com/word/joiner
https://en.wiktionary.org/wiki/joiner#Etymology_1
Franse termen, woorverwant: écrinier, scrinier
Franse termen: ébéniste, menuisier
https://fr.wiktionary.org/wiki/écrinier
www.cnrtl.fr/definition/dmf/SCRINIER
https://fr.wikipedia.org/wiki/Menuisier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Ébéniste

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schrijnwerker




schroden
schrō•den

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schroden, (de) schroding

In de context van deze lijst: Een gevelde boomstam op de velplaats met de bijl of de zaag in delen hakken of zagen.

Verwante termen:
Duitse term: schroten
https://de.wiktionary.org/wiki/schroten
www.dwds.de/wb/schroten
Engelse term: shred
www.etymonline.com/word/shred

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schroden




schroeien
schroei•en

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) schroei, (het) schroeien, (de) schroeiing

Hout schroeien met een brander, om een donkere kleur aan het hout te geven, om de buitenkant van het hout te verharden, te verduurzamen en gladder te maken

Verwante termen:
Duitse term: verkohlen
Engelse term: char
www.etymonline.com/word/char

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schroeien




schu...




schub

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van het werkwoord schaven

1. Blad van thuja. Schubblad.

2. Bepaald plantendeel van varens.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schub
https://nl.wikipedia.org/wiki/Catafyl
https://nl.wikipedia.org/wiki/Varens

Bron: Wikipedia
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schub

Relevante term bij 1: blad
Engelse term bij 1: scale

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schub




schudden
schud•den

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schudden, (de) schudding

Bepaalde handeling bij het drogen van hooi op het land.


Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schudden




schuil

█ Zelfstandig naamwoord

Schuilplaats, beschutting.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063292&article=schuilplaats

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schuil




schuin planten
schuin plan•ten

█ Werkwoordelijke woordgroep

Planten (vegetatie) schuin planten (werkwoord). Wordt gedaan in de fruitteelt en mogelijk bij het maken van kruisheggen.


Verwante termen:
Engelse term, naamwoord van handeling: oblique planting
Verwante Engelse term: cordon tree (Waarschijnlijk verwijzend naar het Franse cordon oblique. Cordon betekent rij, het heeft geen betrekking op schuin.)
https://en.wikipedia.org/wiki/Fruit_tree_forms#Cordon
Franse term: planter obliquement

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schuin-planten




schulpen
schul•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) schulpen, (de) schulping

■ Antoniem: korten



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schulpen

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063340

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/schulpen2

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: schürfen
Duitse term, vertaalequivalent: längsschneiden
www.dwds.de/wb/schürfen
Engelse termen: rip, rip cut
https://en.wikipedia.org/wiki/Rip_cut
https://en.wiktionary.org/wiki/rip#Verb
www.etymonline.com/word/rip
Verwante Engelse term: resaw
https://en.wikipedia.org/wiki/Resaw
https://en.wiktionary.org/wiki/resaw
Franse term: refendre = herdelen
https://fr.wiktionary.org/wiki/refendre

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schulpen




schulpzaag
schulp•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Antoniem: kortzaag

Zaag om te schulpen.

Verwante termen:
Duitse term: Längsschnittsäge
Engelse term: rip saw
https://en.wikipedia.org/wiki/Rip_saw
Franse term, vertaalequivalent: scie à refendre
Franse term: scie à déligner
https://fr.wikipedia.org/wiki/Scie_à_déligner

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schulpzaag




schuren
schu•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) schuren



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schuren_(techniek)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schuren

Verwante termen:
Duitse term: scheuern
Duitse term, vertaalequivalent?: schleifen
www.dwds.de/wb/scheuern
https://de.wiktionary.org/wiki/scheuern
https://de.wikipedia.org/wiki/Schleifen_(Fertigungsverfahren)
https://de.wikipedia.org/wiki/Schleifpapier
https://de.wiktionary.org/wiki/schleifen
https://www.dwds.de/wb/schleifen#1
https://www.dwds.de/wb/schleifen#2
Engelse termen: sand
https://en.wiktionary.org/wiki/sand#Verb

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schuren




schurveling
schur•ve•ling

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schurveling

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/schurveling

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schurveling

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schurveling




schutblad
schut•blad

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schutblad_(plant)

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schutblad




schutplaats
schut•plaats

■ Synoniemen: schuil, schuilplaats

Plaats waar dieren beschutting vinden tegen hagel, regen, predatoren ... In een haag, bijvoorbeeld, vinden zangvogels beschutting tegen roofvogels.

"schuil", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schuil%22

Verwante termen:
Engelse term: cover
https://en.wiktionary.org/wiki/cover#Noun

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schutplaats




schuur

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Schuur

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schuur1

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22schuur%22

Verwante term: schop
Nederduitse termen: Schuur, Schüür, Schüün, Schür
www.plattmakers.de/nl/3108/Schuur
www.plattmakers.de/nl/13075/Schüür
https://nds.wiktionary.org/wiki/Schüün
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS14782
Duitse term: Scheuer
Duitse term, vertaalequivalent: Scheune
https://de.wiktionary.org/wiki/Scheuer
https://en.wiktionary.org/wiki/Scheuer#Etymology
www.dwds.de/wb/Scheuer
https://de.wiktionary.org/wiki/Scheune
https://en.wiktionary.org/wiki/Scheune#Etymology
https://de.wikipedia.org/wiki/Scheune
www.dwds.de/wb/Scheune

Familienamen: Schüer, Schür
http://www.namenforschung.net/dfd/woerterbuch/liste/?tx_dfd_names%5bname%5d=39608&tx_dfd_names%5baction%5d=show&tx_dfd_names%5bcontroller%5d=Names
http://www.namenforschung.net/dfd/woerterbuch/liste/?tx_dfd_names%5Bname%5D=23532&tx_dfd_names%5Baction%5D=show&tx_dfd_names%5Bcontroller%5D=Names&cHash=44b332b0e3c2d4485f8a4bbb7b369d8f#s_14e42b5d-50af-4948-a870-f1856ddb40b2

Waalse term, van Nederlands schuur en Duits Scheuer: tcheri
https://wa.wikipedia.org/wiki/Tcheri
https://wa.wiktionary.org/wiki/tcheri
http://chanae.walon.org/lh/wa/dic/index.php?query=tcheri
Engelse term: barn
https://en.wikipedia.org/wiki/Barn
www.etymonline.com/word/barn
https://en.wiktionary.org/wiki/barn#Etymology_1
Franse term: grange
https://fr.wikipedia.org/wiki/Grange
https://fr.wiktionary.org/wiki/grange
www.cnrtl.fr/etymologie/grange

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#schuur




se...




secundair bos
se•cun•dair bos

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Secundair_bos

Verwante termen:
Duitse term: Sekundärwald
https://de.wikipedia.org/wiki/Sekundärwald
Franse term: forêt secondaire
https://fr.wikipedia.org/wiki/Forêt_secondaire
Engelse term: secondary forest
https://en.wikipedia.org/wiki/Secondary_forest

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#secundair-bos




secundaire plantenstoffen
se•cun•dai•re plan•ten•stof•fen

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Plantenstoffen die niet direct van levensbelang zijn voor de plant. Ze maken deel uit van de secundaire stofwisseling.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Secundaire_plantenstoffen

Verwante term: primaire plantenstoffen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#secundaire-plantenstoffen




secundaire successie
se•cun•dai•re suc•ces•sie

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Successie die begint op humushoudende bodem.

Verwante termen:
Duitse term: Sekundärsukzession
www.spektrum.de/lexikon/biologie/sekundaersukzession/60853

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#secundaire-successie




seizoensatypisch
sei•zoens•aty•pisch

█ Bijvoeglijk naamwoord

Afwijkend van de klimatologische omstandigheid die typisch voor het seizoen is.

"atypisch", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/atypisch

"gematigd klimaat", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Gematigd_klimaat

"seizoen", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Seizoen

"klimaatverandering", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Klimaatverandering

Verwante termen:
Engelse term: unseasonal
https://en.wiktionary.org/wiki/unseasonal

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#seizoensatypisch




seizoenswerk
sei•zoens•werk

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: seizoenwerk

Werk dat enkel of vooral plaats vindt in een bepaald seizoen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#seizoenswerk




-sel

█ Achtervoegsel

Achtervoegsel dat zelfstandige naamwoorden vormt bij werkwoorden.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-sel

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/sel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063469

dunnen > dunsel
hakken > haksel
maaien > maaisel
sleunen > sleunsel
snoeien > snoeisel
strooien > strooisel
voeden > voedsel
zagen > zaagsel

Verwante term: -el

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#-sel




semachorie

█ Zelfstandig naamwoord

Verspreiding van zaden.

Verwante termen:
Duitse term: Semachorie
https://de.wikipedia.org/wiki/Semachorie
https://de.wiktionary.org/wiki/Semachorie

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#semachorie




semperflorens

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Van Latijn semper en florens

De hele zomer door bloeiend.

"semper", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/semper

"florens", Bron: Wiktionary
https://en.wiktionary.org/wiki/florens

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#semperflorens




senescentie
se•nes•cen•tie

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/senescentie

"senescent", bijvoeglijk naamwoord = verouderend, lijdend aan senescentie

Verwante termen:
Duitse term: Seneszenz
https://de.wikipedia.org/wiki/Seneszenz_bei_Pflanzen
Engelse term: senescence
https://en.wikipedia.org/wiki/Plant_senescence
Verwante Engelse term, Noord-Amerika: winter interest
Franse term: sénescence
https://fr.wikipedia.org/wiki/Sénescence

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#senescentie




seychellenpalmnoot
sey•chel•len•palm•noot

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Coco_de_mer

Verwante term: noot
Duitse term: Seychellennuss
Franse term: fruit de coco(tier) de mer

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#seychellenpalmnoot




si...




sierboom
sier•boom

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: ornamentale boom

Boom die men als sierlijk zijnde beschouwt en daarom geplant werd of behouden wordt.

Verwante termen:
Duitse term: Zierbaum
https://de.wiktionary.org/wiki/Zierbaum
https://de.wikipedia.org/wiki/Zierpflanze#Zierbäume
https://de.wiktionary.org/wiki/Zierde
Franse term: arbre d'ornement
Engelse term: ornamental tree

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sierboom




sierstruik
sier•struik

█ Zelfstandig naamwoord

Struik die men als sierlijk zijnde beschouwt en daarom geplant werd of behouden wordt.

Verwante termen:
Duitse term: Zierstrauch
https://de.wiktionary.org/wiki/Zierstrauch
https://de.wikipedia.org/wiki/Zierpflanze#Ziersträucher
https://de.wiktionary.org/wiki/Zierde

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sierstruik




siertuin
sier•tuin

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: sierhof

Tuin die ingericht werd om te sieren.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Siertuin

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A013919.re.7&

Verwante termen:
Duitse term: Ziergarten
https://de.wikipedia.org/wiki/Ziergarten
Engelse term: ornamental garden
Franse term: jardin d'agrément
https://fr.wikipedia.org/wiki/Jardin_d'agrément

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#siertuin




siervrucht
sier•vrucht

█ Zelfstandig naamwoord

Vrucht die men als sierlijk zijnde beschouwd.

Verwante termen: vrucht

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#siervrucht




sikkel
sik•kel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: sekel, zekel
■ Van Volkslatijn sicila volgens vele woordenboeken, maar ook mogelijk van Proto-Indo-Europse wortel seg-, sek-



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sikkel_(werktuig)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sikkel2

Bron: Het Virtuele Land - Centrum Agrarische Geschiedenis
www.hetvirtueleland.be/items/show/48519

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/sikkel?lang=nl

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sikkel%22

"zekel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M088430

De sikkel is niet alleen snijwerktuig, maar ook een haak. Vroeger maaiden de mannen met zeis of zicht het graan en kwamen de vrouwen achterna met de sikkel om het maaisel bijeen te trekken om vervolgens van vorige schoven te binden.

Verwante termen:
Nederduitse term, woordverwant: Sekel
Nederduitse term: Lee
www.plattmakers.de/nl/4204/Sekel
www.plattmakers.de/nl/2019/Lee
Duitse term, woordverwant: Sichel
https://de.wikipedia.org/wiki/Sichel_(Werkzeug)
Engelse term, woordverwant: sickle
https://en.wikipedia.org/wiki/Sickle
www.etymonline.com/word/sickle
https://en.wiktionary.org/wiki/sickle
Franse term: faucille = kleine zeis
https://fr.wikipedia.org/wiki/Faucille
https://fr.wiktionary.org/wiki/faucille

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sikkel




sikkelen
sik•ke•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) sikkelen, (de) sikkeling

Afsnijden met de sikkel.

Verwante termen:
Duitse term: sicheln
https://de.wiktionary.org/wiki/sicheln
www.dwds.de/wb/sicheln

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sikkelen




singel
sin•gel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Frans cingle, daarvoor van Latijn cingula; meervoud van cingulum = gordel
■ Voluit: houtsingel



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Singel_(gracht)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/singel1

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/singel

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22singel%22

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063636

"elzensingel", Bron: Leestekens van het Landschap
https://www.leestekensvanhetlandschap.nl/elzensingel

"houtwal", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Houtwal

"boomsingel"

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#singel




sint-jansloot
sint•jans•loot

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: sintjanslot
■ Synoniemen: zomerloot, zomerlot

Loot die bepaalde bomen en struiken maken omstreeks 24 juni, de datum die gekoppeld wordt aan de gecanoniseerde heilige Sint-Jan.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M028633.re.57

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sint-Jan#Dagen

Bron: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/sint-janslot

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/pagina/boombiologie

Verwante termen:
Duitse term: Johannistrieb
https://de.wikipedia.org/wiki/Johannistrieb
Engelse term: lammas growth. growth = aanwas
https://en.wikipedia.org/wiki/Lammas_growth
https://en.wiktionary.org/wiki/growth

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sint-jansloot




sla...




slaan

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) slaan, (de) slag*, (de) slaging

■ Synoniem: houwen

1. Met de al dan niet gewapende hand krachtig raken. Daarvan afgeleid, in de context van deze lijst; iets met een slagwerktuig in de hand krachtig raken.
Bron, met toegevoegde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063758&article=krachtig

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slaan

1.1. Hout slaan = hout vellen. Zoals in slaghout oftewel hakhout (Duits Schlagholz).
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063758&article=Beseect

1.2. Op hout slaan, niet om te vellen, maar om te bewerken. Beslaan.

1.3. Met een lange stok op de kroon van een boom slaan om noten te oogsten en daarbij tegelijkertijd dode takken te verwijderen. Met stokslagen snoeien. Werd gedaan met walnootbomen. Bron: vraaggesperk uitgevoerd door de samensteller met een informant.

* "kaalslag", "veldslag"

Verwante termen:
Nederduitse term, woordverwant: slahn
www.plattmakers.de/nl/2783/slahn
Duitse term, woordverwant: schlagen
www.dwds.de/wb/schlagen
https://de.wiktionary.org/wiki/schlagen
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlag_(Forstwirtschaft)
Engelse term, woordverwant: slay
www.etymonline.com/word/slay
https://en.wiktionary.org/wiki/slay#Etymology
Franse term: battre. Daarvan afgeleid: abattre = vellen
https://fr.wiktionary.org/wiki/battre
https://fr.wiktionary.org/wiki/abattre
https://fr.wikipedia.org/wiki/Abattage_d'un_arbre
Waalse term: bate. Daarvan afgeleid: abate = vellen
https://wa.wiktionary.org/wiki/bate
https://wa.wiktionary.org/wiki/abate
https://wa.wikipedia.org/wiki/Abataedje_d'_èn_åbe

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slaan




slagboom
slag•boom

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: sluitboom

Kantelbare boomstam of balk om een weg af te sluiten.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Slagboom

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/slagboom

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slagboom

Verwante termen:
Duitse termen: Schlagbaum, Schranke, Schranken (Oostenrijks)
https://de.wiktionary.org/wiki/Schlagbaum
https://de.wiktionary.org/wiki/Schranke
https://de.wikipedia.org/wiki/Schranke
Engelse term: boom barrier, boom gate
Engelse term, van Nederlands en/of Nederduits, niet meer in gebruik: slaught boom
https://en.wikipedia.org/wiki/Boom_barrier
https://en.wiktionary.org/wiki/boom_barrier
https://en.wiktionary.org/wiki/boom_gate
www.etymonline.com/word/barrier
Noorse term: bom?
Zweedse term: bom. Met voorzetsel vägbom = wegboom
Zweedse term, Frans of Engels-van-Frans leenwoord: barriär
https://sv.wikipedia.org/wiki/Vägbom
https://sv.wiktionary.org/wiki/barriär
Franse term: barrière
https://fr.wikipedia.org/wiki/Barrière
https://fr.wiktionary.org/wiki/barrière
https://fr.wiktionary.org/wiki/barre

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slagboom




slagbos
slag•bos

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: hakbos, houwbos

Bos dat bestaat uit hakhout. Ook doelend op middelhout.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063822.re.169

"hakbos", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M023135

Verwante termen:
Duitse term: Schlagwald
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS02794
Duitse term: Hackwald = ook als Hauberg
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=hackwald

Mogelijk verwante Middeleeuwse term, Oudfrans: boix batis
Mogelijk verwante Middeleeuwse term, Frans: bois batis
Bron: Boden und Werkwelt : Untersuchungen zum Vokabular der Galloromania aufgrund von nichtliterarischen Texten, mit besonderer Berücksichtigung mittellateinischer Urkunden, door Manfred Bambeck
Langs Google Books: https://books.google.be/books?id=NYBdDwAAQBAJ&pg=PA17&lpg=PA17&dq=schlagwald+definition&source=bl&ots=3Bec9pDb73&sig=ACfU3U1Ti6HeDPiuFCFThephDK-eIQa0tg&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwj-gpmM_uPpAhVHKewKHRyaB1MQ6AEwAHoECAkQAQ#v=onepage&q=schlagwald%20definition&f=false

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slagbos




slaghout
slag•hout

█ Zelfstandig naamwoord

1.1. Synoniem van hakhout. Kijk bij hakhout.
1.2. Synoniem van slagbos. Kijk bij slagbos.

2. Hout dat in een spel gebruikt wordt om een bal mee te slaan, zoals in cricket en baseball. Bij cricket heeft het slaghout de vorm van een spaan.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063837

Verwante termen bij 1.1 en 1.2:
Verwante termen bij 2:
Duitse termen bij 1.1 en 1.2:Schlagholz
Duitse termen bij 2: Schläger, Schlagholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Adelung&lemid=DS01743
https://drw-www.adw.uni-heidelberg.de/drw-cgi/zeige?index=lemmata&term=schlagholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS10109
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS05918
Engelse term bij 2: bat
https://en.wikipedia.org/wiki/Bat-and-ball_games
Franse term bij 2: batte
https://fr.wiktionary.org/wiki/batte

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slaghout




slagregen
slag•rē•gen

█ Zelfstandig naamwoord

Regen die met grote kracht neerslaat.
Bron, gewijzigde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063844

Slagregen kan ook betrekking hebben op krachtige regen die door de wind tegen een lichaam aangewaaid wordt, een lichaam zoals een gebouw.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/slagregen

Verwante termen:
Duitse term: Schlagregen
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlagregen
Engelse termen: downpour, torrential rain
https://en.wiktionary.org/wiki/downpour
Franse term: pluie battante, pluie torrentielle

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slagregen




slagrest
slag•rest

█ Zelfstandig naamwoord

Hout dat op het kapplaats overblijft na kaalslag of rooien.

Verwante termen:
Duitse term: Schlagabraum
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlagabraum

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slagrest




slagschade
slag•schā•de

█ Zelfstandig naamwoord

Schade aan bomen die aangericht wordt door mannelijke edelherten tijdens de bronstijd. De herten slaan met hun geweien tegen de bomen waardoor takken afgebroken worden en schors verwijderd wordt. In de Lage Landen worden edelherten door politiek lobbywerk uitgezet in gebieden waar ze door plaatsgebrek niet goed kunnen leven en hun gedrag altijd voor conflicten zorgt met mensen. In de gebieden waar ze uitgezet worden hebben ze geen natuurlijke vijanden.

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/slagschade

Bron: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Verwante term: veegschade
Duitse term, meervoud: Schlagschäden

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slagschade




slagschaduw
slag•schā•duw

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Slagschaduw

Verwante termen:
Duitse term: Schlagschatten
https://de.wikipedia.org/wiki/Schatten#Schlagschatten

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slagschaduw




slapende knop
slā•pen•de knop

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Bij bomen en struiken. Knop die in een bladoksel wordt gevormd maar niet uitloopt tenzij hij geprikkeld wordt tot uitlopen door beschadiging of verwijdering (bijvoorbeeld snoeien) van een plantendeel of -delen. Bij planten die tegenoverstaande knoppen vormen lopen op het moment van de prikkeling tegenoverstaande slapende knoppen uit.
Bron: Gedeeltelijke overname van Begrippenlijst voor het snoeien van planten op Infonu.nl
https://dier-en-natuur.infonu.nl/bloemen-en-planten/2648-begrippenlijst-voor-het-snoeien-van-planten.html

Bron: Encyclo.nl
www.encyclo.nl/begrip/slapende%20knoppen

Bron: Houtwal.be
http://www.houtwal.be/vakjargon/jargon_se.htm
http://www.houtwal.be/vakjargon/_vaktaal_index.htm

Verwante termen:
Duitse term: schlafende Knospe
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlafende_Knospe

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slapende-knop




slat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van sloot
■ Wisselvorm: slaat
■ Wisselvorm, met de semantische betekenis van dal/del: slā, slāde

Waterplas (ven) in de heide. Moerassige diepte in de heide.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slat

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063893

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52544&article=slāt

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064242&article=slāt

Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID4500&article=slāt

"slade", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M020538&article=slade

"slade", "slat", Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-s/

Verwante termen:
Duitse term: Schlatt
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlatt_(Gewässer)
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlatt
www.wallhecke.de/Schlatts/schlatts.html
https://de.wikipedia.org/wiki/Heideweiher
Engelse term: slade
https://en.wiktionary.org/wiki/slade

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slat




sle...




slechtbijl
slecht•bijl

█ Zelfstandig naamwoord

Bepaald bijl, gewoonlijk met een breed blad, om hout te slechten oftewel glad te maken.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063922.re.13

Verwante termen:
Duitse termen, woordverwant: Schlichtaxt, Schlichtbeil
Duitse term: Blattbeil
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schlichtaxt
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schlichtbeil
https://de.wiktionary.org/wiki/Blattbeil
https://de.wiktionary.org/wiki/Blattbeil

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slechtbijl




slechten
slech•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) slechten, (de) slechting

■ Wisselvorm: slichten

Vlak maken, glad maken.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063922

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slechten

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22slechten%22

Verwante termen:
Duitse term: schlichten
https://de.wiktionary.org/wiki/schlichten
www.dwds.de/wb/schlichten
Engelse term: slight
www.etymonline.com/word/slight

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slechten




slede
slē•de

■ Wisselvorm: slee

Glijdend voertuig. Kennen we tegenwoordig als vervoermiddel op sneeuw, maar ook buiten de winter kan dit tuig gebruikt worden.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slede

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Slee

Bron: Centrum Agrarische Geschiedenis
https://cagnet.be/item/104815
https://cagnet.be/item/68272


Verwante termen:
Nederduitse term: Sleden
www.plattmakers.de/nl/2115/Sleden
Duitse term: Schlitten
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlitten
https://de.wikipedia.org/wiki/Stangenschleife
Engelse termen, woordverwant: sled, sledge, sleigh
https://en.wikipedia.org/wiki/Sled
https://www.etymonline.com/word/sled
https://www.etymonline.com/word/sledge
https://www.etymonline.com/word/sleigh

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slede




sleedoornbes
slee•doorn•bes

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: sleepruim

Kijk bij sleepruim.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleedoornbes




sleepruim
slee•pruim

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: sleebes, sleedoornbes

Vrucht, bes van de sleedoorn.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sleepruim

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/sleepruim

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063932&article=sleepruim

"sleebes", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063932.re.2

Verwante termen:
Engelse termen: sloe, sloe berry
Franse term: prunelle

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleepruim




sleg

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: slegge, slei
■ Synoniem: klophout, tuinhamer

Grote houten hamer met lange steel.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Slegge_(gereedschap)

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/slegge1

Bron: Centrum Agrarische Geschiedenis
https://cagnet.be/item/100153
https://cagnet.be/item/116074

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063962

Bron: Joostdevree.nl
https://www.joostdevree.nl/shtmls/sleg.shtml

Bron: Het MOT
https://www.mot.be/resource/Tool/sleg?lang=nl

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22slei%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/slegge

Verwante termen:
Verwante Duitse term: Schlegel [schlē•gel]
www.dwds.de/wb/Schlegel
https://de.wiktionary.org/wiki/Schlegel. De semantische betekenis die Wiktionary hier weergeeft is een het gevolg van een betekenisverschuiving.
Engelse term: sledge
Middelengelse term: slegge
https://en.wiktionary.org/wiki/sledge
www.etymonline.com/word/sledge
https://en.wiktionary.org/wiki/slegge#Etymology
https://en.wiktionary.org/wiki/sledgehammer
Noorse term: Sleggje
https://nn.wikipedia.org/wiki/Sleggje

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleg




slemp

1. █ Zelfstandig naamwoord

1. ■ Wisselvorm: slem

Modderige klei. Natte kleigrond die geen water doorlaat.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slemp1

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22slemp%22

"slem", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slem

"slem", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22slem%22

Verwantschap met slijm?. Slijm heeft ook de betekenis van modder. De samensteller vraagt zich af het voorvoegsel sl- verwijst naar een wortel die slemp/slem en slijm verbindt.
"slijm", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slijm

2. █ Bijvoeglijk naamwoord

Van kleigronden. Geneigd dicht te vloeien. Slempig. Kijk bij slempig.

Verwante termen:
Nederduitse term, nauw woordverwant aan slem: Slamm
www.plattmakers.de/nl/11458/Slamm
Duitse term, nauw woordverwant aan slem: Schlamm
Duitse term, nauw woordverwant aan slemp: Schlamp, Schlampe
www.dwds.de/wb/Schlamm
www.dwds.de/wb/Schlamp
www.dwds.de/wb/Schlampe
Engelse term: slum
www.etymonline.com/word/slum

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slemp




slempen
slem•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) slempen, (de) slemping

■ Wisselvorm: slemmen

Grond met water drenken.
Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slempen

Grond met water drenken om die goed te doen aaneensluiten, bijvoorbeeld bij het planten van bomen.
Sleuven, gaten of diepten met zand vullen onder rijkelijke toevoer van water, zodat het zand dicht ineen gaat zitten.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063982&article=aaneensluiten

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22slempen%22

Verwante termen:
Duitse term: schlammen, schlampen
www.dwds.de/wb/schlammen
www.dwds.de/wb/schlampen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slempen




slempig
slem•pig

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Wisselvorm: slemp

Van grond: geneigd tot dichtslibben.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063982.re.1

Verwante termen:
Duitse term: schlampig
www.dwds.de/wb/schlampig
https://de.wiktionary.org/wiki/schlampig

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slempig




slenk

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063991

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52380

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Slenk

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slenk1

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52380

Verwante termen:
Duitse term: Schlenke
www.dwds.de/wb/Schlenke
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlenke

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slenk




slepen
slē•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) slepen, (de) sleping

Trekkend over de grond verplaatsen.
Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/slepen

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slepen

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22slepen%22

Verwante termen:
Duitse term: schleppen
www.dwds.de/wb/schleppen
https://de.wiktionary.org/wiki/schleppen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slepen




sleunbijl
sleun•bijl

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: snoeibijl

Bijl dat geschikt is om te sleunen. Geen specifiek ontwerp, maar typisch een licht, eenhandig bijl met een eerder dun blad. Snoeibijl.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064013.re.7&article=Sleunbijl

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleunbijl




sleunen
sleu•nen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) sleunen, (de) sleuning

■ Synoniem: opsnoeien

1. Een aantal takken van een boom snoeien die men om bepaalde redenen wil verwijderen. Hierna volgen de bepaalde redenen.

1.1. Volgende om een boom zodanig te laten groeien dat de stam later in grote mate takvrij is. Die takken langs de stam van een boom wegnemen, die hem in het opschieten zouden kunnen hinderen door te spoedige kruinvorming.
Bron, gewijzigde tekst met eigen toevoeging: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064013&article=kruinvorming

1.2. Volgende in het bijzonder bij fruitbomen. "Dit is het selectief verwijderen (meestal met de snoeizaag) van zware takken in een boom."
Bron: Guy De Kinder, Houtwal
www.houtwal.be/vakjargon/jargon_se.htm
www.houtwal.be/vakjargon/_vaktaal_index.htm

1.3. Snoeien om een boom grotendeels of volledig van takken te ontdoen vóór het vellen (velwijze van vroeger).

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sleunen

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064013

"opsnoeien", Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/opsnoeien

"sloven", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sloven

"uitsloven"

Met voorzetsel op-: opsleunen = opsnoeien

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleunen




sleunhout
sleun•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Kortweg: sleun
■ Synoniem: sleunsel

Hout dat bij het sleunen van de boom verwijderd wordt. Snoeisel. Dunsel.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064013.re.8

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleunhout




sleunmes
sleun•mes

█ Zelfstandig naamwoord

Kapmes, in het bijzonder het kapmes van de Lage Landen. Het kapmes van de Lage Landen is geschikt om te gebruiken voor verschillende werken, waaronder het sleunen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064013.re.9&article=Sleunmes

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleunmes




sleunsel
sleun•sel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Kortweg: sleun
■ Synoniemen: dunsel, sleunhout, snoeisel

Hout dat bij het sleunen van de boom verwijderd wordt. Snoeisel. Dunsel.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064013.re.5

"sleun", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064013.re.1

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleunsel




sleutelsoort
sleu•tel•soort

█ Zelfstandig naamwoord

■ Vadsige en onvolledige vertaling van Engels keystone species. keystone = sluitsteen

Sluitsteensoort is de juiste term. Soort waarvan de invloed op de processen in de natuur erg belangrijk is.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sleutelsoort

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/sleutelsoort

"sluitsteen", Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sluitsteen

Verwante termen:
Duitse term: Schlüsselart. Ook dit is een vadsige, onvolldedige vertaling van Engels keystone species.
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlüsselart
Engelse term: keystone species
https://en.wikipedia.org/wiki/Keystone_species
Franse term: espèce clé de voûte
https://fr.wikipedia.org/wiki/Espèce_clé_de_voûte

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sleutelsoort




sli...




sliet

█ Zelfstandig naamwoord

Van takken ontdaan stammetje. Lange, dunne paal.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sliet

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064051

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52418

Verwante termen:
Duitse term: Schlet
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS11476
Engelse term: sloat
https://en.wiktionary.org/wiki/sloat
https://en.wiktionary.org/wiki/slot#English
https://en.wiktionary.org/wiki/slat#English
www.etymonline.com/word/slot
www.etymonline.com/word/slat

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sliet




slik

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: slijk

Modderig land.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Slik_(landvorm)

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID91672

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064057

"slijk", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/slijk

Slik/slijk is woordverwant een het werkwoord slechten en aan Engels slick: een bepaalde grote beitel om te vlakken. Kijk bij steekaks.

Verwante termen:
Nederduitse term: Slick
www.plattmakers.de/nl/3030/Slick
Duitse term: Schlick
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlick
https://www.dwds.de/wb/Schlick
https://de.wiktionary.org/wiki/Schlick
www.dwds.de/wb/Schlick
Engelse term: slick
www.etymonline.com/word/slick
https://en.wiktionary.org/wiki/slick

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slik




slingerplant
slin•ger•plant

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Slingerplant

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/slingerplant

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064113

Verwante termen:
Duitse term: Schlingpflanze
https://de.wikipedia.org/wiki/Schlingpflanze
Engelse term: bine
https://en.wikipedia.org/wiki/Bine_(botany)
https://en.wiktionary.org/wiki/bine#English

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#slingerplant




slo...




sloot

█ Zelfstandig naamwoord

Betrekkelijk smalle, gegraven waterloop die dient om overtollig water af te voeren. Een sloot kan ook dienen als erfscheiding.

Verschillende bronnen stellen dat een sloot in principe smaller is dan een gracht. Dit is onjuist om volgende redenen. Ten eerste heeft een gracht geen bepaalde breedte en ten tweede kan gracht een synoniem van sloot zijn, daarbij in gedachte houdend dat gracht meerdere betekenissen heeft.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sloot_(watergang)

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/sloot

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sloot

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sloot%22

Verwante termen:
Nederduitse termen: Schloot, Sloot
Nederduitse term, woordverwant, maar een andere semantische betekenis hebbend: Schlatt
www.plattmakers.de/nl/5950/Sloot
https://nds.wikipedia.org/wiki/Schloot
www.wallhecke.de/Schlatts/schlatts.html
Duitse termen, woordverwant: Schlot, Sloot, Slot
Duitse termen: Graben, Wassergraben
https://de.wiktionary.org/wiki/Schlot
https://de.wikipedia.org/wiki/Wassergraben
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Adelung&lemid=DS02048
Artikel 2: http://drw-www.adw.uni-heidelberg.de/drw-cgi/zeige?index=lemmata&term=schlot
Artikel 2: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS12199
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Meyers&lemid=IS05038
Engelse term: ditch
https://en.wikipedia.org/wiki/Ditch
Franse term: fossé
https://fr.wikipedia.org/wiki/Fossé_(infrastructure)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sloot




sloothaak
sloot•haak

█ Zelfstandig naamwoord

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sloothaak

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064243.re.11

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52547

De sloothaak lijkt op de mesthaak.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sloothaak




sloothak
sloot•hak

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: krabzeis, sloothouw



"sloothouw", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M026760.re.6

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sloothak




sloothark
sloot•hark

Hark voor het zuiveren van sloten.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064243.re.12

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sloothark




sloten
slō•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) sloten, (de) sloting

1. Een sloot of sloten aanleggen.

1. ■ Synoniem: grachten

2. Een sloot of sloten onderhouden: schoonmaken, kanten afsteken ...

2. ■ Synoniem: grachten
2. ■ Synoniem voor kanten afsteken, in noordelijk Nederland: wallen

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064243

"slatten", Fries en Gronings, Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063897

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sloten




slu...




sluis

█ Zelfstandig naamwoord

1. Inrichting tussen twee wateren, waardoor deze naar believen met elkaar in gemeenschap gebracht of van elkander gescheiden kunnen worden.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064303

Waterkering.

2. Sas. Inrichting die schepen toelaat hoogteverschillen op een kanaal te overbruggen of een rivier en een kanaal met elkaar verbindt.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sluis_(waterbouwkunde)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sluis

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sluis%22

Plaatsnaam: Sluizen, Tongeren (B).
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sluizen_(Tongeren)#Toponymie

Verwante termen:
Duitse term: Schleuse
https://de.wiktionary.org/wiki/Schleuse
www.dwds.de/wb/Schleuse
Engelse term: sluice
www.etymonline.com/word/sluice
https://en.wiktionary.org/wiki/sluice
Franse term: écluse
https://fr.wikipedia.org/wiki/Écluse
https://fr.wiktionary.org/wiki/écluse

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sluis




sluizen
slui•zen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) sluizen, (de) sluizing

Water door of uit een sluis laten stromen.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064303.re.1

Verwante termen:
Duitse term: schleusen
https://de.wiktionary.org/wiki/schleusen
www.dwds.de/wb/schleusen
Engelse term: sluice
https://en.wiktionary.org/wiki/sluice#Verb
www.etymonline.com/word/sluice

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sluizen




sm...




smetlijn
smet•lijn

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: slaglijn, smetkoord, spatlijn



Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/smetlijn?lang=nl

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064451

"spatlijn", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spatlijn

"slaglijn", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063838

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#smetlijn




smetten
smet•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) smetten, (de) smetting

Door slaan een afdruk maken van een met krijt, houtskool of een andere kleurstof ingewreven lijn. Werken met de smetlijn.
Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064458&article=afdruk

"besmetten", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/besmetten

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#smetten




smeulen
smeu•len

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) smeulen

Zacht branden zonder vlam.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064466

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/smeulen

"smolen", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52833

Verwante termen:
Duitse term: glimmen, schwelen
https://de.wiktionary.org/wiki/glimmen
https://de.wiktionary.org/wiki/schwelen

"glimmen", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/glimmen1

"glimmen", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22glimmen%22

Engelse term: smolder, smoulder
www.etymonline.com/word/smolder
www.etymonline.com/word/smoulder

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#smeulen




sn...




snaad

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: snaat, snade [snāde], snoad
■ Synoniem: zeisboom; kortweg: boom

Zeissteel.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064634

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52866

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/snade

"snaat", Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-s

Bron: Hagelandsch idioticon
PDF-bestand: www.dbnl.org/arch/tuer001bijd01_01/pag/tuer001bijd01_01.pdf

Snaad is woordverwant aan snijden en snede.

"snaar", Bron: De Nieuwe Taalgids. Jaargang 50, Weijnen, A.
www.dbnl.org/tekst/_taa008195701_01/_taa008195701_01_0069.php
Verwijzing in deze tekst naar Pauwels, J.L. (1948), ‘De overgang van d tot r in de Zuidnederlandse dialecten´. In: Album prof. dr. Frank Baur. Deel 2; blz. 161-174.

Verwante termen:
Duitse termen: Schnad, Schnade, Schnat, Schnate, Schnatte
"hölzerner Stiel der Sichel", "Stiel des Dreschflegels"
www.woerterbuchnetz.de/RhWB/?sigle=RhWB&mode=Vernetzung&hitlist=&patternlist=&lemid=RS09902
Artikel 5: "der hölzerne stiel, der in das eisen des sîd hineingesteckt wird, sensenstiel" en "sichelstiel"
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&mode=Vernetzung&hitlist=&patternlist=&bookref=15,1192,9
www.dwds.de/wb/Schnad
www.dwds.de/wb/Schnat
www.dwds.de/wb/Schnate
www.dwds.de/wb/Schnatte
Engelse termen: snath, snathe, snaith, snead, sned, sneed
https://en.wiktionary.org/wiki/snath
https://en.wiktionary.org/wiki/snead
www.merriam-webster.com/dictionary/snath
https://en.wiktionary.org/wiki/snead

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snaad




snede
snē•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: snee

1. De handeling van snijden. Naamwoord van handeling.

2. Insnijding, keep, kerf, wond.

3. Het afgesnedene. Snoeisel, maaisel.

4. Keer dat een gewas, dat meer dan één oogst toelaat (gras voor hooi), gesneden wordt; de bij zulk een gelegenheid verkregen
oogst. Eerste snede, tweede snede (toemaat).

5. Scherp gedeelte, snijdende kant, snijdend deel, snijkant. Bijvoorbeeld de snede van een mes.

Bron voor alle verklaringen, gewijzigde tekst en met toegevoegingen: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064678

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22snede%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/snede

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/snede

"snee", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/snee

Verwante termen:
Nederduitse termen: Sneed, Snitt
www.plattmakers.de/nl/852/Sneed
www.plattmakers.de/nl/5259/Snitt
Duitse termen: Schneide, Schnitt
www.dwds.de/wb/Schneide
www.dwds.de/wb/Schnitt
Franse termen: coupure, entaille
https://fr.wiktionary.org/wiki/coupure
https://fr.wiktionary.org/wiki/entaille

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snede




sneeuwbaleffect
sneeuw•bal•ef•fect

█ Zelfstandig naamwoord

■ Voluit: ecologisch sneeuwbaleffect



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sneeuwbaleffect

Verwante termen:
Duitse term: Schneeballeffekt
https://de.wikipedia.org/wiki/Schneeballeffekt
Engelse termen: cascade effect, snowball effect
https://en.wikipedia.org/wiki/Snowball_effect
https://en.wikipedia.org/wiki/Cascade_effect_(ecology)
Franse term: effet boule de neige
https://fr.wikipedia.org/wiki/Effet_boule_de_neige

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sneeuwbaleffect




sneeuwbeladen
sneeuw•be•lā•den

█ Bijvoeglijk naamwoord

Met sneeuw bedekt oftewel beladen.

Afgeleide: sneeuwbelading
"belading", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M006713

Verwante term: sneeuwdruk

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sneeuwbeladen




sneeuwbreuk
sneeuw•breuk

█ Zelfstandig naamwoord

Een breuk veroorzaakt door sneeuwdruk. Een inwendige of volledige breuk.

Verwante termen:
Duitse term: Schneebruch
https://de.wikipedia.org/wiki/Schneebruch
Engelse term: snow breakage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sneeuwbreuk




sneeuwdruk
sneeuw•druk

█ Zelfstandig naamwoord

De neerwaartse druk die het gewicht van (deels bevroren) sneeuw uitoefent op een lichaam, in de context van deze lijst op bovengrondse boomledematen.

Verwante termen:
Duitse term: Schneedruck

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sneeuwdruk




sneeuwgrens
sneeuw•grens

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sneeuwgrens

Verwante term: boomgrens
Duitse term: Schneegrenze
https://de.wikipedia.org/wiki/Schneegrenze
Engelse term: snow line
https://en.wikipedia.org/wiki/Snow_line
Franse term: étage nival
https://fr.wikipedia.org/wiki/Étage_nival

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sneeuwgrens




sneeuwschade
sneeuw•schā•de

█ Zelfstandig naamwoord

Schade veroorzaakt door de druk van sneeuw

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sneeuwschade




snijbank
snij•bank

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: haalbank

1. Werkbank waarin bepaalde zaken worden vastgezet om vorige in vorm te snijden.
1.1. Bank met voetbediende hefboom om werkstukken te klemmen zodat ze bewerkt kunnen worden met een haalmes.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064732.re.93

Verwante termen:
Duitse termen: Schnitzbank, Schnitzbock
https://de.wikipedia.org/wiki/Schnitzbank
Engelse term: draw bench, shaving horse
https://en.wikipedia.org/wiki/Shaving_horse
Franse term: banc d'âne (banc à tailler ?)
https://fr.wikipedia.org/wiki/Banc_d'âne

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snijbank




snijden
snij•den

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) snijden, (de) snijding

■ Voluit: houtsnijden

Met een scherp voorwerp iets in delen scheiden, vormgeven of wegnemen (afsnijden).

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064732

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52963

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID18532

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=snijden&lang=nn

Verwante termen:
Duitse termen: schneiden, schnitzen. Naamwoorden van handeling: Schneiden, Schneidung, Schnitzen, Schnitzung
Engelse termen: carve, cut, engrave, notch
Franse termen: couper, graver

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snijden




snijplank
snij•plank

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: snijbord


Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Snijplank

"snijbord", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064732.re.98

Verwante termen:
Duitse term: Schneidebrett
https://de.wikipedia.org/wiki/Schneidebrett
Engelse term: cutting board
https://en.wikipedia.org/wiki/Cutting_board
Franse term: planche à découper
https://fr.wikipedia.org/wiki/Planche_à_découper

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snijplank




snijwerk
snij•werk

█ Zelfstandig naamwoord

1. Het snijden (in hout).

2. Goederen die vervaardigd worden door snijden.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snijwerk




snik

█ Zelfstandig naamwoord

Bepaald type steekbeitel dat gebruikt wordt zoals de steekaks.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064737

Bron: Wikitoolia
www.wikitoolia.nl/wiki/Snik
www.wikitoolia.nl/wiki/De_snik_in_gevelstenen

In onderstaande opname wordt de snik getoond vanaf 2:30 op de tijdlijn.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snik




snipper
snip•per

█ Zelfstandig naamwoord

■ Met voorvoegsel: houtsnipper

Een klein, plat stukje van betrekkelijk zacht materiaal als papier en hout.
Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/snipper

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/snipper

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064753

Verwante termen:
Nederduitse term: Snippel
www.plattmakers.de/nl/4683/Snippel
Duitse term, tegenwoordig eerder ongewoon: Schnipper
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS11023
Engelse termen: chip, wood chip
https://en.wikipedia.org/wiki/Woodchips

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snipper




snipperen
snip•pe•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) snipperen, (de) snippering

Tot snippers snijden.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/snipperen

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064754

Verwante termen:
Nederduitse term: snippeln
www.plattmakers.de/nl/4684/snippeln
Duitse termen: schnipfeln, schnippeln, schnippern
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schnipfeln
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schnippeln
www.dwds.de/wb/schnippeln
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=schnippern

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snipperen




snippermes
snip•per•mes

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: haalmes

Haalmes. Kijk bij haalmes.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064754.re.6

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snippermes




snit

█ Zelfstandig naamwoord

Naam van verschillende sikkelvormige snijwerktuigen. Tweede lid in rietsnit.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064761

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/snit2

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snit




snoeibeitel
snoei•bei•tel

█ Zelfstandig naamwoord

Beitel aan een lange steel die men gebruikt bij het snoeien van opgaande bomen. Men kan ervoor kiezen om met een houten hamer op het uiteinde van de steel te slaan.
Bron, met toegevoegde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064766.re.25

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/snoeibeitel?lang=nl

Bron: Woordenboek der Friese Taal, 1800-1975, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WFT&id=93719

Een snoeibeitel kan veranderd worden in een schilijzer door het blad onder een hoek te buigen.

Verwante termen:
Engelse term: pruning chisel?
Franse term: émondoir
https://fr.wiktionary.org/wiki/émondoir

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeibeitel




snoeibeurt
snoei•beurt

█ Zelfstandig naamwoord

Gelegenheid (moment) waarin gesnoeid wordt. Snoeiing.

"beurt", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/beurt

Verwante termen:
Franse termen:
1. coupure (bij scheerhaag)
2. émondage (bij bomen, struiken en knotbomen)
3. recepage, recépage (bij rijshakhout)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeibeurt




snoeibijl
snoei•bijl

█ Zelfstandig naamwoord

Een licht bijl om kroonhout te kappen. Dit bijl heeft geen klievende functie en daarom mag het bijlblad recht en dun zijn, wat gewicht bespaart.

Bron: Het MOT
https://www.mot.be/resource/Tool/topbijl?lang=nl

Vroeger kroop men in opgaande bomen om ze in vorm te snoeien of om vóór het vellen de takken te verwijderen. Een lichtgewicht bijl was hiervoor aangewezen. Maar eigenlijk kan men elk bijl dat geschikt is om te snoeien een snoeibijl noemen. Langdurig werken met een licht bijl is minder vermoeiend.

Verwante termen:
Duitse term: Astungsaxt
Engelse term: pruning axe
Franse term: hache d'ébranchage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeibijl




snoeien
snoei•en

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) snoei, (het) snoeien, (de) snoeiing

■ Synoniem, in de context van vormsnoei: scheren



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Snoeien

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/snoeien

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22snoeien%22

Snoeien is woordverwant aan snijen/snijden -> rijen/rijden.

Verwante termen:
Nederduitse term: snöen
www.plattmakers.de/nl/9987/snöen
Middelnederduitse term: snoien
Rijnlandse termen: schneuen, schnühen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS10864
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS11712
Duitse termen: schneiden, schneiteln. Naamwoorden van handeling: Schneiden, Schneiteln, Schneitelung, Schnitt*
https://de.wikipedia.org/wiki/Schneitelung
https://de.wikipedia.org/wiki/Schnitt_(Gartenbau)

*Blijkbaar is Schneidung geen naamwoord van handeling, doch Beschneidung is dat wel ...
www.rzuser.uni-heidelberg.de/~cd2/drw/e/sc/hnei/dung/schneidung.htm
Schneid
www.rzuser.uni-heidelberg.de/~cd2/drw/e/sc/hnei/schneid.htm

Engelse term: prune. Naamwoord van handeling: pruning
https://en.wikipedia.org/wiki/Pruning
Franse termen: émonder, tailler. Naamwoorden van handeling: émondage, taillage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Taille_(arboriculture)
https://fr.wiktionary.org/wiki/taillage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Émondage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeien




snoeihout
snoei•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: snoeisel

Bij het snoeien afgesneden hout.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064766.re.27

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeihout




snoeiling
snoei•ling

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: snoeieling

Gesnoeid deel van een plant.

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52994

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064766.re.9

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeiling




snoeimes
snoei•mes

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Snoeimes

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/snoeimes?lang=nl

"krommes", Bron: Het Mot
www.mot.be/resource/Tool/krommes?lang=nl

Verwante termen:
Duitse termen: Gartenhippe, Gärtnerhippe, Hippe, Rebmesser
https://de.wikipedia.org/wiki/Hippe_(Werkzeug)
https://de.wikipedia.org/wiki/Hippe_(Werkzeug)#Gartenhippe
Engelse term: pruning hook
http://etc.usf.edu/clipart/53200/53285/53285_pruning_hook.htm
Franse term: serpette
https://fr.wikipedia.org/wiki/Serpette

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeimes




snoeischaar
snoei•schaar

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Snoeischaar

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/snoeischaar?lang=nl

Verwante termen:
Duitse term: Gartenschere
https://de.wikipedia.org/wiki/Gartenschere
www.blickfang-alte-zeiten.de/Gartenscheren
Engelse term: pruning shears
https://en.wikipedia.org/wiki/Pruning_shears
Franse termen: cisaille, sécateur
https://fr.wikipedia.org/wiki/Cisaille
https://fr.wikipedia.org/wiki/Sécateur

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeischaar




snoeischok
snoei•schok

█ Zelfstandig naamwoord

De schok die een houtige plant ervaart na snoeien. Als een (knot)boom gesnoeid wordt moet de boom meer energie steken in het aanmaken takken en bladeren (fotosynthese) en het overwallen van de wonden. Vooral voor reeds verzwakte bomen kan dit een schok zijn die verval inluidt.

"schok", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M062811

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeischok




snoeisel
snoei•sel

█ Zelfstandig naamwoord

Wat bij het snoeien afvalt.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064766.re.15

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=52996

Verwante termen:
Duitse term, enkelvoud en meervoud: Schnitzel
Duitse term: Schnitt
https://www.dwds.de/wb/Schnitzel#1
https://de.wiktionary.org/wiki/Schnitzel
https://de.wiktionary.org/wiki/Schnitt
Engelse term: clippings

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeisel




snoeiwond
snoei•wond

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: snoeiwonde

Wond die onststaat door snoeien.

Verwante termen
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeiwond




snoeizaag
snoei•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

Zaag waarmee men kan snoeien.

Verwante termen:
Duitse termen: Astsäge, Gartensäge, Gärtnersäge
https://de.wiktionary.org/wiki/Gärtnersäge
Engelse term: pruning saw
Franse term: scie d'élagage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoeizaag




snoer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Mogelijk van Frans cordon, vertaald naar Nederlands snoer

Leiboom, typisch een fruitleiboom, waarvan de stam één of hoogstens twee takken vormt die volledig met vruchthout is bezet.

Naargelang de richting van de tak of takken spreekt men van een ...
- schuine snoer oftewel diagonale snoer
- rechte snoer oftewel verticale snoer
- vlakke snoer oftewel horizontale snoer

Een schuine snoer kan men schuin planten.

Bron: Houtmeyers
https://www.houtmeyers.be/informatie/Fruitbomen-als-leiboom.html

Bron: Hoogstamboomgaard.be
http://www.hoogstamboomgaard.be/leibomen.html

Verwante termen:
Franse term: cordon
https://fr.wiktionary.org/wiki/cordon

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#snoer




so...




solitair
so•li•tair

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Synoniem: alleenstaand

Kijk bij alleenstaand.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#solitair




solt

█ Zelfstandig naamwoord

In het Nederlands overgebleven als plaatsnaam. Collectief van germ. sula- ‘slijk, modder’, o.a. in de gehuchtnamen Solt (Neeroeteren), Bovensolt (Opitter) en Neersolt (Tongerlo). Bron: Jos Molemans, Profiel van de Kempische toponymie (1977)

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Solt_(België)

Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID5169&article=sula

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Collectivum

Solterheide, Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Solterheide

werkwoord solen/zolen, Duits sielen/suhlen/sühlen = zich wentelen in een zuul

"solen", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53257

Verwante termen:
Verwante Duitse term: Suhle
www.dwds.de/wb/Suhle
https://de.wiktionary.org/wiki/Suhle
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=suhle
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS56258

werkwoord sielen/suhlen/sühlen
https://de.wiktionary.org/wiki/sielen
https://de.wiktionary.org/wiki/suhlen
www.dwds.de/wb/suhlen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#solt




sommer
som•mer

█ Zelfstandig naamwoord

Recht gewassen hout. Zware draagbalk. Tegenovergestelde van een krommer.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sommer

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sommer%22

Verwante termen:
Duitse term: Somer
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS30754
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=FindeB&lemid=FS01930
Engelse term: summer
https://www.etymonline.com/word/summer
Franse term: sommier
https://fr.wiktionary.org/wiki/sommier

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sommer




soort

█ Zelfstandig naamwoord

Het geheel van die individuen, welke zozeer met elkander overeenkomen, dat zij als afstammelingen van eenzelfde individu kunnen worden beschouwd.
Bron, gewijzigde tekstovername: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M064986&article=biologie

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Soort

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/soort

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/soort

Verwante termen:
Duitse term: Art, Spezies
https://de.wikipedia.org/wiki/Art_(Biologie)
www.spektrum.de/lexikon/biologie/art/5161
https://de.wiktionary.org/wiki/Art
https://de.wiktionary.org/wiki/Spezies
Engelse term: species
https://en.wikipedia.org/wiki/Species
https://en.wiktionary.org/wiki/species
Franse term: espèce
Franse term, voor bomen en struiken: essence
https://fr.wikipedia.org/wiki/Espèce
https://fr.wiktionary.org/wiki/espèce
https://fr.wiktionary.org/wiki/essence
https://fr.wikipedia.org/wiki/Essence_forestière

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#soort




soortvast
soort•vast

█ Bijvoeglijk naamwoord

1. Gezegd van een dier dat zich voedt met bepaalde planten- of dierensoorten. Van honingbijen wordt gezegd dat ze soortvast zijn.

2. Van planten. De eigenschap hebbend niet te hybrideseren.

Bron: Bijenhouden.nl
www.bijenhouden.nl/phpbb/viewtopic.php?t=20762

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#soortvast




soortvorming
soort•vor•ming

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: speciatie



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Soortvorming

Verwante termen:
Duitse termen: Artbildung, Speziation
https://de.wikipedia.org/wiki/Artbildung
Engelse term: speciation
https://en.wikipedia.org/wiki/Speciation
Franse term: speciation
https://fr.wikipedia.org/wiki/Spéciation

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#soortvorming




sortiment
sor•ti•ment

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Frans assortiment, van het werkwoord assortir = soort bij soort leggen, bevoorraden
■ Synoniemen: soort bij soort gelegd aanbod, soort bij soort gelegde voorraad

Sortering volgens classificatie van hout op basis van kwaliteit, soort en afmeting.
Bron: Begrippenlijst Stichting Probos, langs Ensie
www.ensie.nl/probos/sortiment

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/houtsortimenten

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065017

"assortiment", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/assortiment

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sortiment




sp...




spaakschaaf
spaak•schaaf

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia. Spookschaaf, verwerpelijke wisselvorm van spaakschaaf, ontstaan door een vadsige vertaling van Engels spoke shave.
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spookschaaf

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065044.re.19

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/spaakschaaf?lang=nl

Verwante termen:
Duitse termen: Schabhobel, Schinder, Schweifhobel
https://de.wikipedia.org/wiki/Schweifhobel
Engelse term: spokeshave
https://en.wikipedia.org/wiki/Spokeshave
Franse termen: vastringue, wastringue
https://fr.wikipedia.org/wiki/Wastringue
https://fr.wiktionary.org/wiki/wastringue

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaakschaaf




spaan

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: spaander

1. Afgespleten hout.

2. Bepaald gereedschap. Bakspaan, roeispaan, naaispaan van de leerbewerker (schoenmaker, hamaker, zadelmaker ...) en zeilmaker.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spaan1

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065046

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53679

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID89182

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spaan_(voorwerp)
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spaan

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/spaan

Spaander, nieuw enkelvoud afgeleid uit het oude meervoud spaanderen (stapelmeervoud?) bij spaan.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065047

"spaander", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065047

"spaander", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spaander

"spaander", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/spaander

pleisterspaan, Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/pleisterspaan

"kienspaan"

"boterspaan", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M010662

"naaispaan", in het Engels stitching clam(p), in het Frans pince à coudre
Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/naaispan?lang=nl
Bron: NMM.nl
www.nmm.nl/zoeken-in-de-collectie/detail/254132/

"naaispan", niet van spaan, maar van spannen?
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M040397.re.66&article=naaispan

Verwante termen:
Duitse term: Span. Met voorvoegsel: Holzspan
www.dwds.de/wb/Span
https://de.wiktionary.org/wiki/Span
www.dwds.de/wb/Holzspan
Nederduitse term: Spoon
www.plattmakers.de/nl/313/Spoon
Friese term: spoen
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WFT&id=95347
Engelse term: spoon. Zeer nauw verwant met Nederduits Spoon en Fries spoen.
www.etymonline.com/word/spoon
https://en.wiktionary.org/wiki/spoon#Etymology_1

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaan




spaanboom
spaan•boom

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: spaanboompje

Een stuk hout waarin spanen gesneden werden waardoor het geheel op een naaldboom met volle kroon lijkt.

Verwante termen:
Duitse term: Spanbaum [spān•baum]
https://de.wikipedia.org/wiki/Spanbaum
Engelse term: shaved tree

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaanboom




spaanplaat
spaan•plaat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: vezelplaat



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spaanplaat

Verwante termen:
Duitse term: Spanplatte
https://de.wikipedia.org/wiki/Spanplatte
Engelse termen: fibreboard, particle board
https://en.wikipedia.org/wiki/Fiberboard
https://en.wikipedia.org/wiki/Particle_board
Franse term: panneau de particules de bois
https://fr.wikipedia.org/wiki/Panneau_de_particules_de_bois

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaanplaat




spaarboom
spaar•boom

█ Zelfstandig naamwoord

1. In de bosbouw. Jonge boom in een jong bestand die gespaard wordt op het moment dat men gaat dunnen in het bestand. Dunnen betekent hier een groot deel van de jonge bomen vellen.

2. Boom die gespaard wordt of werd bij het vellen of rooien van een groep bomen. Overstaander.

Verwante termen:
Franse term: baliveau
https://fr.wiktionary.org/wiki/baliveau
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/baliveau/7670
www.littre.org/definition/baliveau
https://fr.wiktionary.org/wiki/bajulus

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaarboom




spaarling
spaar•ling

Voorstel als synoniem voor overstaander en spaartelg.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaarling




spaarmerken
spaar•mer•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) spaarmerken, (de) spaarmerking

Spaarbomen merken.

Verwante termen:
Engelse term: staddle
https://en.wiktionary.org/wiki/staddle#Verb
Franse term: baliver
https://fr.wiktionary.org/wiki/baliver
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/baliver/7671
Verwante Franse term: baliveau = jonge toekomstboom
https://fr.wiktionary.org/wiki/baliveau
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/baliveau/7670

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaarmerken




spaartelg
spaar•telg

█ Zelfstandig naamwoord

■ Voorstel voor een synoniem: spaarling

Bij hakhout: Een spaartelg is een opgaande boom (in wording) die gegroeid is uit een scheut die gespaard werd bij het bekappen van een hakhoutindividu.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaartelg




spaartelgenbos
spaar•tel•gen•bos

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spaartelgenbos

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/spaartelgenbos

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaartelgenbos




spade
spā•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: spa



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spade

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spade2

"spa", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065041

Spade is woordverwant aan spaan.

Verwante termen:
Nederduitse term: Spaden
www.plattmakers.de/nl/1673/Spaden
Duitse term: Spaten
www.dwds.de/wb/Spaten
https://de.wikipedia.org/wiki/Spaten
Engelse term: spade
Engelse term, semantisch misschien niet helemaal hetzelfde, maar in de wortel hoogstwaarschijnlijk gelijk: spud
https://en.wikipedia.org/wiki/Spade
https://en.wiktionary.org/wiki/spud
www.etymonline.com/word/spud
Franse termen: bêche
https://fr.wikipedia.org/wiki/Bêche

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spade




spalier
spa•lier

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: espalier



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spalier

"espalier", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/espalier

Beelden van spalieren op Wikimedia
https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Espaliers

Verwante termen:
Duitse term: Spalier
https://de.wikipedia.org/wiki/Spalier
https://de.wiktionary.org/wiki/Spalier
Engelse term: Espalier
https://en.wikipedia.org/wiki/Espalier
Franse term: espalier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Espalier

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spalier




Duitse term
Spaltbohle

Dikke eiken plank, gemaakt door zuiver kwartiers te klieven en daarna te kantrechten door te beslaan.

spalten, splijten, klieven

"spalten"
www.dwds.de/wb/etymwb/spalten
www.dwds.de/wb/spalten
www.etymologiebank.nl/trefwoord/splijten
www.etymologiebank.nl/trefwoord/splitten
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22splijten%22

"bohle"
www.dwds.de/wb/Bohle
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=bohle
https://de.wiktionary.org/wiki/Bohle

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spaltbohle




span

█ Zelfstandig naamwoord

Touw gespannen tussen twee poten van vee dat gehoed wordt, om het weglopen of het beklimmen van wallen moeilijk te maken.

Bron: Leestekens van het Landschap
"... Dit was eerder niet nodig, omdat de boeren de schapen met een span lieten lopen (er werd een touw gespannen tussen een voor- en achterpoot)."
www.leestekensvanhetlandschap.nl/tuunwal

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065073&article=pooten
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065075&article=pooten

Kijk ook bij kennef.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#span




spanblok
span•blok

■ Volkse naam: klos

Houten blok waarin men een gespannen koord kan vastzetten en die koord met een ruk ook weer kan lostrekken. Voorloper van de spanriem.

"klos", verwant aan Duits Kloz en Klotz.

"klos", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/klos1

"klos", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M033989

"Klotz", Bron: Digitales Wörterbuch der deutschen Sprache
www.dwds.de/wb/Klotz

Duitse namen: Seilholz, Trochlea; in allerlei wisselvormen
Franse namen: clé à foin, troye (trochlea)
Italiaanse naam: troclea

Das Seilholz door Robert Wildhaber, in: Beiträge zur Volkskunde Graubündens. Chur 1982. S. 28-29.
Bron: Burgenverein Untervaz, www.burgenverein-untervaz.ch
PDF-bestand: http://download.burgenverein-untervaz.ch/downloads/dorfgeschichte/1982-Das Seilholz.pdf

Bron: Lötschentaler Museum
www.loetschentalermuseum.ch/lederseil-mit-seilholz-2/
www.loetschentalermuseum.ch/bindevorrichtung-fuer-seil/

Bron: Sophie Sesmat, Objets d’Hier
www.objetsdhier.com/cle-a-foin-1322

Bron: Hippotese, Le cheval de Travail
http://hippotese.free.fr/blog/index.php/tag/clé%20à%20foin

Bron: Deny Fady, langs Dailymotion
www.dailymotion.com/video/x12o9e3

Bron: Heimatverein Achim
www.heimatverein-achim.de/Wat_dat.html#Bindebaum

Le 'troclee' nelle Alpi e altrove
www.academia.edu/2960712/Le_troclee_nelle_Alpi_e_altrove

Deze bijdrage is toegevoegd op 29 september 2018.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spanblok




spanningsbank
span•nings•bank

█ Zelfstandig naamwoord

Hulpmiddel dat gebruikt wordt om te tonen hoe men een boom die onder spanning staat op een veilige manier kan doorzagen met een kettingzaag. In de bank wordt een boomstam opgespannen om duw- of trekspanning na te bootsen.



Verwante term: kettingzaag
Duitse term: Spannungssimulator

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spanningsbank




spanzaag
span•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

Een zaag waarin het zaagblad opgespannen wordt.

Voorbeelden: beugelzaag/boogzaag, gestelzaag, raamzaag

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spanzaag

Verwante termen:
Duitse term: Spannsäge
https://de.wiktionary.org/wiki/Spannsäge

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spanzaag




spant

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spant_(bouwkunde)

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/spant

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065093

Relevante termen:
Duitse term: Spant
https://www.dwds.de/wb/Spant
https://de.wiktionary.org/wiki/Spant

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spant




spar

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: sparre, sperre

1. Onbezaagde of onbeslagen, rechte, dunne stam; staak.
1.1. Thans inzonderheid: onbezaagde stam die, op de gordingen rustend, een dak van eenvoudige constructie helpt dragen; spant, spanrib.

2. Naam van verschillende soorten van naaldboomen, die meestal de sparren in de bet. 1) leveren. Zie ook bij de samenst. In dit gebruik wellicht een verkorting van Sparreboom.
2.1. Fijne spar, benaming voor de gewone zilverspar, Abies alba.

Bron voor 1 en 2, bewerkte tekstovername met toevoegingen: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065095

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spar

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53756&article=dennenboom

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spar%22

"sperre", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53943

"sparhout", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53749

"dakspar", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M013123.re.70
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065095.re.5

"spant", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spant_(bouwkunde)

"zilverspar", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Zilverspar
https://nl.wikipedia.org/wiki/Gewone_zilverspar

"spoor", Bron: Joostdevree.nl
https://www.joostdevree.nl/shtmls/spoor.shtml

"spoor", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spoor_(bouwkunde)

"sparremaker", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53757

Spar is woordverwant aan speer.
"speer", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/speer1

Verwante termen:
Duitse termen: Sparre, Sparren
https://www.dwds.de/wb/Sparren
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS19776
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Lexer&lemid=LS06066
https://de.wikipedia.org/wiki/Sparren
https://de.wiktionary.org/wiki/Sparren
Engelse term: spar
www.etymonline.com/word/spar
https://en.wikipedia.org/wiki/Spar_(tree)
Franse term: espar. Oudfrans: esparre
https://fr.wikipedia.org/wiki/Espar
www.cnrtl.fr/definition/dmf/esparre

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spar




sparen
spā•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) sparen, (de) sparing

Bepaalde bomen of scheuten laten staan bij de houtoogst.

Verwante termen:
Duitse term: schonen. Naamwoorden van handeling: Schonen, Schonung
https://de.wiktionary.org/wiki/schonen
www.dwds.de/wb/etymwb/schonen
Engelse term: spare. Naamwoord van handeling: sparing
https://en.wiktionary.org/wiki/spare#Etymology_2
www.etymonline.com/word/spare

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sparen




spark

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: sparcke, sprank, spranke
■ Wisselvorm, met -el: sprankel

Vonk.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spark

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID3540

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53753

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065101

Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-s/

"sprank", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54325

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/sprank

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065526

"sprankel" (sprank + diminutiefsuffix -el), Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54328

"sprankel" (sprank + diminutiefsuffix -el), Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065527

We weten tegenwoordig niet meer dat spark deel uitmaakt van de Nederlandse woordenschat, maar sprankeltje en sprankje kennen we wel nog als begrip.
"een sprankje hoop", "een sprankeltje hoop", Bron: VRT
https://taal.vrt.be/sprankje-sprankeltje-een-hoop

werkwoord: sporken, spokken (samentrekking), Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-s/

"spokken", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065438

"sporken", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065485

spokken: 1. knetteren, 2. poffen (in hete as braden)

"spokken", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spokken

"spokken", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065438

"poffen", Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/poffen

pof: opgeblazen, opgezwollen voorwerp

"pof", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/pof1

Verwante termen:
Nederduitse term: Spark
www.plattmakers.de/nl/6224/Spark
Duitse termen: Spark, Sparke
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS32842
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Lexer&lemid=LS06058
Engelse term, zelfstandig naamwoord en werkwoord: spark
www.etymonline.com/word/spark
Engelse term met diminutiefsuffix; zelfstandig naamwoord en werkwoord: sparkle
www.etymonline.com/word/sparkle
Oudfranse term: esparque
www.cnrtl.fr/definition/dmf/ESPARQUE

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spark




spatkracht
spat•kracht

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spatkracht

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spatkracht




specerij
spē•ce•rij

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Oudfrans espicerie



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Specerij

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/specerij

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/specerij
https://en.wiktionary.org/wiki/specerij#Etymology

Bron: Woordenboek van Muiswerk Educatief, langs Ensie
www.ensie.nl/muiswerk/specerij

Kijk ook bij spijs.

Verwante termen:
Duitse term: Gewürz
https://de.wikipedia.org/wiki/Gewürz
Engelse term: spice
https://en.wikipedia.org/wiki/Spice
Oudfranse term: espicerie
Franse term: épice
https://fr.wiktionary.org/wiki/espicerie
https://fr.wikipedia.org/wiki/Épice

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#specerij




spechtschade
specht•schā•de

█ Zelfstandig naamwoord

Schade aan hout toegebracht door een specht of spechten.

Verwante termen:
Engelse term: bird peck
www.merriam-webster.com/dictionary/bird%20peck
https://en.wikipedia.org/wiki/Pecking

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spechtschade




specialist
spē•ci•a•list

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Specialist_(ecologie)

Verwante termen:
Engelse term: specialist
https://en.wikipedia.org/wiki/Generalist_and_specialist_species
Franse term: spécialiste
https://fr.wikipedia.org/wiki/Espèces_généraliste_et_spécialisée

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#specialist




speciatie
spē•ci•ā•tie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: soortvorming

Kijk bij soortvorming.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#speciatie




specimen
spē•ci•men

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Specimen

Verwante termen:
Engelse term: specimen
https://en.wikipedia.org/wiki/Biological_specimen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#specimen




speenbed
speen•bed

█ Zelfstandig naamwoord

Korte vorm van verspeenbed. Kijk bij verspeenbed.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#speenbed




speirochorie

█ Zelfstandig naamwoord

Ongewilde verspreiding van zaden in zaadgoed.

Verwante termen:
Duitse term: Speirochorie
https://de.wikipedia.org/wiki/Speirochorie

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#speirochorie




speld

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: spel, spelle, spil

Oude benaming voor dennennaald.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065186&article=dennenaald

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/speld

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#speld




spelt

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spelt

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/spelt

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spelt%22

Verwante termen:
Duitse termen, woordverwant: Spelt, Spelz
Duitse termen: Dinkel, Fesen, Vesen
https://de.wiktionary.org/wiki/Spelt
https://de.wiktionary.org/wiki/Spelz
www.dwds.de/wb/Spelz
https://de.wiktionary.org/wiki/Dinkel
https://de.wikipedia.org/wiki/Dinkel
www.dwds.de/wb/Dinkel
Engelse term: spelt
www.etymonline.com/word/spelt
Franse term: épeautre
https://fr.wikipedia.org/wiki/Épeautre
www.cnrtl.fr/etymologie/épeautre

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spelt




spie

█ Zelfstandig naamwoord

Kleine wig.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065238

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spie1

Bron: Neerlandistiek
www.neerlandistiek.nl/2017/01/etymologie-spie/

Kijk ook bij wig.

Verwante termen:
Franse term, spie in een werktuigsteel: coin d'emmanchage. Emmancher is een steel in een werktuig plaatsen = stelen.
https://fr.wikipedia.org/wiki/Coin_(machine_simple)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spie




spiegel
spie•gel

█ Zelfstandig naamwoord

Glinsterende mergstraal in hout.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065245&article=mergstraal

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spiegel_(hout)

Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/spiegel.shtml#spiegel_houtstraal

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spiegel




spiegelen
spie•ge•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) spiegelen, (de) spiegeling

In de snaarinstrumenten- en meubelbouw: een stuk hout in de stamlengte (tangentiaal) doormidden zagen en de twee delen zo verlijmen dat de tekeningen van de twee stukken een spiegelbeeld vormen.

Verwante termen:
Engelse term: bookmatch. Naamwoord van handeling: bookmatching
https://en.wikipedia.org/wiki/Bookmatching

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spiegelen




spijs

█ Zelfstandig naamwoord

1. Voedsel.
1.1. Moes (brij). *Vulling, belegsel van een taart, vla of dergelijk gebak. Appelspijs, amandelspijs.
**De betekenisverschuiving van "voedsel" naar "moes, vulling" vermoedelijk onder invloed van specie.
Bron, gewijzigde tekstovername: Limburgs etymologisch woordenboek: de herkomst van de woorden uit beide Limburgen, Frans Debrabandere, langs Etymologiebank.nl

**Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spijs1

*Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065299&lemmodern=spijs&article=moes
*http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065299&lemmodern=spijs&article=vulling

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spijs%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/spijs

Italiaans en Middeleeuws Latijn spesa, daarvoor Latijn spensa?
Bron: Wiktionary
https://en.wiktionary.org/wiki/spesa

Latijnse synoniem voor spijs en toespijs: condimentum/condimentarium, afgekort condiment
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065299&article=condimentarium
Bron: Wiktionary
https://en.wiktionary.org/wiki/condimentum

"toespijs" = bijgerecht, Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068921

Duits Zuspeise; bijgerecht.
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zuspeise

Verwante termen:
Duitse term: Speise
https://de.wiktionary.org/wiki/Speise
www.dwds.de/wb/Speise#2
Engelse term, woordverwant: spice
www.etymonline.com/word/spice
https://en.wikipedia.org/wiki/Spice

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spijs




spik

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: specke, spijk (onder voorbehoud)



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065308

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=53864

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spik

"spekdam", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065181

"spijk", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065286

spikelspade, plaatsnaam
spik + el (diminutiefsuffix) + s (verbindingsletter of meervoudsuitgang) + pade (pad) -> spi•kels•pā•de
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spikelspade

Verwante termen:
Duitse termen: Specke, Spëcke, Speckdamm, Spick, Spickdamm
- https://de.wikipedia.org/wiki/Specke_(Straßenbau)
- www.woerterbuchnetz.de/DWB/?sigle=DWB&mode=Vernetzung&lemid=GS33294#XGS33294
- www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Lexer&lemid=LS06098
- www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS08500
- www.woerterbuchnetz.de/DWB/?sigle=DWB&mode=Vernetzung&lemid=GS33294#XGS33294
- www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/Navigator/navigator_py?sigle=DWB&lemid=GS33294&mode=Vernetzung&hitlist=&patternlist=&sigle1=DWB&lemid1=GS33294&sigle2=DWB&lemid2=GS33290
- www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/Navigator/navigator_py?sigle=DWB&lemid=GS33294&mode=Vernetzung&hitlist=&patternlist=&sigle1=DWB&lemid1=GS33290&sigle2=DWB&lemid2=GS34262
- www.woerterbuchnetz.de/DWB/?sigle=DWB&mode=Gliederung&hitlist=&patternlist=&lemid=GS33290#XGS33290
- www.woerterbuchnetz.de/DWB/?sigle=DWB&mode=Gliederung&hitlist=&patternlist=&lemid=GS33294#XGS33294

- 'Wehrdamm eines Flusses, Anlandung, Werder, als Kuhweide benutzt'. Bron: www.woerterbuchnetz.de/RhWB?lemma=spick_iv

Spich: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/Navigator/navigator_py?sigle=DWB&lemid=GS33294&mode=Vernetzung&hitlist=&patternlist=&sigle1=DWB&lemid1=GS33294&sigle2=DWB&lemid2=GS34252

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spik




spil

█ Zelfstandig naamwoord

Voortzetting van de stam in de kruin.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065317&article=voortzetting

Bron: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/spil

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spil%22

"oplossende spil", "doorlopende spil"

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spil




spilhout
spil•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stamhout

Hout van de doorgaande spil (stam) met schors vanaf maaiveld tot en met eindknop zonder zijtakken. Naaldbomen hebben meestal een doorlopende spil. Loofbomen hebben meestal een oplossende spil.
Bron: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spilhout




spindel
spin•del

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A014220

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spindel

Verwante term: klos
Duitse term: Spindel
www.dwds.de/wb/Spindel
Engelse term: spindle
www.etymonline.com/word/spindle

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spindel




spinselmot
spin•sel•mot

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stippelmotten

Verwante term: nachtvlinder

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spinselmot




spint

█ Zelfstandig naamwoord

1. Het hout tussen de schors en het kernhout.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spint2

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spint%22

"spinthout", tautologie, Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spinthout

Verwante termen bij 1:
Duitse term bij 1: Splint. Tautologie: Splintholz
https://www.dwds.de/wb/Splint#2
https://www.dwds.de/wb/Splintholz
https://de.wikipedia.org/wiki/Splintholz
Engelse term bij 1: sapwood
https://en.wikipedia.org/wiki/Wood#Heartwood_and_sapwood
Franse term bij 1: aubier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Aubier

2. Spinsel van de spintmijt.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spint3

Verwante term bij 2: spintmijt

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spint




spinthout
spint•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Ingeburgerde tautologie van spint. Spint is hout. Kijk bij spint.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spinthout




spintmijt
spint•mijt

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spint_(mijt)

Verwante term: spint

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spintmijt




spiraalboor

█ Zelfstandig naamwoord

Boor in de vorm van een cylinder waarin twee spiraalvormige groeven zijn aangebracht.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065367.re.4

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spiraalboor




spit
spit

█ Zelfstandig naamwoord

1. Puntige staaf, daarvan afgeleid: a. braadspit, goed bekend in de Nederlandse woordenschat, b. haarspit, aambeeld op een spit om een zeis te haren, weinig gekend.

"Hoewel de oudst geattesteerde betekenis (ohd., oe. en mnl.) al "braadspit" is, moet de oorspronkelijke betekenis toch algemener "puntige staaf" of "puntig voorwerp" zijn geweest, op grond van de afleidingen → spits en → spitten." Bron: Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, door M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009), langs Etymologiebank

"Spitten is: met een spit werken, dit wil zeggen met een spits werktuig, daar de oudste vorm van grond "spitten" (dit is voor de komst der Romeinen) eenvoudig hierin bestond, dat men den bodem met een spitse stok of steen wat omwoelde Bron: Keur van Nederlandsche woordafleidingen, door T. Pluim (1911), langs Etymologiebank

2. Steek met een spade, diepte van een spadesteek, hoeveelheid aarde die men in één keer met een spa uitsteekt.

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54131

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065377

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54130

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065376

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spit3
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spit1

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/spit

"braadspit", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Braadspit

"braadspit", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/braadspit

Verwante termen:
Nederduitse term: Spitt
Nederduitse term, steekwapen: Speet
www.plattmakers.de/nl/6221/Spitt
www.plattmakers.de/nl/2530/Spitt
www.plattmakers.de/nl/2523/Speet
Duitse term: Spiess/Spieß
https://de.wiktionary.org/wiki/Spieß
www.dwds.de/wb/Spieß
https://de.wikipedia.org/wiki/Spieß
Engelse term: spit
www.etymonline.com/word/spit
https://en.wiktionary.org/wiki/spit#Noun

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spit




spithaak
spit•haak

█ Zelfstandig naamwoord



Verwante termen:
Franse term: croc à bêcher

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spit




spitten
spit•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) spitten



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spitten

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spitten

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065392

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/spitten

"omspitten", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/omspitten

Verwante termen:
Nederduitse term: spitten
www.plattmakers.de/nl/6222/spitten
Duitse term: spaten. Spaten is tegenwoordig eerder ongewoon, maar "umspaten" is nog in gebruik.
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS08344
Franse term: bêcher
https://fr.wiktionary.org/wiki/bêcher

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spitten




spitvork
spit•vork

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spitvork

Verwante termen:
Duitse term: Grabegabel
https://de.wikipedia.org/wiki/Grabegabel
Engelse term: digging fork, spading fork
https://en.wikipedia.org/wiki/Garden_fork
Franse term: fourche bêche
https://fr.wikipedia.org/wiki/Fourche_bêche

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spitvork




splinter
splin•ter

█ Zelfstandig naamwoord

Een afgehouwen of afgespleten stuk van iets, vooral van hout, doch ook van been, van metaal.
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54164

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Splinter_(voorwerp)

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/splinter

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065403

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/splinter

Verwante term: hout
Nederduitse term: Splinter
www.plattmakers.de/nl/6640/Splinter
Duitse termen: Splinter, Splitter
https://de.wikipedia.org/wiki/Splitter_(Fremdkörper)
www.dwds.de/wb/Splitter
www.dwds.de/wb/Splint#1
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS35966
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS21392
Engelse term: splinter
https://en.wikipedia.org/wiki/Splinter
www.etymonline.com/word/splinter
www.etymonline.com/word/splint
Franse termen: écharde, éclat de bois
https://fr.wikipedia.org/wiki/Écharde
https://fr.wiktionary.org/wiki/écharde

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#splinter




spon

█ Zelfstandig naamwoord

1. Vulgat in het midden van een der duigen van een vat, spongat. In deze zin niet meer in gebruik.
Bron, gewijzigde tekstovername: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065441

2. Platronde, gewoonlijk eenigszins in den vorm van een afgeknotten kegel toeloopende schijf, waarmede het vulgat van een vat wordt gesloten.
Bron, gewijzigde tekstovername: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065441

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spon1

"spongat", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065441.re.9

Verwante term: sponboor
Duitse term, stop: Spund
www.dwds.de/wb/Spund
https://de.wiktionary.org/wiki/Spund
Engelse term: bung
https://en.wiktionary.org/wiki/bung#Etymology_1
www.etymonline.com/word/bung
https://en.wiktionary.org/wiki/bung-hole
https://en.wikipedia.org/wiki/Bung
https://en.wikipedia.org/wiki/Bunghole
Franse term: bonde (gat en stop), bondon (stop)
https://fr.wiktionary.org/wiki/bonde
https://fr.wiktionary.org/wiki/bondon
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/bonde/10123
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/bondon/10134

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spon




sponboor
spon•boor

█ Zelfstandig naamwoord

Boor om spongaten te maken.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065441.re.5

Bron: Het Mot
www.mot.be/resource/Tool/sponboor?lang=nl

Bron: Vereniging De Binnenvaart
www.debinnenvaart.nl/binnenvaarttaal/woord.php?woord=spit#sponboor

"sponzaag", Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/sponzaag?lang=nl

Verwante termen:
Duitse term: Spundbohrer
Engelse termen: bung auger?, bung drill?
Franse term: bondonnière
https://fr.wiktionary.org/wiki/bondonnière
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/bondonnière/10136

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sponboor




spongat
spon•gat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: spon

Kijk bij spon.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spongat




spontane takbreuk
spon•tā•ne tak•breuk

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

■ Ontraden term

Ingeburgerde, compleet onzinnige term om een bepaalde zwaktebreuk te benoemen. Spontaan betekent "zonder aanleiding" en deze bepaalde zwaktebreuk heeft wel degelijk een aanleiding of aanleidingen. De juiste term is "schijnbaar aanleidingsloze takbreuk". Kijk bij schijnbaar aanleidingsloze takbreuk.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spontane-takbreuk




spoorvorming
spoor•vor•ming

█ Zelfstandig naamwoord

Het vormen van rijsporen in de bosbodem of bosweg door het langsgaan van voertuigen. Lijnvormige merkbare wielafdrukken in de bodem die ontstaan door bosbouwvoertuigen.

Bron: Begrippenlijst Stichting Probos, langs Ensie
www.ensie.nl/probos/spoorvorming

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spoorvorming




spore
spō•re

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spore

Verwante termen:
Duitse term: Spore
https://de.wikipedia.org/wiki/Spore
Engelse term: spore
https://en.wikipedia.org/wiki/Spore
Franse term: spore
https://fr.wikipedia.org/wiki/Spore

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spore




spork

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065482

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vuilboom

Spork is een wisselvorm van sprok. Kijk bij sprok.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spork




sporogenese

█ Zelfstandig naamwoord

Het onstaan van sporen in planten.

Verwante termen:
Engelse term: sporogenesis
https://en.wikipedia.org/wiki/Sporogenesis

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sporogenese




spreidsel
spreid•sel

█ Zelfstandig naamwoord

Dun gezaagd eikenhout (wagenschot). Dit hout wordt als een laag (*onderlaag?) gelegd oftewel gespreid.

*Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/spreidsel.shtml

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M065541

Bron: Online archief van Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
https://data.cultureelerfgoed.nl/semnet/9e96c21e-50a3-42b5-9ee9-91fa28d9023b.html

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spreidsel




spreng

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: spring

Kijk bij spring.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spreng




spriet

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van de stam van het werkwoord spruiten

1. Dunne en rechte spruit van een plant.
1.1. Staak met een vertakking op het einde.
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54379&article=gaffel

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/spriet

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/spriet

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spriet1

"grasspriet", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/grasspriet

Verwante termen bij 1:
Duitse term bij 1: Spriet
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Adelung&lemid=DS05341
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS37119

2. Soort bruinkool.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spriet

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spriet




spring

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: sprang, spreng, sprink

Bron. Gegraven beek.
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spreng

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spreng

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/spreng

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spreng%22
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spring%22
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sprang%22

"sprink", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065579

Van het werkwoord sprengen oftewel springen.

Verwante termen:
Nederduitse termen: Spring
www.plattmakers.de/nl/3441/Spring
Duitse termen: Spring, Springbrunnen, Sprung
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=spring
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS21930
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=springbrunnen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=sprung
https://de.wikipedia.org/wiki/Springbrunnen
https://de.wiktionary.org/wiki/Springbrunnen
www.dwds.de/wb/Springbrunnen
Engelse term: spring
https://www.etymonline.com/word/spring
https://en.wiktionary.org/wiki/spring#Noun

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spring




springen
sprin•gen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) springen, (de) springing, (de) sprong

Van grondwater. Beginnen te vloeien vanuit de bron.

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID96903&article=bronnen

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54388&article=opwellen

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065572&article=bron

"ontspringen", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/ontspringen

"ontspringen", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M046196&lemmodern=ontspringen&article=oorsprong

Verwante termen:
Nederduitse term: springen
www.plattmakers.de/nl/2501/springen
Duitse term: springen
www.dwds.de/wb/springen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#springen




sproeien
sproei•en

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) sproeien, (de) sproeiing



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sproeien

Verwante termen:
Duitse term: sprühen. Naamwoorden van handeling: Sprühen, Sprühung
https://www.dwds.de/wb/sprühen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sproeien




sprok

1. █ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: spork
■ Wisselvorm, onder voorbehoud: spark
■ Wisselvorm met diminutiefsuffix, zelfstandig naamwoord: sprokkel
■ Wisselvorm met achtervoegsel -ig, bijvoeglijk naamwoord: sprokkig

Carlos Montfort: De beste verklaring voor het zelfstandig naamwoord vond ik in het Duits*: Sprock, dürres, leicht zerbrechliches Reisig, Leseholz. Dor, gemakkelijk breekbaar rijs (takken, twijgen, dunne stammen) en Leseholz is hout dat men van de bodem raapt (zie werkwoord lezen) = sprokkelhout.

Sprok is zowel een zelfstandig naamwoord (hout met een bepaalde eigenschap) als een bijvoeglijk naamwoord (bepaalde eigenschap van hout, ook sprokkig).

* Bron: Deutsches Wörterbuch von Jacob Grimm und Wilhelm Grimm
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS37439

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sprok

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sprok%22

Met diminutiefsuffix -el: sprokkel

"sprokkel", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sprokkel

"sprokkel", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22sprokkel%22

Sporkehout ((gewone) vuilboom, hondshout) is woordverwant aan sprok.
Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M065483
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065482
"Andere namen voor sporkehout zijn spork, ..., sprokkel, ..."
"sporkehout", Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sporkehout#Naamgeving

Spork leidt naar spark dat ook woordverwant is. Kijk bij spark.

Verwante termen:
Duitse term, zelfstandig naamwoord: Sprock, verkleind: Sprockel
Duitse termen, bijvoeglijk naamwoord: sprock, sprockelig, sprockig
Duitse term: Fallholz = valhout, zoals valfruit
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS37439
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS09438
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS22062
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS22067
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS37442
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS22071
www.dwds.de/wb/dwb/Sprockel
www.dwds.de/wb/Fallholz

2. █ Bijvoeglijk naamwoord

Bros, broos.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065591

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sprok

Relevante term: broos

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sprok




sprokkel
sprok•kel

█ Zelfstandig naamwoord

Verkleinvorm van sprok. Kijk bij sprok.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sprokkel




sprokkelen
sprok•ke•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) sprokkelen, (de) sprokkeling



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sprokkelen

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065594

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sprokkelen

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/sprokkelen

Verwante termen:
Duitse termen: auf(lesen), raffen (Het Nederlandse werkwoord rapen is verwant aan het Duitse werkwoord raffen.)
www.duden.de/rechtschreibung/zusammenraffen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sprokkelen




sprokkelhout
sprok•kel•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: rap
■ [[sprok + kel] + [hout]]



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065594.re.7

"rap", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/rap5

"rap", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M057479

Rap is een wisselvorm van raap (valfruit, raapfruit), maar heeft hier betrekking op hout (raaphout). Kijk bij raap.

Verwante termen:
Duitse termen: Leseholz, Sprock, Sprockel, Sprockelholz, Raff, Raffholz
https://de.wikipedia.org/wiki/Leseholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=leseholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS22068

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sprokkelhout




spruit

█ Zelfstandig naamwoord

Jonge uitloper of zich ontwikkelende kiem of knop van een gewas.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065603

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54448

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spruit1

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/spruit

"spruitkool", "spruitjes", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Spruitkool

Verwante termen:
Duitse term: Spross
www.dwds.de/wb/Spross
https://de.wiktionary.org/wiki/Spross
Engelse term: sprout
https://en.wiktionary.org/wiki/sprout
www.etymonline.com/word/sprout

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spruit




spruiten
sprui•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) spruiten, (de) spruiting

Loten vormen, uitlopen.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065604

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/spruiten

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22spruiten%22

"ontspruiten", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/ontspruiten

"ontspruiten uit"

Verwante termen:
Duitse termen: sprießen/spriessen, sprossen
www.dwds.de/wb/sprießen
https://de.wiktionary.org/wiki/sprießen
www.dwds.de/wb/sprossen
Engelse term: sprout. Naamwoord van handeling: sprouting
https://en.wiktionary.org/wiki/sprout
www.etymonline.com/word/sprout
https://en.wikipedia.org/wiki/Sprouting

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spruiten




spurrie
spur•rie

█ Zelfstandig naamwoord

Bepaalde wilde plant en voormalig veevoedergewas.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Gewone_spurrie

Verwante term: lupine

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#spurrie




sta...




staaf

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: staf

Kijk bij staf.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#staaf




staak

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/staak

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22staak%22

Bij mandenmakers in Zuid-Nederland. "Ieder der zware wissen die men bij het oprechten insteekt en waar de andere wissen rond gevlochten zijn." (JOOS [1900-1904]; CORN.-VERVL. 2058). Ook staander.
Bron, gewijzigde tekstovername: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065645&article=mandenmakers

"staket", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/staket

"staket", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22staket%22

Verwante termen:
Nederduitse termen: Staak, Staken
www.plattmakers.de/nl/5168/Staak
www.plattmakers.de/nl/5169/Staken
Duitse termen: Stake, Staken
www.dwds.de/wb/Stake
www.dwds.de/wb/Staken
https://de.wikipedia.org/wiki/Stakholz
Duitse term, afgeleide: Stakete
https://de.wiktionary.org/wiki/Stakete
www.dwds.de/wb/Stakete
Duitse term, afgeleide: Staket
www.dwds.de/wb/Staket
https://de.wiktionary.org/wiki/Staket
Engelse term: stake
www.etymonline.com/word/stake
https://en.wiktionary.org/wiki/stake#Etymology

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#staak




staand hout

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

In de bosbouw: Levend hout dat niet geoogst oftewel geveld is. Hout = bomen.

Verwante termen:
Duitse term: stehendes Holz
Franse term: bois en grume. Taaltechnisch zou de term bois debout moeten zijn, maar dit heeft een andere, specifieke semantische betekenis in de Franse taal.
https://fr.wikipedia.org/wiki/Bois_debout

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#staand-hout




staf

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: staaf



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/staf1
www.etymologiebank.nl/trefwoord/staaf

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22staf%22
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22staaf%22

"herdersstaf", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M025485

Verwante termen:
Nederduitse term: Staff
www.plattmakers.de/nl/6149/Staff
Duitse term: Stab
www.dwds.de/wb/Stab#1
https://de.wiktionary.org/wiki/Stab
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=ElsWB&lemid=ES04569
Engelse termen: staff, stave
www.etymonline.com/word/staff
www.etymonline.com/word/stave

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#staf




stakenfase
stā•ken•fā•se

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Bos_(vegetatie)#Bosontwikkeling

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stakenfase




stalstrooisel
stal•strooi•sel

█ Zelfstandig naamwoord

Datgene wat in de stal onder het vee gestrooid wordt (stro, plaggen enzovoort).
Bron, gewijzigde overname: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067092&article=stal

Verwante termen:
Duitse term: Stalleinstreu. Kortweg: Streu
https://de.wikipedia.org/wiki/Tiereinstreu
Engelse termen: bedding, stable litter. Litter van Frans lit, daarvoor van Latijn lectus = bed, bedding
https://en.wikipedia.org/wiki/Bedding_(animals)
Franse term: litière
https://fr.wikipedia.org/wiki/Litière

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stalstrooisel




stalvoederen
stal•voe•de•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stalvoederen, (de) stalvoedering

Voederen van vee op stal.

Verwante term:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stalvoederen




stam

█ Zelfstandig naamwoord

1. Boomstam.

2. Plantenstengel.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stam_(plant)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stam

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066012

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54622

Verwante termen:
Duitse term: Stamm
Engelse termen: stem, trunk
www.etymonline.com/word/stem
https://en.wikipedia.org/wiki/Trunk_(botany)
Franse termen: fût, tronc
Franse term voor gekapte stam (bol): grume
https://fr.wiktionary.org/wiki/fût
https://fr.wikipedia.org/wiki/Tronc_(botanique)
https://fr.wiktionary.org/wiki/tronc
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/grume/38448
https://fr.wikipedia.org/wiki/Grume
https://fr.wiktionary.org/wiki/grume

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stam




stamaanzet
stam•aan•zet

█ Zelfstandig naamwoord

Begin van de stam, ontstaand uit het wortelstelsel. De stamaanzet bevindt zich ongeveer ter hoogte van het bodemoppervlak.

Verwante termen:
Franse term, kraag: collet
https://www.larousse.fr/dictionnaires/francais/collet/17199?q=collet#17071
https://fr.wiktionary.org/wiki/collet

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamaanzet




stamafvoer
stam•af•voer

█ Zelfstandig naamwoord

De hoeveelheid neerslag die via de stam van de boom de bodem bereikt.
Bron: Encyclo.nl
www.encyclo.nl/begrip/stamafvoer

Verwante termen:
Duitse term: Stammablauf

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamafvoer




stambasis
stam•ba•sis

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stamvoet

Deel van de stam dat zich kort bij de bodem bevindt. Denkbeeldig voetstuk van de boom.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stambasis




stamboom
stam•boom

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: opgaande boom

Boom die een overwegend takvrije, rechtopgaande stam en boven uitgebreide takken heeft.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066016

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stamboom, kijk bij 3

Verwante termen:
Duitse term: Stammbaum
https://de.wikipedia.org/wiki/Stammbaum

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamboom




stambreuk
stam•breuk

█ Zelfstandig naamwoord

1. Breuk in een stam. Inwendige breuk.

2. Het afbreken van een stam. Volledige breuk.

Veroorzaakt door uitzonderlijke last of verval.

Verwante termen:
Engelse term: stem breakage
Verwante Engelse termen: snow breakage, wind breakage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stambreuk




stamhout
stam•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Hout van de boomstam, in tegenstelling tot takken- of wortelhout.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamhout




stamhout oogsten op maat

█ Werkwoordelijke woordgroep

Vóór het gebruik van machinale houtverwerking werd hout van opgaande bomen dikwijls geoogst bij een bepaalde diameter. Zo vermeed men dat men de stam handmatig in de lengte moest doorzagen of klieven, een arbeidsintensief proces.
Meer concreet: brandhout hoeft niet dik te zijn.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamhout-oogsten-op-maat




stamkwaliteit
stam•kwa•li•teit

█ Zelfstandig naamwoord

Mate waarin het hout van de stam vrij is van gebreken zoals knoesten, scheuren, holten, draaigroei ...

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamkwaliteit




stamlengte
stam•leng•te

█ Zelfstandig naamwoord

Bij loofbomen in de meeste gevallen: De afstand gemeten vanaf de stamvoet tot onderste gesteltak. Bij naaldbomen: De afstand gemeten vanaf de stamvoet tot de top. Kijk ook bij spil.
Opmerking: een ongesnoeide boom die vrijstaand groeit draagt takken over de hele stam.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamlengte




stamreiniging
stam•rei•ni•ging

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoorden van handeling van stam reinigen

■ Waarschijnlijk van Duitse bosbouwterm Astreinigung

1. In de bosbouw: Het verwijderen van dode takken van de stam langs natuurlijke (afvallen, takafstoting) of kunstmatige (snoeien) weg, met als resultaat respectievelijk doel noestvrij hout.
Bron, bewerkte tekst: Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/s.html

Bron: Inverde
PDF-bestand: www.inverde.be/content//woordenlijst%20bosbeheer%20D_F_NL.pdf

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/37/encyclopedie

Natuurlijke stamreiniging kan een door de mens gestuurd proces zijn door bomen kort bijeen te planten waardoor takafstoting wordt veroorzaakt.

Verwante termen bij 1:
  • takafstoting
  • windbreuk
Duitse term bij 1: Astreinigung
natürliche und künstliche Astreinigung, Wertastung
https://de.wikipedia.org/wiki/Wertästung
www.waldwissen.net/waldwirtschaft/waldbau/pflege/wsl_wertastung/index_DE

2. Afscheiding van schors, zoals bij de plataan. Schorsafstoting

Verwante termen bij 2:
  • abscissie
  • schorsafstoting
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamreiniging




stamschijf
stam•schijf

█ Zelfstandig naamwoord

Een platrond afgesneden stuk van de stam.

Verwante termen:
Duitse term: Stammscheibe
Engelse termen: stem disc, wood disc

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamschijf




stamsnoei
stam•snoei

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van stam snoeien

Het snoeien op de stam.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamsnoei




stamtal
stam•tal

█ Zelfstandig naamwoord

Het stamtal (N) is het aantal bomen per hectare.

Verwante termen:
Duitse term: Stammzahl

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamtal




stamtalvermindering
stam•tal•ver•min•de•ring

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stamtalreductie



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/stamtalvermindering

natuurlijke en kunstmatige stamtalvermindering

Verwante termen:
Duitse term: Stammzahlreduktion. Synoniem: Standraumerweiterung

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamtalvermindering




stamvlak
stam•vlak

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Kortweg: vlak

De eigenschap hebbend gelijk te lopen met de buitenkant van de stam. Niet uitstekend = vlak.
Wanneer een tak vlak tegen de stam afgesneden wordt, zonder dat er een takkraag overblijft, heeft men stamvlak gesneden.

Verwante termen:
Engelse term: flush

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamvlak




stamvoet
stam•voet

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stambasis

Deel van de stam dat zich kort bij de bodem bevindt. Denkbeeldig voetstuk van de boom.

Verwante termen:
Duitse termen: Stammfuss, Wurzelanlauf

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamvoet




stamvork
stam•vork

█ Zelfstandig naamwoord

Vorkvormige vertakking in een stam.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamvork




stamvorm
stam•vorm

█ Zelfstandig naamwoord

Vorm van de stam, recht, krom of vertakt.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stamvorm




standplaats
stand•plaats

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/standplaats

Verwante termen:
Duitse term: Standort
https://de.wikipedia.org/wiki/Standort_(Ökologie)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#standplaats




standplaatsfactor
stand•plaats•fact•or

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Standplaatsfactor

Factor = Omstandigheid die meewerkt om een bepaalde toestand in het leven te roepen
Bron, gewijzigde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M016308&article=omstandigheid

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#standplaatsfactor




standplaatsgeschiktheid
stand•plaats•ge•schikt•heid

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
https://www.ecopedia.be/encyclopedie/standplaatsgeschiktheid

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#standplaatsgeschiktheid




standvogel
stand•vō•gel

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Standvogel

Verwante term: trekvogel
Duitse term: Standvogel
https://de.wikipedia.org/wiki/Standvogel
Engelse term: resident bird

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#standvogel




stapelen
stā•pe•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stapelen, (de) stapeling

Op een stapel of stapels zetten. Ook koud stapelen; los op elkaar stapelen, zonder bindmiddel zoals mortel. Kijk bij stapelmuur.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stapelen

"opstapelen", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/opstapelen

Verwante termen:
Duitse termen: stapeln, aufstapeln

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stapelen




stapelmuur
stā•pel•muur

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: (koud) gestapelde muur



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stapelmuur

Verwante termen:
Duitse term: Trockenmauer
https://de.wikipedia.org/wiki/Trockenmauerwerk
Engelse term: dry stone wall
https://en.wikipedia.org/wiki/Dry_stone
Franse term: mur de pierre(s) sèche(s)
https://fr.wikipedia.org/wiki/Pierre_sèche
Verwante Italiaanse term: trullo
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trullo
Verwante Ierse term: clochán
https://en.wikipedia.org/wiki/Clochán

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stapelmuur




stapelval
stā•pel•val

█ Zelfstandig naamwoord

Het tegelijkertijd vallen van twee of meer bomen waarbij een boom tegen een andere boom valt en vorige doet vallen.

Verwante termen:
Engelse term: deadfall (= a tangled mass of fallen trees and branches)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stapelval




stapsteen
stap•steen

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/stapsteen

Verwante termen:
Duitse term: Trittstein
https://de.wikipedia.org/wiki/Trittsteinkonzept
Engelse term: stepping stone
https://en.wiktionary.org/wiki/stepping_stone
Franse term: pierre de gué. Gué van Germaans wad.
https://fr.wikipedia.org/wiki/Gué
https://fr.wiktionary.org/wiki/gué#Étymologie
www.cnrtl.fr/etymologie/gué

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stapsteen




ste...




steeg

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: steg



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steg
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steeg1
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steeg4

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22steg%22
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22steeg%22

Verwante termen:
Duitse termen: Steg, Steig
www.dwds.de/wb/Steg
www.dwds.de/wb/Steig
https://de.wiktionary.org/wiki/Steg
https://de.wiktionary.org/wiki/Steig
Engelse termen: stig, sty
https://en.wiktionary.org/wiki/stig#Old_English
https://en.wiktionary.org/wiki/sty#Etymology_2
www.etymonline.com/word/sty

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steeg




steekaks
steek•aks

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: steekbeitel, stootaks

Gereedschap dienend tot het uitkappen en uitsteken van pennen of tappen en pen- of tapgaten. Een gereedschap, waarbij men geen steel bezigt, maar het ijzer in de hand houdt, daar het niet met een zwaai, maar alleen stekend of stotend met geringe kracht wordt aangewend.
Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M003264.re.3

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/steekbijl?lang=nl

Kijk ook bij aks, beslagbijl, binden, pen-en-gatverbinding en snik.






Verwante termen:
Duitse term: Stoßaxt/Stossaxt
https://de.wikipedia.org/wiki/Stoßaxt
Engelse term: twybil
Engelse term voor een grote beitel die gebruikt wordt zoals de steekaks: slick. Slick is woordverwant aan Nederlands slichten oftewel slechten = glad maken. Slick kan vertaald worden als slichtbeitel oftewel slechtbeitel.
https://en.wikipedia.org/wiki/Twybil
https://en.wikipedia.org/wiki/Slick_(tool)
Franse termen: bondax, demi-besaiguë, demi-bisaiguë
https://fr.wiktionary.org/wiki/bondax
Noorse term: stikkøks
www.smie.no/images/com_droppics/8/52f3ac5276d9a.jpg
www.smie.no

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steekaks




steekbeitel
steek•bei•tel

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Beitel#Steekbeitel

Verwante termen:
Duitse termen: Stechbeitel, Stecheisen, Stemmeisen, Stichbeitel

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steekbeitel




steel

█ Zelfstandig naamwoord

1. Deel van een handgereedschap dat dient als handvat. Langwerpig en rond of ovaal.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steel

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55088

Verwante termen:
Duitse term: Stiel
www.dwds.de/wb/Stiel
Engelse termen, woordverwant: stail, stale
Engelse term: handle
https://en.wiktionary.org/wiki/stail#Noun
https://en.wiktionary.org/wiki/stale#Etymology_2
www.merriam-webster.com/dictionary/stail
Franse term: manche
https://fr.wiktionary.org/wiki/manche
https://www.cnrtl.fr/etymologie/manche

2. Stengel van een plant. bladsteel, bloemsteel, vruchsteel.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steel

Verwante termen:
Duitse term: Stiel
www.dwds.de/wb/Stiel
Engelse term, woordverwant aan steel: stalk. [stal + k] -> stal = steel
Engelse term: plant stem
www.etymonline.com/word/stalk
https://en.wiktionary.org/wiki/stalk#Etymology_1
https://en.wikipedia.org/wiki/Plant_stem
Franse term: tige
https://fr.wiktionary.org/wiki/tige

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steel




steelmaker
steel•mā•ker

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: stelenmaker [stē•len•mā•ker]

Iemand die stelen maakt.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066284.re.31

Houtdraaierij Coppens
Bron: Etwie
www.etwie.be/database/actor/houtdraaierij-coppens
Bron: Het Nieuwsblad
www.nieuwsblad.be/cnt/blkma_02889710

Verwante termen:
Duitse term: Stielmacher
Franse term: emmancheur

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steelmaker




steelwig
steel•wig

█ Zelfstandig naamwoord

Kliefwig op een steel. Lijkt op een kliefhamer/kliefbijl.

Stokwig is een benaming van Het MOT. Als het om werktuigen gaat is de term stok eigenlijk slecht gekozen omdat men in dit verband altijd van een steel spreekt. Een lang handvat is een steel.
www.mot.be/resource/Tool/stokwig?lang=nl

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steelwig




steelzaag
steel•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

Snoeizaag op een steel. De steel verlengt de reikwijdte van de zager.

Verwante termen:
Duitse term: Stangensäge. Stocksäge duikt tegenwoordig op als synoniem, maar deze term verwijst oorspronkelijk naar een handsnoeizaag om druivenstokken te snoeien; stok = dik hout van de druivelaar.
https://de.wikipedia.org/wiki/Stangensäge
Engels term: pole saw

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steelzaag




steenkamp
steen•kamp

█ Zelfstandig naamwoord

Veld met stenige bodem. Veldnaam.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steenkamp

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steenkamp




steenkool
steen•kool

█ Zelfstandig naamwoord

Brandbare versteende plantenresten.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steenkool

Verwante termen:
Duitse term: Kohle
https://de.wikipedia.org/wiki/Kohle
Engelse term: coal
https://en.wikipedia.org/wiki/Coal
Franse term: charbon
https://fr.wikipedia.org/wiki/Charbon

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steenkool




steenkoolteer
steenkoolteer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: koolteer

Teer van steenkool.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steenkoolteer

Verwante termen:
  • houtteer
  • teer
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steenkoolteer




steenman
steen•man

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: steenmannetje



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steenmannetje

Verwante termen:
veldsteen
veldsteenhoop
Duitse termen: Steinmann, Steinmännchen
https://de.wikipedia.org/wiki/Steinmännchen
Engelse term: cairn
https://en.wikipedia.org/wiki/Cairn#Cairns_and_anthropomorphism

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steenman




steenvoorde
steen•voor•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: steevoort, stevoort



Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/steenvoorde

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stevoort#Etymologie

Bron:
http://vilvoordeanno.be/000%20Vilvoorde/centrum/leuvensesteenweg%20steevoortkapel.html


https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/70599

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steenvoorde_(gemeente)

Steinfurt, Stanford

Verwante term: voorde

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steenvoorde




steenvrucht
steen•vrucht

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steenvrucht

De amandel is een steenvrucht.
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Amandel_(noot)

Verwante termen:
  • pit
  • pitvrucht
  • vrucht
  • vruchtsteen
Duitse term: Steinfrucht
https://de.wikipedia.org/wiki/Steinfrucht
Engelse term: drupe, stone fruit
https://en.wikipedia.org/wiki/Drupe
https://simple.wikipedia.org/wiki/Stone_fruit
Franse term: drupe
https://fr.wikipedia.org/wiki/Drupe

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steenvrucht




steilrand
steil•rand

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steilrand

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066368.re.13

Verwante termen:
  • bruuske overgang
  • geest
  • graft
  • zachthellend
Duitse term: Steilrand
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS42747

Duden brengt Steilrand in verbinding met Abfall der Geest zur Marsch.
www.duden.de/rechtschreibung/Steilrand
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kleev_(Dithm.)_Geest_un_Marsch.jgp.JPG
https://de.wikipedia.org/wiki/Amt_Geest_und_Marsch_Südholstein

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steilrand




stek

█ Zelfstandig naamwoord

1. Een van boom of plant afgesneden loot, die men in den grond steekt om te doen wortelen en een nieuwe plant te doen worden.
1.1. Beworteld hakhoutplantgoed.
1.2. Elk deel van een plant dat kan dienen om vegetatief te vermeerderen. Dat kan een tak, stammetje, stengel, blad of wortel zijn.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066374

Verwante termen:
  • ent
  • poot
  • stekken
  • stik
Duitse termen: Steckholz, Steckling
https://de.wikipedia.org/wiki/Steckling
Engelse termen: cutting, slip
https://en.wikipedia.org/wiki/Cutting_(plant)
https://en.wiktionary.org/wiki/slip#Etymology_2
www.etymonline.com/word/slip
Franse termen: bouture, plançon
https://fr.wiktionary.org/wiki/bouture
https://fr.wiktionary.org/wiki/plançon
https://www.etymonline.com/word/stick
2. Wisselvorm van stok. Kijk bij stok.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stek




stekel
stē•kel

█ Zelfstandig naamwoord

Een scherp uitgroeisel van de opperhuid. Zoals bij rozen en bramen.



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Doorn_(plant)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stekel

Verwante termen:
  • brandhaar
  • doorn
  • -el
Duitse term: Stachel
https://de.wiktionary.org/wiki/Stachel
https://www.dwds.de/wb/Stachel
https://de.wikipedia.org/wiki/Stachel_(Botanik)
Engelse term: prickle
https://en.wiktionary.org/wiki/prickle
https://en.wikipedia.org/wiki/Thorns,_spines,_and_prickles
Franse term: aiguillon
https://fr.wikipedia.org/wiki/%C3%89pine#.C3.89pines_ou_aiguillons_.3F
https://fr.wiktionary.org/wiki/aiguillon

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stekel




steken
stē•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) steek, (het) steken, (de) steking

1. Met een scherp, puntig voorwerp in iets dringen.
1.1. Met een puntig, scherp werktuig al stotend of duwend uitsnijden.
1.2. In de aarde steken. Zoden steken. Een rand afsteken.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steken

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066386

"steek", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066257

"steek", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55063

"zodensteken", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M089401.re.41

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steken




stekken
stek•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) stekken

■ Synoniem: poten

Een stek of stekken in de grond steken.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stekken1

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stekken

Stekken op water
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stekken#/media/File:Stickling2.jpg

Stekken is woordverwant aan steken.

Verwante termen:
Duitse term: stecken. Naamwoord van handeling: Stecken
Engelse term: stick
https://en.wiktionary.org/wiki/stick#Verb_2
Franse termen: bouturer. Naamwoorden van handeling: bouturage, plançonnage
https://fr.wiktionary.org/wiki/bouturer
https://fr.wikipedia.org/wiki/Bouturage
www.larousse.com/en/dictionaries/french/plançon

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stekken




stelen
stē•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stelen [stē•len], (de) steling [stē•ling]

Van een steel voorzien.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066400

herstelen: opnieuw van een steel voorzien

Verwante termen:
Engelse term, Noord-Amerikaans, een bijl of bijlen stelen: hang
Franse term: emmancher
https://fr.wiktionary.org/wiki/emmancher

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stelen




steltwortel
stelt•wor•tel

█ Zelfstandig naamwoord

1. Verticaal groeiende wortel die bloot is komen te liggen doordat de bodem weggespoeld werd of doordat de bodem gezakt is door inklinking.

2. Bovengrondse steunwortel van bepaalde bomen die van nature niet voorkomen op het Europese continent.

Verwante termen:
  • erosie
  • inklinken
  • luchtwortel
Duitse term: Stelzwurzel
https://de.wikipedia.org/wiki/Stelzwurzel
Engelse term: stilt root
https://en.wikipedia.org/wiki/Root#Specialized

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steltwortel




stempelhamer
stem•pel•hā•mer

█ Zelfstandig naamwoord

Merkhamer.

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/stempelhamer-houthakkerm?lang=nl

Verwante termen:
  • blekbijl
  • merken
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stempelhamer




stengel
sten•gel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: halm, stam



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stengel

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stengel

Duits stange + el = stängel, Nederlands stengel

"stang", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stang

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stang%22
Zweeds stong

Verwante termen:
Duitse termen: Sprossachse, Stamm, Stängel
www.dwds.de/wb/Stängel
https://de.wikipedia.org/wiki/Sprossachse

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stengel




stengelknop
sten•gel•knop

█ Zelfstandig naamwoord

Eindknop op een stengel waaruit de stengel verder groeit. Onder voorbehoud: uit de knop groeit eerst een blad en daarna de stengel. Het blad verdwijnt na enige tijd en de stengel blijft.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stengelknop




stenige akker
ste•ni•ge ak•ker

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Akker vol met stenen.

"stenig", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066320

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stenige-akker




stenige bodem
stē•ni•ge bō•dem

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Bodem vol stenen.

"stenig", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066320

Verwante termen:
Duitse term: steiniger Boden
Engelse term: stony soil
Franse term: sol pierreux

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stenige-bodem




stenoëciteit
ste•no•ēci•teit

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stenoëkisch getal
■ Steno van Oud-Grieks, eco van Oud-Grieks en teit van Frans. -teit Frans, -heid Nederlands



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stenoeciteit

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stenoeciteit




stenoëke soort

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

■ Van Oud-Grieks stenos = eng (smal) en Oud-Grieks oikos = huis; oikos = daarvan afgeleid het voorvoegsel eco-, zoals in ecologie
■ Synoniem: enghuizige soort
■ Antoniem: euryeke soort [eu•ry•ēke]



Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/ecocide#Woordherkomst_en_-opbouw_2

De schrijfwijze "stenoëke soort" is juist, "stenoeke soort" is fout. Op de tweede letter e hoort een deelteken.
Stenoeke is een vadsige overname van Duits stenöke, daarbij verdonderstellend dat "oe" in het Nederlands als "eu" uitgesproken kan worden, wat fout is.

"stenos", Bron: Wiktioanry
https://en.wiktionary.org/wiki/στενός
"oikos", Bron: Wiktionary
https://en.wiktionary.org/wiki/οἶκος

"kritische soort", Bron: Natuurlexicon.be
www.natuurlexicon.be/kritischesoorten.html

stenoëek
...ëe... in de woordenlijst van de Taalunie, www.woordenlijst.org/#/?q=*ëe*

Verwante termen:
Duitse term: stenöke Art

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stenoeke-soort




stenoëkie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Antoniem: euryekie



Bron: Natuurlexicon.be
www.natuurlexicon.be/stenoekie.html

Verwante termen:
Duitse term: Stenökie
https://de.wikipedia.org/wiki/Stenökie
www.biologie-schule.de/vergleich-euryoek-stenoek.php
www.duden.de/rechtschreibung/Stenoekie

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stenoekie




stenotoop

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Van Grieks steno + toop
■ Antoniem: eurytoop



Bron:
https://www.nev.nl/thijsse/woordenlijst.html

Bron: Natuurlexicon.be
http://www.natuurlexicon.be/stenotoop.html

Verwante termen:
Duitse term: stenotop
https://www.spektrum.de/lexikon/biologie/stenotop/63669
Engelse term: stenotopic
https://en.wiktionary.org/wiki/stenotopic
www.merriam-webster.com/dictionary/stenotopic

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stenotoop




stenotroop

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Van Grieks steno + troop
■ Antoniem: eurytroop



Verwante termen:
Duitse term: stenotroph
www.spektrum.de/lexikon/biologie/stenotroph/63670
Engelse term: stenotropic
www.merriam-webster.com/dictionary/stenotropic

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stenotroop




stère
stè•re

█ Zelfstandig naamwoord

Maat die overeenstemt met 1 kubieke meter brandhout.

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/stapel_meten
www.ecopedia.be/424/encyclopedie/

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stere

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stère

Bron: Woordenlijst Taalunie
www.woordenlijst.org/#/?q=stère

Verwante termen:
  • kuub
  • vadem
  • wisse
Duitse termen: Raummeter, Ster
https://de.wikipedia.org/wiki/Raummeter
Engelse term: stere
https://en.wikipedia.org/wiki/Stere
Franse term: stère
https://fr.wikipedia.org/wiki/Stère

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stere




sterbos
ster•bos

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: sterrebos (oude schrijfwijze), sterrenbos



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sterrenbos

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/sterrenbos

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tussen-n_in_de_Nederlandse_spelling

Verwante termen:
  • bos
  • wildbaan
Duitse term: Sternwald
Franse term: forêt étoilée

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#sterbos




steunblad
steun•blad

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: steunblaadje
■ Synoniem: stipule



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steunblaadje

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066546.re.15

Verwante termen:
  • blad
  • okselblad
  • schutblad
Duitse term: Nebenblatt
https://de.wikipedia.org/wiki/Nebenblatt
Engelse term: stipule
https://en.wikipedia.org/wiki/Stipule
Franse term: stipule
https://fr.wikipedia.org/wiki/Stipule

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steunblad




steungestel
steun•ge•stel

■ Synoniem: stutgestel

Gestel onder een oude boom die een gesteltak of gesteltakken ondersteunt. LOOFKAMER!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#steungestel




sti...




stichel
sti•chel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: stechel, stegel
■ Synoniem: overstapje

Opstapje in een omheining, doorsteek in een heg. Ook een padje, in dit verband woordverwant aan steeg.

Stichel (Duits) –> werkwoord Sticken (Oudduits) –> werkwoord steken (Nederlands) –> werkwoord oversteken (Nederlands)

"steg + el"? steg in de betekenis van plank, vonder, van stijgen
Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/steg

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22steg%22

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stichel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066567

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55235
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55025

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID69182

"stechel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066215

"stegel", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stegel

"overstapje", Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/overstapje

Verwante termen:
  • -el
  • heg
  • spik
  • steeg
Duitse term: Stiegel
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=stiegel

Vorrichting, und zwar a) zum Hinübersteigen. α Zaunübertritt, "eine Art Stiege, Leiter (mit einer einzige Sprosse) an einem Feldzaun", hölzerne Staffel, "aus Pfhäalen und darübergeschlagenen Brett gezimmert und auf beiden seiten des Zauns angebracht", für Fussgänger, aber auch dazu bestimmt, "dem Weidevieh den Weg zu Verammeln", stelle wo man den Zaun übersteigen konnte
Bron: Schweizerisches Idiotikon, https://digital.idiotikon.ch/idtkn/id10.htm#!page/101537/mode/1up, via Woerterbuchnetz, www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=stiegel

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stichel




stijl

1. █ Zelfstandig naamwoord

1. ■ Van Latijn stilus of stylus

Van een plant. Bepaald deel in een bloem.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stijl_(plant)

Eenstijlige en tweestijlige meidoorn.

Verwante termen:
2. █ Zelfstandig naamwoord

2. ■ Van Volkslatijn stelum
2. ■ Synoniemen: post, stander (Duits Ständer)

In een houten geraamte zoals vakwerk. Een verticaal geplaatste oftewel staande balk.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stijl1

"stander", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=54658

"staander", "stander", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066073&article=stijl

Verwante termen:
Duitse term: Ständer
https://de.wikipedia.org/wiki/Ständer
https://de.wikipedia.org/wiki/Ständerbauweise

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stijl




stijl- en regelwerk
stijl- en re•gel•werk

█ Zelfstandig naamwoord

Artikel in voorbereiding.

bij vakwerk
stijl (Duits: Stiel, Ständer): verticaal hout in vakwerk
regel (Duits: Riegel): horizontaal hout in vakwerk

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55295

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M058225

"stijlwerk", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A014362.re.1

"regelwerk", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M058251

gepikt stijl- en regelwerk
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M053750&lemmodern=pikken&article=houwen)

Verwante termen:
  • gepikt stijl-en-regelwerk
  • geraamte
  • regel
  • schoor
  • stijl
  • vakwerk
  • vits
Duitse term: Ständer- und Riegelwerk?

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stijl-en-regelwerk




stik

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: stek
■ Wisselvorm, opgenomen in Zuid-Limburg (NL): stikker

Puntige stok. Ook gemaakt van metaal.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stek
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stik3

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066631

De stik als tuierstaak: www.dewit.eu/nl/assortiment/bosbouw-gereedschappen/stik-400-x-14mm-vierkant

Verwante termen:
  • stikken
  • stikker
Engelse term, woordverwant: stick
www.etymonline.com/word/stick
https://en.wiktionary.org/wiki/stick#Etymology_1

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stik




stikken
stik•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stikken, (de) stikking

1. Met een plant, zaad of kiem als object: beletten te groeien of te ontkiemen.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel A.2.b., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066639

In Nederland wordt deze term ook gebruikt voor het dunnen van de kroon van een knotboom. Kijk bij dunnen.

In de betekenis van 2, 3 en 4 is stikken woordverwant aan steken en stekken. Stikken in de betekenis van 1 komt van "in de adem blijven steken".

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stikken1

2. Paling vangen met een stik oftewel elger.

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID2550

3. Palen in de grond steken, een terrein afzetten.
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel I.1.a., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55302

Verwante termen bij 3:
stik
stikker
tuinen
4. Steken, prikken, pikken met een scherp of puntig voorwerp.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 1., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066641

Verwante termen bij 4: steken
Duitse term bij 4: sticken. Naamwoord van handeling: Sticken
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=sticken
Engelse term bij 4, woordverwant: stitch
www.etymonline.com/word/stitch

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stikken




stikker
stik•ker

█ Zelfstandig naamwoord

Steker.

Lange, puntige metalen roede. Kan gebruikt worden om gaten in de grond te steken, bijvoorbeeld bij het tuinen.

Kijk ook bij stik en stikken.

Verwante termen:
graafstok
stik
stikken
tuinen
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stikker




stikstof
stik•stof

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/1094/encyclopedie

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stikstof_(element)
https://nl.wikipedia.org/wiki/Distikstof

Verwante termen:
  • stikstoffixatie
  • stikstofkringloop
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stikstof




stikstoffixatie
stik•stof•fi•xā•tie

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stikstoffixatie

Verwante termen:
  • eutrofiëring
  • stikstof
Duitse term:
Engelse term:
Franse term:

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stikstoffixatie




stikstofkringloop
stik•stof•kring•loop

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stikstofkringloop

Verwante termen:
  • kringloop
  • stikstof
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stikstofkringloop




stimulus
sti•mu•lus

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: prikkel



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stimulus

Verwante termen:
  • bloeien
  • kiemen
  • vegetatieperiode
Duitse term:
Engelse term:
Franse term:

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stimulus




stins

█ Zelfstandig naamwoord

Versterkte adellijke woning, burcht. Alleen als historische term. Ontleend aan Fries stins, oorspronkelijk stenen huis (stin = steen).
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066676

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/stins

Verwante term: stinsenplant

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stins




stinsenplant
stin•sen•plant

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stinsenplant

Verwante termen:
  • relict
  • schim
  • stins
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stinsenplant




sto...




stobbe
stob•be

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: stubbe

Boomstronk, wortelstronk.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stobbe

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stobbe

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stobbe%22

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066694

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stobbe

"stubbe", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067171

"stubbe", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=56011

"stubbe", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stubbe

Verwante termen:
Nederduitse termen, woordverwant: Stubb, Stubben
www.plattmakers.de/nl/7589/Stubb
www.plattmakers.de/nl/225/Stubben
Duitse termen, woordverwant: Stubbe, Stubben
Duitse term: Stock
www.dwds.de/wb/Stubbe
www.dwds.de/wb/Stubben
www.duden.de/rechtschreibung/Stubben
www.duden.de/rechtschreibung/Stock_Pflanze_Ast_Klotz_Stab
https://de.wikipedia.org/wiki/Baumstumpf
Engelse term, woordverwant: stub
Engelse term: stump
https://www.etymonline.com/word/stub
https://en.wiktionary.org/wiki/stub#Etymology
https://en.wikipedia.org/wiki/Tree_stump
www.etymonline.com/word/stump
https://en.wiktionary.org/wiki/stump
Noorse term: stubbe
https://no.wikipedia.org/wiki/Stubbe
Zweedse term: stubbe
https://sv.wikipedia.org/wiki/Stubbe
https://sv.wiktionary.org/wiki/stubbe

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stobbe




stobbenwal
stob•ben•wal

█ Zelfstandig naamwoord

Gerooide stobben van opgaande bomen die lijnvormig langs elkaar worden gelegd als een wal. Een natuurbeschermende maatregel in Nederland.

Bron: Encyclo.nl
www.encyclo.nl/begrip/Stobbenwal

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/stronkenwal

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stobbenwal




stoel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stoof

Wortelstel met stengelvoet van een plant.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066702&article=wortelstel

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55397&article=tronk

Verwante termen:
Engelse term: stool
https://en.wiktionary.org/wiki/stool

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoel




stoelen
stoe•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stoelen, (de) stoeling

■ Synoniem: uitstoelen



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066705

"uitstoelen", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M072318

Verwante termen:
Engelse term: stool

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoelen




stofwisseling
stof•wis•se•ling

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van stofwisselen

■ Synoniem: metabolisme

Omzetting van voedingsstoffen in bouwstoffen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stofwisseling

Verwante term: fotosynthese
Duitse term: Stoffwechsel
https://de.wikipedia.org/wiki/Stoffwechsel
Engelse term: metabolism
https://en.wikipedia.org/wiki/Metabolism
Franse term: métabolisme
https://fr.wikipedia.org/wiki/Métabolisme

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stofwisseling




stok

█ Zelfstandig naamwoord

1. Recht stuk hout, staaf, knuppel.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stok1

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stok

Verwante termen bij 1:

knuppel
rondhout

Duitse term bij 1: Stock
www.dwds.de/wb/Stock#1
Engelse termen bij 1: stick, stock
https://en.wiktionary.org/wiki/stick
https://en.wiktionary.org/wiki/stock
Franse term bij 1: bâton

2. Boomstronk. Ook boomstam.

Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID3454

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stok%22

De Duitse uitdrukking "auf Stock setzen" (op stok zetten) heeft betrekking op het kappen van bomen en hakhout.

Plaatsnamen:
Stok , Bron:
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stok_(plaats)
Stokrooie, Bron:
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stokrooie#Etymologie

Verwante termen bij 2:
afzetten
kappen
stam
stoel
stronk
stubbe
terugzetten
vellen

Duitse term bij 2: Stock
www.dwds.de/wb/Stock#3
Engelse term bij 2: stock
https://en.wiktionary.org/wiki/stock
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=stock

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stok




stomen
stō•men

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stomen, (de) stoming

1. Stoom afgeven met een bepaald doel.
1.1. Hout met stoom verhitten om het te kunnen buigen.
1.2. Gereedschap reinigen met stoom om te ontsmetten.
1.3. Onkruid verdelgen met stoom.

Verwante termen:
  • buigen
  • koken
  • krombranden
  • wateren
Duitse term: dämpfen
https://de.wikipedia.org/wiki/Dämpfen_(Holz)
Engelse term: steam
www.etymonline.com/word/steam

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stomen




stomp

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stomp

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stomp%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stomp

"stumper", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stumper

Verwante termen:
Duitse termen: Stump, Stumpf
Duitse term, met voorvoegsel Baum-: Baumstumpf
www.dwds.de/wb/Stump
www.dwds.de/wb/Stumpf
https://de.wikipedia.org/wiki/Baumstumpf
Engels term, woordverwant: stump
https://en.wikipedia.org/wiki/Tree_stump
www.etymonline.com/word/stump
Franse term, woordverwant: estompe
www.cnrtl.fr/etymologie/estompe
Franse termen: bout, chicot
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/bout/10733
www.cnrtl.fr/etymologie/bout
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/chicot/15288
www.cnrtl.fr/etymologie/chicot

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stomp




stoof

█ Zelfstandig naamwoord

■ Woordverwant aan stub(be)

Van hakhout. Deel van de plant dat overblijft na het wegsnijden van de stam of stammen, en waaruit een nieuwe stam of stammen groeien.

Stronk, stubbe.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stoof2

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stoof_(hout)

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066811

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55523

"stuif", Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-s/

"stuip" (wisselvorm van stub(be)), Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-s/

Verwante termen:
  • afzetten
  • hakhout
  • hakhoutboom
  • kringloop
  • loofboom
  • meerstammig
  • rijs
  • scheut
  • stam
  • stoel
  • struik
  • telg
  • terugzetten
  • uitlopen
Duitse term: Stock
www.duden.de/rechtschreibung/Stock_Pflanze_Ast_Klotz_Stab

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoof




stoofopslag
stoof•op•slag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: hakhoutkroon, haakpslag

Van hakhout. Opslag die na afzetten uit een stoof groeit.

Verwante termen:
  • afzetten
  • hakhout
  • kroon
  • opslag
  • rijs
  • scheut
  • stoof
  • struik
  • uitgroeien
  • uitlopen
Duitse term: Stockausschlag
https://de.wikipedia.org/wiki/Stockausschlag
Franse term, vertaalequivalent: cépée. Andere betekenissen: stronk van een struik (stoof, stoel), scheut.
https://fr.wiktionary.org/wiki/cépée
https://fr.wiktionary.org/wiki/cep
https://fr.wiktionary.org/wiki/cippus
https://en.wiktionary.org/wiki/cippus
www.cnrtl.fr/etymologie/cépée

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoofopslag




stoomkist
stoom•kist

█ Zelfstandig naamwoord

Kist waarin hout gestoomd wordt om het te buigen.


Verwante termen:
Duitse term: Dampfkiste
Engelse term: steam box

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoomkist




stoomzaag
stoom•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

Zaag die aangedreven wordt door stoom. Of zaag die aangedreven wordt door een elektrische motor die aangedreven wordt door stoom.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoomzaag




stoppel
stop•pel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Ontleend uit of eigen nevenvorm van Volkslatijn stupula, Latijn stipula, oorspronkelijk halm betekenend



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stoppel

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stoppel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066837&article=korenhalm

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55567&article=halm

Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID4524&article=halm

Verwante termen:
Duitse term: Stoppel
www.duden.de/rechtschreibung/Stoppel_Halm_Stoppelfeld_Barthaar
https://de.wiktionary.org/wiki/Stoppel
www.dwds.de/wb/Stoppel
Engelse term: stubble
https://en.wiktionary.org/wiki/stubble
www.etymonline.com/word/stubble
www.etymonline.com/word/stipule
Franse term: chaume
www.larousse.fr/dictionnaires/francais/chaume/14992?q=chaume#14861
https://fr.wiktionary.org/wiki/chaume

stub (stobbe, stubbe) en stubbel/stoppel (stipula) hebben waarschijnlijk een gemeenschappelijke Indo-Europese wortel.

https://en.wiktionary.org/wiki/stub
https://en.wiktionary.org/wiki/stub

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoppel




stoppelgewas
stop•pel•ge•was

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stoppelgewas

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoppelgewas




stoppelknol
stop•pel•knol

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stoppelknol

Verwante termen:
knol
stoppel
stoppelgewas
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoppelknol




stoppelweide
stop•pel•wei•de

█ Zelfstandig naamwoord

1. Stoppelveld dat beweid wordt.

2. In Drenthe: eslating. www.geheugenvandrenthe.nl/stoppelweide

Verwante termen:
Duitse term: Stoppelweide
"Stoppelweide, das Stoppelfeld nach der Getreideerndte, worauf das Vieh geweidet wird: Rindvieh, Schafe, Gänse etc".
Bron: www.kruenitz1.uni-trier.de/xxx/s/ks34805.htm (klik door op Stoppelweide)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoppelweide




stoppelveld
stop•pel•veld

█ Zelfstandig naamwoord

Veld waarop stoppels staan.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066837.re.45

Naar een afbeelding op Wikipedia.

Verwante termen:
Duitse term: Stoppelfeld
https://de.wikipedia.org/wiki/Stoppelfeld
Engelse term: stubble field
https://en.wikipedia.org/wiki/Crop_residue
Franse termen: chaume, champ de chaume
https://fr.wikipedia.org/wiki/Chaume_(agriculture)
https://fr.wiktionary.org/wiki/chaume

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoppelveld




stoppen
stop•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stoppen, (de) stopping

In een ijle, veewerende heg. Gaten in de heg dichten door in te boeten (bijplanten), levend hout te buigen/leggen/vlechten of door dood hout toe te voegen.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stoppen1

Verwante termen:
Duitse term: stopfen
www.dwds.de/wb/stopfen
Engelse term: stop
https://en.wiktionary.org/wiki/stop#Verb
Franse term: boucher
https://fr.wiktionary.org/wiki/boucher

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stoppen




stormbreuk
storm•breuk

█ Zelfstandig naamwoord

Tak- of stambreuk die veroorzaakt is door storm.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stormbreuk




stormhout
storm•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Hout dat afgebroken of geworpen is door storm. Kijk bij hout om de meervoudige betekenis van hout te lezen.

Verwante termen:
Duitse term: Sturmholz
https://de.wikipedia.org/wiki/Sturmholz
Engelse termen: windthrow, windthrown trees
https://en.wiktionary.org/wiki/windthrow
https://en.wikipedia.org/wiki/Windthrow
Franse term: chablis
https://fr.wiktionary.org/wiki/chablis

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stormhout




stormschade
storm•schā•de

█ Zelfstandig naamwoord

Schade aan gewassen en biotopen door storm.

Verwante termen:
Duitse term: Sturmschaden

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stormschade




stormvlakte
storm•vlak•te

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stormveld

Vlakte waar een storm heerst of geheerst heeft en waar na de storm grote lichamen zoals bomen tegen de vlakte gegaan zijn.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066856.re.118

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stormvlakte




stormvloed
storm•vloed

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stormvloed

Verwante termen:
Duitse term:
Engelse term:
Franse term:

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stormvloed




stormworp
storm•worp

█ Zelfstandig naamwoord

Het omverwerpen van een boom of bomen door storm.

Verwante termen:
Duitse term: Sturmwurf
Engelse term: wind throw
https://en.wikipedia.org/wiki/Windthrow
www.merriam-webster.com/dictionary/windthrow
uprooting
wind uprooting
uprooting of trees
windthrown

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stormworp




stra...




straal

█ Zelfstandig naamwoord

■ Voluit: houtstraal



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Houtstraal

Bron: Joostdevree.nl
https://www.joostdevree.nl/shtmls/hout_allerlei.shtml#houtstralen

Verwante termen:
  • hout
  • houtbeeld
  • spiegel
Duitse termen: Holzstrahl, Strahl
https://de.wikipedia.org/wiki/Holzstrahl
Engelse termen: medullary ray, ray
https://en.wikipedia.org/wiki/Medullary_ray_(botany)
Franse termen: rayon, rayon médullaire

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#straal




straatboom
straat•boom

█ Zelfstandig naamwoord

Boom in een straat.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#straatboom




straatdorp
straat•dorp

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: lintdorp, straatnederzetting



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Lintdorp

"Woonkernen vertonen niet noodzakelijk een concentrische groei vanuit een centraal punt. Soms is de bewoning geschikt in twee rijen rond een lineair element zoals een weg. Het reliëf zoals de afwisseling van ruggen en depressies kon hierin een rol spelen (bv. in de Condroz). Een straatdorp kan teruggaan op een driesdorp wanneer een (langgerekte) dries met min of meer centrale weg is verkaveld en de bewoners in het bezit zijn gekomen van "het stuk voor de deur" waardoor de rooilijn zich na verloop van tijd heeft verplaatst tot aan de weg."
Bron: KU Leuven
https://ees.kuleuven.be/VFT/Excursies/Binnen-Vlaanderen/begrippenlijst/begrippen/straatdorp.htm

Dorpsvormen en landelijke nederzettingspatronen, Bron: KU Leuven
https://ees.kuleuven.be/VFT/Excursies/Binnen-Vlaanderen/Inleiding/Context/Vormen/traditioneel.htm

Plockroy, Wijshagen (B), is een voorbeeld van een straatdorp.
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Plokrooi
Bron: Agenstschap Onroerend Erfgoed, Vlaamse Gewest
https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/135261

Verwante termen:
dorp
driesdorp

https://de.wikipedia.org/wiki/Straßendorf
https://de.wikipedia.org/wiki/Hagenhufendorf
https://de.wikipedia.org/wiki/Waldhufendorf
https://de.wikipedia.org/wiki/Zeilendorf

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#straatdorp




stratificatie
stra•ti•fi•cā•tie

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van straticiferen (lagen, gelagen). Van Frans stratification (strate + fication), daarvoor van Latijn stratum + Frans -ification. Frans -ification > Frans -fication > Latijn facere > Frans faire > Nederlands doen oftewel maken. De werkwoorden lagen en gelagen kennen we in de Nederlandse taal tegenwoordig eerder onbewust in de vorm van de vervoeging gelaagd, zoals in gelaagd glas.

1. Het proces waarbij zaden vruchtbaar worden, zaad uit de kiemrust halen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stratificatie_(botanie)
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vernalisatie
https://nl.wikipedia.org/wiki/Koude_stratificatie

Oorsprong van deze betekenis, van Wikipedia, in het Engels: The term stratification can be traced back to at least 1664 in Sylva, or A Discourse of Forest-Trees and the Propagation of Timber, where seeds were layered (stratified) between layers of moist soil and exposing these strata to winter conditions. Thus, stratification became the process by which seeds were artificially exposed to conditions to encourage subsequent germination.

Verwante termen bij 1:
  • dormantie
  • geslachtelijke voortplanting
  • hardschaligheid
  • kiemrust
Duitse term bij 1: Stratifikation
https://de.wikipedia.org/wiki/Stratifikation_(Botanik)
Engelse term bij 1: stratification
https://en.wikipedia.org/wiki/Stratification_(seeds)
Franse term bij 1: stratification
https://fr.wikipedia.org/wiki/Stratification

2. Thermale stratificatie. Gelaagheid in temperatuur. Bijvoorbeeld in water. Op een zonnige dag ontvangt het oppvervlaktewater meer zonlicht dan het bodemwater waardoor het oppervlaktewater meer opwarmt dan het bodemwater. In dit geval is er sprake van thermale gelaagdheid.

Verwante term bij 2:
Duitse termen bij 2: Stratifikation, Temperaturschichtung
https://de.wikipedia.org/wiki/Temperaturschichtung
https://de.wikipedia.org/wiki/Luftschicht
Engelse termen bij2: thermal stratification, stratification
https://en.wikipedia.org/wiki/Stratification_(water)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stratificatie




stratificeren
stra•ti•fi•cē•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stratificeren, (de) stratificatie

■ Van Frans stratifier, daarvoor van Latijn stratificare

Zaden behandelen om kiemrust of hardschaligheid te doorbreken teneinde de zaden te laten kiemen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A014411&article=tuinb

Verwante termen:
Franse term: stratifier. Naamwoord van handeling: stratification
https://fr.wiktionary.org/wiki/stratifier
https://fr.wiktionary.org/wiki/stratification

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stratificeren





stre...




streek

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: strekel [[strē•kel], streek + el], strijkel, strijker, strik, strikke
■ Fries: strikel
■ Wisselvormen met voorzetsel: wetstreek, wetstrekel, wetstrikkel, zavelstreek
■ Synoniemen: strijkstok, meel, wethout, wetlat

Stuk hout waarmee men een zeisblad al strijkend scherpt. Strijkstok.

Bron: Hagelandsch idioticon
www.dbnl.org/arch/tuer001bijd01_01/pag/tuer001bijd01_01.pdf

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55767&article=strijkstok

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066952&article=strekel

Bron: elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten
www.meertens.knaw.nl/ewnd/boeken/woord/24074

"haarstrikke", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M024273.re.23&article=haarstrikke

Verwante termen:
  • gepikte streek
  • scherpen
  • strekel
  • strekelen
  • strijken
  • zavelstreek
  • zeis
  • zeisblad
Waalse term, provincie Luik: stritche

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#streek




streekeigen
streek•ei•gen

█ Bijvoeglijk naamwoord

1. Overeenkomend met de aard en de tradities van een bepaalde streek. Berteft ook het gebruik van planten.
Bron, met toegevoegde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A014417.re.2

Bron: Woordenboek der Friese Taal, 1800-1975, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WFT&id=98654

2. Van planten. Van nature voorkomend in een streek, planten die aangepast zijn aan de bodem en het klimaat. Van nature is hier een ruim begrip omdat de plant mogelijkerwijs in de loop der tijd door de mens geïntroduceerd is.

Bron: Woordenboek der Friese Taal, 1800-1975, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WFT&id=98654

Verwante termen bij 2:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#streekeigen




streeplijst
streep•lijst

█ Zelfstandig naamwoord

Bij het inventariseren van planten: een lijst met alle plantnamen die men kan tegenkomen. Als een plant op de lijst gevonden wordt, wordt er bij de naam een streepje/vinkje geschreven.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#streeplijst




strekel
strē•kel

█ Zelfstandig naamwoord

■ streek + el (-el = diminutiefsuffix)
■ Wisselvormen: streek, strijkel, strijker, strik, strikke
■ Fries: strikel
■ Wisselvormen met voorzetsel: wetstreek, wetstrekel, wetstrikkel, zavelstreek
■ Synoniemen: strijkstok, meel, wethout, wetlat

Stuk hout waarmee men een zeisblad al strijkend scherpt. Strijkstok.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066966

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55768

"strijkel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067032

"wethout", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M085784.re.7

"wetstrekel", "wetstrikkel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M085784.re.19

Bron: Woordenboek der Friese Taal, 1800-1975, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WFT&id=99008

Bron: elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten
www.meertens.knaw.nl/ewnd/boeken/woord/82284

Bron: Het Virtuele Land
www.hetvirtueleland.be/cag/items/show/48562



Streek en strekel zijn woordverwant aan het werkwoord strijken, Vroegmiddelnederlands en Middelnederlands streken, Duits streicheln, Engels stroke.

meel:
Bron:
Naaijkens, J., Gast, C., Swanenberg, A.P.C., www.meertens.knaw.nl/ewnd/boeken/woord/27644
Bron:
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-m/

"strekelbus", Bron: Het Virtuele Land
www.hetvirtueleland.be/cag/items/show/48563

"strijkel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067032&article=strijkel

"wethout", Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/wethout?lang=nl

"haarstrikke", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M024273.re.23&article=haarstrikke

Nederlands achtervoegsel -el; Oud-Germaans -il of -ila
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=F000023&article=-ila

Verwante termen:
  • -el
  • streek
  • strekelen
  • strijken
  • wetten
  • zeis
  • zicht
Duitse termen: Sensenstreicher, Strechel (Luxemburg), Sträk'l (streek), Streiche, Streicher, Strichel, Wetzholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS52170 –>
"ein mit theer und sand überzogenes stück holz, womit die sense gestrichen wird, um sie zu schärfen"

Duits Striegel is mogelijk een wisselvorm van Duits Strichel.
www.dwds.de/wb/Striegel

Sträk'l (strekel)
"ein mit theer und sand überzogenes stück holz, womit die sense gestrichen wird, um sie zu schärfen"
www.woerterbuchnetz.de/DWB/call_wbgui_py_from_form?sigle=DWB&mode=Volltextsuche&hitlist=&patternlist=&lemid=GS52169

Waalse term, provincie Luik, van de wisselvorm streek: stritche
Engelse term: strickle
https://en.wiktionary.org/wiki/strickle
Engelse termen: strigil. Van Latijn strigilis dat dezelfde wortel heeft als de Germaanse vorm.
www.etymonline.com/word/strigil
https://en.wikipedia.org/wiki/Strigil
https://en.wiktionary.org/wiki/strigil

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strekel




strekelen
strē•ke•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) strekelen, (de) strekeling

■ Synoniem: wetten



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M066968

Strekelen is een frequentatieve vorming van strijken. Kijk bij strijken.
"frequentatief", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/frequentatief

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/strekelen

Strekelen is woordverwant aan Duits streicheln.

Verwante termen:
Duitse term: streicheln. Naamwoorden van handeling: Streicheln, Streichelung, Strich?
www.dwds.de/wb/streicheln

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strekelen




stri...




strijken
strij•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) streek, (het) strijken, (de) strijking

1. Langs of over iets gaan.
Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/strijken
1.1. Van bepaalde werktuigen. Scherpen door ze over een voorwerp heen en weer te bewegen. Met een streek oftewel strekel over een zeisblad strijken.
Bron, met toegevoegde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067033&article=zeisen
1.2. Vlak langs of over een oppervlakte gaan. -> Strijkwortel
Bron: artikel I.B.2., Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067033

"streek", naamwoord van handeling, Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55767

"pennenstreek", "penseelstreek"

Verwante termen:
Duitse term: streichen. Naamwoorden van handeling: Streich, Streichen, Streichung
www.dwds.de/wb/streichen -> schärfen
Engelse termen: strike, stroke
www.etymonline.com/word/strike
www.etymonline.com/word/stroke
Engelse term, naamwoord van handeling, Nederlands streek: streak
www.etymonline.com/word/streak

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strijken




strijkwortel
strijk•wor•tel

█ Zelfstandig naamwoord

Opervlakkige wortel.

Strijken: Vlak langs of over een oppervlakte gaan.
Bron: artikel I.B.2., Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067033

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strijkwortel




stro...




stro
strō

█ Zelfstandig naamwoord
█ Stofnaam

Gedorst koren.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stro

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stro

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stro%22

Weetje: In het gebied langs de rivier de Jeker, waar de grond mergelhoudend is, teelde men stro dat sterk, soepel en glanzend was. Met dit stro werden hoeden gevlechten. Sluizen en Val-Meer zijn enkele Nederlandstalige plaatsen waar dit gebeurde.
Bron: Heemkring Falla-Meirs
http://users.skynet.be/fa112229/emigratie_van_strohoedenmakers_naar_nederland_.html
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sluizen_(Tongeren)
Bron: FamilieWiki
http://gallusmagnus.nl/index.php/Cohu,_Familie

Verwante termen:
Duitse term: Stroh
https://de.wikipedia.org/wiki/Stroh
www.dwds.de/wb/Stroh
Engelse term: straw
https://en.wikipedia.org/wiki/Straw
www.etymonline.com/word/straw
Franse term: paille
https://fr.wikipedia.org/wiki/Paille

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stro




strobaal
strō•baal

█ Zelfstandig naamwoord

Baal bestaande uit stro.

Verwante termen:
Duitse term: Strohballen
https://de.wiktionary.org/wiki/Strohballen
www.dwds.de/wb/Strohballen
Engelse term: straw bale
Franse termen : balle de paille, botte de paille
Franse term, verkleinvorm: ballot de paille
https://fr.wiktionary.org/wiki/balle
www.cnrtl.fr/etymologie/balle
https://fr.wikipedia.org/wiki/Botte_(agriculture)#Botte_de_paille,_botte_de_foin
www.cnrtl.fr/etymologie/ballot
https://fr.wiktionary.org/wiki/ballot

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strobaal




stroband
strō•band

█ Zelfstandig naamwoord

Strooien band waarmee een schoof wordt gebonden.

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55895

Verwante termen:
Duitse term: Strohband
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=strohband

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stroband




strobbe
strob•be

■ Wisselvormen: strobbel, strubbe, strubbel



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/strobbe

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067065

"strubbe", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55969

"strubbe", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067128

"strubbe", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55969

"strobbel", strubbel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067065.re.1

"strubben", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Strubben

"strubben", Bron: Geheugen van Drenthe
www.geheugenvandrenthe.nl/strubben

"strubben", Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/strubben

Verwante termen:
Duitse term: Strubben
Duitse term, met voorvoegsel ge-: Gestrüpp
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS27227
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=Gestr%FCpp
www.dwds.de/wb/Gestrüpp
Duitse termen, bijvoeglijk naamwoord: struppig, strubbelig, strubblig
www.dwds.de/wb/struppig
www.dwds.de/wb/strubbelig

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strobbe




strodekken
strō•dek•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) strodekken, (de) strodekking



Een beeldenreeks op Wikimedia via Google Afbeeldingen.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strodekken




strodekker
strō•dek•ker

█ Zelfstandig naamwoord (nomen agentis)



Bron:
http://data.cultureelerfgoed.nl/semnet/49f6e9cc-aa33-4d63-af02-ab8e447d7c52

Afbeelding: www.geneaknowhow.net/in/beroepen/beroep-overig/strodekker.html

Verwante termen:
Duitse term: Strohdecker
Franse term: couvreur en chaume

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strodekker




strohuls
strō•huls

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Strohuls

Verwante termen:
Duitse term: Strohhülse

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strohuls




stromen
strō•men

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) stromen, (de) stroming, (de) stroom

■ Synoniem: vloeien

Van water, in het bijzonder van een rivier, beek, zee: Zich voortbewegen, vloeien.
Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067099

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: strömen
Duitse term: fliessen/fließen
Engelse term: stream
Franse term: couler

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stromen




stroming
strō•ming

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van stromen

■ Synoniem: stroom

Het, al dan niet krachtig, stromen van water.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067101

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stroming

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=stroming&lang=nn

Verwante termen:
Duitse term: Strömung
https://de.wiktionary.org/wiki/Strömung
Engelse term: current, stream
https://en.wikipedia.org/wiki/Current_(stream)
https://en.wiktionary.org/wiki/current
www.etymonline.com/word/current
https://en.wiktionary.org/wiki/stream
https://www.etymonline.com/word/stream
https://www.etymonline.com/word/*sreu-
Franse term: cours
https://fr.wiktionary.org/wiki/cours
https://fr.wiktionary.org/wiki/cours_d’eau

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stroming




stronk

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: sunk, tronk, strunk, tsjunk (Frans: tronc, Engels: trunk)
■ Synoniemen van 1: stobbe, stok, stubbe



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stronk

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stronk%22

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tronk

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tronk%22

1. Stomp van een boom of struik.

2. Knotboom. Wisselvormen: sunk, tronk, tsjunk/tschunk

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55922

3. De gehele boomstam. Bol. Vandaar ook boomstronkkist.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067078
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067165

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stronk

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55922

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stronk%22

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=stronk&lang=nn

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stobbe

Verwante termen:
Duitse termen: Strunk, Stubbe, Stubben, Baumstumpf, Stumpf
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS12020
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS27332
www.duden.de/rechtschreibung/Strunk
https://de.wikipedia.org/wiki/Baumstumpf
Engelse term: tree stump, trunk
https://en.wikipedia.org/wiki/Tree_stump
https://en.wikipedia.org/wiki/Stump_harvesting
www.etymonline.com/word/trunk
Franse term: souche, tronc
https://fr.wikipedia.org/wiki/Souche
https://fr.wiktionary.org/wiki/souche
https://fr.wikipedia.org/wiki/Tronc_(botanique)
https://fr.wiktionary.org/wiki/tronc

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stronk




stronkgat
stronk•gat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: rooigat

Gat in de bodem waar ooit een stronk zat, overblijfsel na rooien of windworp.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stronkgat




stronkhoogte
stronk•hoog•te

█ Zelfstandig naamwoord

Hoogte van de stronk boven het maaiveld.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stronkhoogte




stronkhout
stronk•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: wortelhout

Hout van de stronk van een boom.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stronkhout




stronkopslag
stronk•op•slag

█ Zelfstandig naamwoord



Encyclo.nl
www.encyclo.nl/begrip/Stronkopslag

Verwante termen:
Duitse term: Stockausschlag
https://de.wikipedia.org/wiki/Stockausschlag

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stronkopslag




stronkoogsten
stronk•oog•sten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) stronkoogst, (het) stronkoogsten, (de) stronkoogsting

Inzamelen van stronken.

Verwante termen:
Engelse term, naamwoord van handeling: stump harvesting

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stronkoogsten




strooien
strooi•en

█ Bijvoeglijk naamwoord

Gemaakt van stro. Een strooien dak.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/strooien

Verwante term: stro

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strooien




strooien
strooi•en

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) strooi, (het) strooien, (de) strooiing



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067091

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/strooien

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/strooien

"strooi", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067091.re.5

"onderstrooien", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article_content&wdb=WNT&id=A011774

Verwante termen:
Nederduitse term: straien
https://plattmakers.de/nl/1339/straien
Duitse term: streuen. Naamwoorden van handeling: Streu, Streuen, Streuung
https://www.dwds.de/wb/streuen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strooien-werkwoord




strooisel
strooi•sel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Regionale wisselvormen: struisel, strussel
■ strooi + sel

1. Materiaal dat men op de stalvloer strooit.
1.1. In verband met de potstalcultuur: materiaal dat men in een stal strooit om meststof te bekomen. Kan bestaan uit biezen, dennenaalden, heide, pijpenstrootjes, stro, turf, ...
1.2.. Gevallen bladeren en naalden die in het bos geoogst werden voor 1 en 1.1. Bladstrooisel.

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/strooisel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067092

Bron:
http://mill.arts.kuleuven.be/rewo/wldvbl.htm

Bron:
http://vlaamswoordenboek.be/definities/term/strussel

Bron:
http://vlaamswoordenboek.be/definities/term/struisel

Bron:
www.dbnl.org/tekst/_bie001196701_01/_bie001196701_01_0057.php

Bron: eWND
www.meertens.knaw.nl/ewnd/boeken/woord/27799

"turfstrooisel", Bron:
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M071300

Afbeelding

Strooisel en stro zijn nauw woordverwant.

Verwante termen:
Nederduitse term, woordverwant: Straiels
Nederduitse term: Strai = strooi
https://plattmakers.de/nl/1342/Straiels
https://plattmakers.de/nl/6566/Strai
Duitse term, woordverwant: Streusel
Duitse term, vertaalequivalent: Streu = strooi
Duitse termen, met voorvoegsel: Bodenstreu, Laubstreu, Nadelstreu
http://www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS26711
http://www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PS11760
http://www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GS52152
www.dwds.de/wb/Streu
www.dwds.de/wb/Streusel
https://de.wikipedia.org/wiki/Streusel
https://de.wikipedia.org/wiki/Tiereinstreu
https://de.wikipedia.org/wiki/Streu_(Ökologie)
https://de.wikipedia.org/wiki/Streuwiese
https://de.wikipedia.org/wiki/Tiereinstreu
https://de.wikipedia.org/wiki/Streu
www.spektrum.de/lexikon/geographie/streu/7741
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS26660

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strooisel




strooisellaag
strooi•sel•laag

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Strooisellaag

Verwante term:
Duitse termen: Streuschicht
https://de.wikipedia.org/wiki/Streu_(Ökologie)
Verwante Engelse termen: forest floor, soil litter, plant litter
https://en.wikipedia.org/wiki/Plant_litter

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strooisellaag




stroom

█ Zelfstandig naamwoord

1. Zich voortbewegende watermassa, in 't bijzonder van een rivier, beek, zee enz.
Door oevers of banken begrensd water dat langs een natuurlijke weg afvloeit.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067096

onderstroom
zeestroom

stroming

Verwante termen bij 1:
sapstroom
stromen
stroming
stroomgebied
Engelse term bij 1: current, stream
https://en.wikipedia.org/wiki/Stream
Franse term bij 1: cours d'eau
https://fr.wikipedia.org/wiki/Cours_d'eau

2. Beweging van een hoeveelheid lucht van de ene plaats naar de andere. Luchtstroom.
Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/luchtstroom

Verwante term bij 2:
Engelse termen bij 2: air current, current

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stroom




stroomgebied
stroom•ge•bied

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: drainagebekken, rivierbekken



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stroomgebied

Verwante termen:
Duitse term: Flussgebiet
https://de.wikipedia.org/wiki/Einzugsgebiet

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stroomgebied




stroop

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: siroop



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stroop
https://nl.wikipedia.org/wiki/Appelstroop

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/stroop

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067103

"sroop", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065623

Bron:
www.vilters-vanhemel.be/limburg_voeren_stroopstokerij.html
Bron:
www.watatenzij.nl/2012/02/11/langzame-stroop-eugene-wiertz/

Verwante termen:
Duitse term, vertaalequivalent voor stroop: Kraut
Duitse term, vertaalequivalent voor siroop: Sirup
https://de.wikipedia.org/wiki/Apfelkraut
https://de.wikipedia.org/wiki/Birnenhonig
https://nl.wikipedia.org/wiki/Birnenhonig
https://de.wikipedia.org/wiki/Rübenkraut
https://de.wiktionary.org/wiki/Kraut
https://de.wikipedia.org/wiki/Zuckerrübensirup
https://de.wikipedia.org/wiki/Sirup
https://de.wiktionary.org/wiki/Sirup


Engelse term: syrup
https://en.wikipedia.org/wiki/Syrup
https://en.wikipedia.org/wiki/Apple_butter
Franse term: sirop
https://fr.wikipedia.org/wiki/Sirop
https://fr.wikipedia.org/wiki/Vin_cuit_(Suisse)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stroop




strop

█ Zelfstandig naamwoord

Sleepketting of -kabel met een aantrekbare lus om hout uit te slepen.

Bron: Ensie
www.ensie.nl/probos/strop

Verwante term: uitslepen
Duitse term: Rückekette
Engelse term, Noord-Amerika: choker
Franse term: contextueel indien ketting ipv draad: chaines de débardage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strop




stropen
strō•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) stropen

1. Het onrechtmatig bejagen van dieren.

Verwante term bij 1: stroperij

2. Takken ontbladeren voor loofvoeder.

■ Synoniem: stroppen

Volgens het boek Bossen van Vlaanderen: het oogsten van bladeren op takken voor loofvoeder. Bladzijde 90: "De techniek die bij de bladerpluk werd gebruikt, wordt stropen genoemd."
Bossen van Vlaanderen - Een historische ecologie. Guido Tack, Paul Van den Bremt en Martin Hermy. Davidsfonds, 1993.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067105
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067122

Verwante term bij 2: loofvoeder

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stropen




stroperij
strō•pe•rij

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stroperij

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stroperij




stroperijdruk
strō•pe•rij•druk

█ Zelfstandig naamwoord

De mate van schade die stroperij aanricht aan een populatie.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stroperijdruk




stropop
strō•pop

█ Zelfstandig naamwoord

■ Kortweg: pop
■ Synoniemen: dok, strodok, wiep

Bundel stro, op een bepaalde manier geknoopt of gewrongen, om tussen dakpannen te steken.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067108&article=dakpannen

"dok", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M013868

"strodok", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067083.re.53

"wiep", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M086001&article=dakpannen

"wiep", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=73918&article=dakpannen

Een stropop is een wis in de betekenis van bundel.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stropop




strovlechten
strō•vlech•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) strovlechten

Vlechten met stro. Met strovlechten maakt men siervoorwerpen en gebruiksgoederen zoals hoeden en tassen.

In de Jekervallei in België maakte men vroeger op grote schaal hoeden van stro van spelt dat men speciaal kweekte voor de hoedenmakerij. Men liet de halmen langer groeien dan in de huidige voedingsteelt.

"strohoed", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Strohoed

Bron: Heemkring Falla-Meirs
http://users.skynet.be/fa112229/emigratie_van_strohoedenmakers_naar_nederland_.html

Bron: Jacqueline Colle
http://users.skynet.be/jacqueline.colle/paille.htm



Verwante termen:
Duitse term: Strohflechten
https://de.wikipedia.org/wiki/Strohflechterei
https://de.wikipedia.org/wiki/Strohschuh
https://de.wikipedia.org/wiki/Strohhut
Engelse term: straw plait?
https://en.wikipedia.org/wiki/Straw_plaiting
Franse term: tresser de la paille? Naamwoord van handeling: tressage de la paille

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#strovlechten




stru...




structuurdiversiteit
struc•tuur•di•ver•si•teit

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: structuurvariatie, structuurverscheidenheid

Manier waarop een ruimte (habitat, afgebakend gebied) is opgebouwd en de verschillendheid in die opbouw.

Verwante term: biodiversiteit
Duitse term: Strukturvielfalt

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#structuurdiversiteit




structuurvariatie
struc•tuur•vā•ri•ā•tie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: structuurdiversiteit

Kijk bij structuurdiversiteit.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#structuurvariatie




struik

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: heester



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Struik

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/struik

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067139

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=55997

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22struik%22

Verwante termen:
Nederduitse term: Struuk
www.plattmakers.de/nl/292/Struuk
Duitse termen, vertaaleqivalent: Strauch
Duitse termen, oudere vormen naast Strauch: Struch, Struck, Struk, Struuk
https://de.wikipedia.org/wiki/Strauch
https://www.dwds.de/wb/Strauch
https://de.wiktionary.org/wiki/Strauch
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS27289
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RS27227
Engelse term: shrub
https://en.wikipedia.org/wiki/Shrub
https://www.etymonline.com/word/shrub
https://en.wiktionary.org/wiki/shrub
Franse termen: arbrisseau, arbuste, buisson
https://fr.wikipedia.org/wiki/Buisson
https://fr.wikipedia.org/wiki/Arbrisseau
https://fr.wikipedia.org/wiki/Arbuste
https://www.larousse.fr/dictionnaires/francais/arbuste/4978
Waalse termen, woordeverwant: strouc, strouk
http://chanae.walon.org/lh/wa/dic/index.php?query=strouk

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struik




struikgewas
struik•ge•was

█ Zelfstandig naamwoord

Gewas bestaande uit struiken.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/struikgewas

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067145

Verwante termen:
Duitse term: Gebüsch
https://de.wiktionary.org/wiki/Gebüsch
www.dwds.de/wb/Gebüsch
Engelse term: brushwood
www.etymonline.com/word/brushwood
https://en.wiktionary.org/wiki/brushwood
Franse term: broussailles
https://fr.wiktionary.org/wiki/broussailles

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struikgewas




struikhout
struik•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Contextueel synoniem: rijshout

1. Struikgewas, struikenbos(je). Hout = bos (groep struiken).

2. Hout van struiken, typisch kleiner in diameter dan boomhout (hout van bomen).

Verwante termen:
Engelse term: brushwood

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struikhout




struikig
strui•kig

█ Bijvoeglijk naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067139.re.6

"een struikige vegetatie", "een struikig bos"

Relevante term: struik
Duitse term: strauchig
www.dwds.de/wb/strauchig
https://de.wiktionary.org/wiki/strauchartig
www.dwds.de/wb/strauchartig
Engelse term: shrubby, shrublike

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struikig




struikstadium
struik•stā•di•um

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: struweelstadium

Eén van de ontwikkelingsstadia van bossen waarin de vegetatie voor een aanzienlijk deel bestaat uit struiken.

Verwante termen:
Duitse term: Gebüschstadium

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struikstadium




struikvorm
struik•vorm

█ Zelfstandig naamwoord

Groeivorm in de vorm van een struik.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struikvorm




struikvormend
struik•vor•mend

█ Bijvoeglijk naamwoord

Groeiend in de vorm van een struik.

Gebruikt in een zin: Er zijn struikvormende en boomvormende wilgensoorten.

"vormend", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/vormend

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struikvormend




struikvormig
struik•vor•mig

█ Bijvoeglijk naamwoord

De vorm hebbend van een struik; laaggroeiend en typisch meerstammig. Niet opgaand.

Verwante termen:
Duitse term: strauchformig
Engelse termen: shrubby, shrub-like
https://en.wiktionary.org/wiki/shrubby
https://en.wiktionary.org/wiki/shrublike

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struikvormig




struweel
stru•weel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van het Middeleeuws Frans, daarvoor van het Waals en mogelijk ook van het Picardisch, daarvoor van een Germaanse vorm van strubbe, struvel, struivel ...



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Struweel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067169

Bron: Etymologiebank.nl
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/struweel

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22struweel%22

Bron: Neerlandistiek
www.neerlandistiek.nl/2015/12/etymologie-struweel/

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/struweel

Verwante termen:
Duitse term: Dickung
Duitse term, jagerslatijn?: Dickicht
https://de.wikipedia.org/wiki/Dickung
www.dwds.de/wb/Dickung
https://de.wikipedia.org/wiki/Dickicht
www.dwds.de/wb/Dickicht
Engelse termen: brushwood, thicket
https://en.wiktionary.org/wiki/brushwood
https://en.wikipedia.org/wiki/Thicket
www.etymonline.com/word/thicket

https://en.wiktionary.org/wiki/briar
www.etymonline.com/word/brier
https://en.wiktionary.org/wiki/briar-patch

https://en.wiktionary.org/wiki/struweel

Franse termen: buisson, fourré
https://fr.wiktionary.org/wiki/buisson
https://fr.wikipedia.org/wiki/Fourré
https://fr.wiktionary.org/wiki/fourré

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struweel




struweelheg
stru•weel•heg

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: struweelhaag

Lijnvormig struweel (= aaneengesloten begroeiing van struiken of bramen). Ongeschoren heg. Uitgroeiende heg.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struweelheg




struweeltype
stru•weel•ty•pe

█ Zelfstandig naamwoord

Term ter aanduiding van het onderscheidend voorkomen van bepaalde plantensoorten die in groep een struweel vormen en die zich dus als groep onderscheiden van andere plantensoorten die in groep een struweel vormen.

"type" = Geheel van karakteristieke kenmerken en eigenschappen gemeen aan een bepaalde groep van gewassen, waardoor deze onderscheiden worden van andere: grondvorm, grondbeeld. Ook ter aanduiding van de groep die aan dit geheel beantwoordt.
Bron, gewijzigde tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071563&article=eigenschappen

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struweeltype




struweelvegetatie
stru•weel•vē•gē•tā•tie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Ontraden term

Tautologie. Struweel is vegetatie. Kijk bij struweel.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#struweelvegetatie




stu...




stubbe
stub•be

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: stobbe

Kijk bij stobbe.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stubbe




stuifmeel
stuif•meel

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stuifmeel

Vroeg stuifmeel (wilg) en laat stuifmeel (klimop).

Verwante termen:
Duitse termen: Blütenstaub, Pollen
https://de.wikipedia.org/wiki/Pollen
Franse term: pollen. Vroeg stuifmeel: pollen précoce, laat stuifmeel: pollen tardif
https://fr.wikipedia.org/wiki/Pollen
Engelse term: pollen
https://en.wikipedia.org/wiki/Pollen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuifmeel




stuifzand
stuif•zand

█ Zelfstandig naamwoord

1. Zeer fijn zand, dat weinig samenhang en stevigheid bezit, en dan ook gemakkelijk verstuift en voor bouwgrond weinig geschikt is.

2. Grond of terrein, bestaande uit het onder 1 genoemde zand.

Bron voor 1 en 2: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067197

Stuifzand als plaatsnaam, bron: Wikipedia.
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stuifzand_(dorp)

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuifzand




stuiven
stui•ven

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling:

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/stuiven

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22stuiven%22

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stuiven

"verstuiven", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/verstuiven
https://nl.wiktionary.org/wiki/ver-

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuiven




stukhout
stuk•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Benaming voor eikenhout van de zwaarste en beste bomen, dat aan stukken van bepaalde afmetingen gezaagd en vervolgens gekloofd in de handel komt. Ook wagenschot genoemd.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M085534

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stukhout




stut

█ Zelfstandig naamwoord

Langwerpige houten steun die voorkomt dat een tak doorzakt. Gebruikt bij fruitbomen met zware vruchtlast en oude monumentale bomen.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/stut

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Stutten_(bouwkunde)

Verwante termen:
Duitse term: Stütze
www.dwds.de/wb/Stütze
https://de.wiktionary.org/wiki/Stütze
Engelse termen, vertaalequivalenten: prop, strut
Engelse term, oud en vergeten: shore
https://en.wiktionary.org/wiki/prop#Noun
https://en.wiktionary.org/wiki/strut#Noun_3
https://en.wiktionary.org/wiki/shore#Noun_2

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stut




stutten
stut•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling:





+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stutten




stuw

█ Zelfstandig naamwoord







+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuw




stuwen
stu•wen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling:






+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuwen




stuwwater
stuw•wā•ter

█ Zelfstandig naamwoord

Water dat aanwezig is in stuwwatergrond. Antoniem van kwelwater.

Verwante termen:
Duitse term: Stauwasser
Duitse verwante term: Staunässe. Nässe = nattigheid, Stau + Nässe = stuwnattigheid, stuwwater
https://de.wikipedia.org/wiki/Stauwasser

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuwwater




stuwwatergrond
stuw•wa•ter•grond

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: stuwwaterbodem

Op plaatsen waar een doorlatende bovenste bodemlaag (zand, zandleem of leem) aanwezig is met enkele meters eronder een ondoorlatende klei- of stenenlaag, raakt ‘s winters de bodem verzadigd met regenwater en droogt hij ‘s zomers uit. Dit zijn stuwwatergronden, ook te begrijpen als "spons" en geen "kwelzones".
Bron: Provinciebestuur West-Vlaanderen
PDF: www.west-vlaanderen.be/kwaliteit/leefomgeving/proclam/documents/lb_module5.pdf

Verwante termen:
Duitse term: Stauwasserboden
www.spektrum.de/lexikon/geographie/stauwasserboeden/7623

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuwwatergrond




stuwwaterven
stuw•wa•ter•ven

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: regenwaterven

Ven gevuld met stuwwater.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#stuwwaterven




su...




suberine
su•be•ri•ne

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: kurkstof



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Suberine

Verwante termen:
Duitse term: Suberin
https://de.wikipedia.org/wiki/Suberin
Engelse term: suberin
https://en.wikipedia.org/wiki/Suberin

werkwoord suberise, suberize (verkurken)
https://en.wiktionary.org/wiki/suberise
https://en.wiktionary.org/wiki/suberize

naamwoord van handeling suberisation, suberization
https://en.wiktionary.org/wiki/suberisation
https://en.wiktionary.org/wiki/suberization

Franse term: subérine
https://fr.wikipedia.org/wiki/Subérine

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#suberine




subfossiel hout
sub•fos•siel hout

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

■ Fossiel van Frans fossile, daarvoor van Latijn fossilis. Sub van Latijn sub = onder

Gedurende lange tijd in de bodem of in water bewaard hout, maar niet versteend.
Bij de term fossiel denkt men in de eerste plaats aan verstening, maar fossiel heeft ook een bredere betekenis, zoals in fossiele brandstof of fossiele duinen. Echter, over zaken die kunnen verstenen, zoals hout, zegt men dat ze naargelang de toestand subfossiel ofwel fossiel zijn. Versteend hout is fossiel hout en lang bewaard, doch niet versteend hout is subfossiel hout.

"sub-", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/sub

"fossiel", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/fossiel

Relevante term: veeneik
Duitse term, zelfstandig naamwoord: Subfossil
Duitse term, bijvoeglijk naamwoord: subfossil
https://de.wiktionary.org/wiki/subfossil
www.dwds.de/wb/subfossil
https://de.wiktionary.org/wiki/Fossil
https://de.wikipedia.org/wiki/Mooreiche
Engelse term: subfossil
https://en.wikipedia.org/wiki/Subfossil
https://en.wiktionary.org/wiki/subfossil
Franse term: subfossile
https://fr.wikipedia.org/wiki/Subfossile

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#subfossiel-hout




substraat
sub•straat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van modern Latijn substratum

1. Datgene waarop iets berust, groeit en zich ontwikkelt; grondlaag; onderlaag.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A014502

1.1. In de glastuinbouw, een kunstmatige bodem voor plantengroei.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Substraat_(ecologie)
https://nl.wikipedia.org/wiki/Substraat_(tuinbouw)

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/encyclopedie/substraat

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Substraat

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/substraat

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/substraat

"modern Latijn", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/modern_Latijn

Verwante termen:
Duitse term: Substrat
https://de.wikipedia.org/wiki/Substrat_(Boden)
https://de.wikipedia.org/wiki/Substrat_(Ökologie)
Engelse term: substrate
https://en.wikipedia.org/wiki/Substrate_(biology)
Franse term: substrat
https://fr.wikipedia.org/wiki/Support_de_culture
https://fr.wikipedia.org/wiki/Substratum_(géologie)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#substraat




substraatteelt
sub•straat•teelt

█ Zelfstandig naamwoord

In de glastuinbouw. Teelt op kunstmatige bodem.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Substraat_(tuinbouw)

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#substraatteelt




successie
suc•ces•sie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Frans succession, daarvoor van Latijn successio



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Successie_(ecologie)

Bron: Ecopedia
https://www.ecopedia.be/encyclopedie/successie

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/successie

"bosdynamiek", Bron: Ecopedia
https://www.ecopedia.be/pagina/bosdynamiek-en-successie

"primaire successie", "secundaire successie", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Successie_(ecologie)#Typen

Verwante term: ontwikkelingsreeks
Duitse termen: Phasenfolge, Sukzession
https://de.wikipedia.org/wiki/Sukzession_(Biologie)
Engelse term: succession
https://en.wikipedia.org/wiki/Ecological_succession
https://en.wiktionary.org/wiki/succession
Franse term: succession
https://fr.wikipedia.org/wiki/Succession_écologique
https://fr.wiktionary.org/wiki/succession

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/s#successie




surrogaat
sur•ro•gaat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Engels surrogate, daarvoor van Latijn surrogāre/subrogāre

Oorspronkelijke, neutrale betekenis: vervangend iets, vervangingsmiddel. Semantische betekenis: vervangend iets, ten tijde van schaarste of verval, dat van mindere kwaliteit is dan datgene wat het vervangt. Ondanks dat de kwaliteit van het vervangend iets minder is, kan vorige van levensbelang kan zijn ten tijde van schaarste of verval.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Surrogaat

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067451

Bron: Etymologiebank.nl