T

Voorblad > T


taan

█ Zelfstandig naamwoord
█ Stofnaam

Looistof.

Bron: Etymologiebank
www.etymologiebank.nl/trefwoord/taan

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067542

Er zijn hydrolyseerbare en niet-hydrolyseerbare tanninen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tannine
https://nl.wikipedia.org/wiki/Looizuur

"taander" = looier

"proanthocyanidine", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Proanthocyanidine

"tanende bekendheid" = afnemende bekendheid

Verwante term:
Verwante Engelse term: tan
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=tan
https://en.wikipedia.org/wiki/Tan_(color)
https://en.wikipedia.org/wiki/Tenné
https://en.wikipedia.org/wiki/Tawny_(color)
https://en.wikipedia.org/wiki/Tanbark

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#taan




tafelzaag
tā•fel•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: paneelzaag

Zaagmachine waarbij het te zagen voorwerp op een tafelblad rust.
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tafelzaag

Verwante termen:
Duitse term: Tischsäge
https://de.wiktionary.org/wiki/Tischsäge
https://de.wikipedia.org/wiki/Formatkreissäge
Engelse term: table saw
https://en.wikipedia.org/wiki/Table_saw

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tafelzaag




taillehout
tail•le•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: taelgehout, taliehout
■ taille + hout. taillie van Frans taille -> taillis = hakhout

Hakhout.

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=56906
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=56989

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067629.re.12

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=56987

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#taillehout




tak

█ Zelfstandig naamwoord

Oorspronkelijk betekent tak puntig voorwerp, wat overeenkomt met Cultuurduits Zacke.

Aan een plant, inzonderheid een boom of heester. Uit de stam of stengel (of uit een andere tak) voortkomend uitspruitsel of arm van dezelfde aard als de stam of stengel zelf.
Bron, gewijzigde tekstovername: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631

Bron: Etymologiebank
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tak

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tak%22

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=tak&lang=nn

Verwante termen:
Duitse termen, woordverwant aan tak: Tack, Tacke, Zacke. Besef dat de Duitse z deels ook een t-klank is.
www.dwds.de/wb/Zacke
https://de.wiktionary.org/wiki/Zacke
Duitse termen, vertaalequivalenten: Ast, Zweig
Engelse term: branch
Verwante Engelse term: zigzag
www.etymonline.com/word/zig-zag
Franse term: branche

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tak




takaanzet
tak•aan•zet

█ Zelfstandig naamwoord

■ Kortweg: aanzet

Plaats op een stam of (gestel)tak waar een tak uiterlijk aanvangt.

Verwante termen:
Duitse term: Astansatz

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takaanzet




takafstoting
tak•af•stō•ting

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van takken afstoten

■ Bosbouwkundig synoniem: natuurlijke stamreiniging

Wanneer opgaande bomen dicht bij elkaar wassen krijgen de lagere takken te weinig zonlicht om bij te dragen aan fotosynthese. In dit geval worden de takken door de bomen afgestoten.
In de bosbouw wordt plantgoed kort bij elkaar geplant om takafstoting te veroorzaken en zo noestvrij stamhout te bekomen.

Verwante termen:
Engelse term: branch abscission

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takafstoting




takbemesting
tak•be•mes•ting

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van (met) takken bemesten

In de bosbouw: het laten liggen van takken, afkomstig van het uitdunningshout. Door het verrotten van dit hout ontstaat humus en daardoor een bemesting en een grondbedekking.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.17

De takken die blijven liggen door takbemesting vormen brandgevaar.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takbemesting




takbezet
tak•be•zet

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Antoniem: takvrij

Met takken bezet.

"een takbezette boomstam"

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takbezet




takbezetting
tak•be•zet•ting

█ Zelfstandig naamwoord

Het aantal takken aan een boom of struik.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/bezetting
https://nl.wiktionary.org/wiki/bezetten

Verwante termen:
Duitse term: Astbesetzung

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takbezetting




takbreuk
tak•breuk

█ Zelfstandig naamwoord

1. Breuk in een tak. Inwendige breuk.

2. Het afbreken van een tak. Afbreuk.

Verwante termen:
Duitse term: Astbruch

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takbreuk




takhoek
tak•hoek

█ Zelfstandig naamwoord

Hoek tussen de stam en de tak, uitgedrukt in graden. De stam boven de takaanzet is het nulpunt.

Verwante termen:
Engelse term: branch angle

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takhoek




takhout
tak•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: takkenhout
■ Oude wisselvorm: takkehout
■ Synoniemen: rijs, rijshout

Hout afkomstig van takken, brandhout met veel takken.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.28

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takhout




takkebon
tak•ke•bon

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: takkebed, visbon

Aan de Zaan, vlechtwerk van takken of takkenbossen, dat dicht bij het land in het water wordt gelegd om vis te vangen.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.20

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.16
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M080403

Schlenge

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takkebon




takkenbos
tak•ken•bos

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: rijsbos, mutsaard

Bundel takken.

Verwante termen:
Engelse term: Reisigbündel

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takkenbos




takkenhout
tak•ken•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: takhout

Kijk bij takhout.

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takkenhout




takkenhut
tak•ken•hut

█ Zelfstandig naamwoord

Een hut gemaakt van takken.

Verwante termen:
Duitse term: Asthütte
Engelse term: branch hut
Franse term: hutte de branchages

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takkenhut




takkenril
tak•ken•ril

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: houtril, takkenwal



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Takkenwal

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takkenril




takkenschaar
tak•ken•schaar

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: takschaar

Grote snoeischaar om takken mee te knippen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Takkenschaar

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/doornhaagschaar?lang=nl

Takkenschaar van Original Löwe uit Duitsland, www.original-loewe.de/scheren/astscheren/astschere-detail/scissor/Scissors/show/amboss-astschere-mit-gebogener-klinge-laenge-80-cm.html
www.youtube.com/watch?v=k3VG_3IBQQk&feature=youtu.be&t=363

Verwante termen:
Duitse termen: Astschere, Baumschere
https://de.wikipedia.org/wiki/Baumschere
Franse termen: cisaille à branchage, ébranchoir, ébrancheur
https://fr.wikipedia.org/wiki/S%C3%A9cateur#S.C3.A9cateur_de_force.2C_.C3.A9lagueur_ou_.C3.A9brancheur
Engelse termen: branch cutter, loppers
https://en.wikipedia.org/wiki/Loppers

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takkenschaar




takknop
tak•knop

█ Zelfstandig naamwoord

Knop waaruit een tak groeit.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takknop




takkraag
tak•kraag

█ Zelfstandig naamwoord

Verdikking van stamweefsel bij de takaanzet.

Verwante termen:
Duitse term: Astkragen
https://de.wikipedia.org/wiki/Astkragen
Engelse term: branch collar
https://en.wikipedia.org/wiki/Branch_collar

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takkraag




takstand
tak•stand

█ Zelfstandig naamwoord

Stand van de tak op de stam.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takstand




taksterfte
tak•sterf•te

█ Zelfstandig naamwoord

Het afsterven van een tak of takken.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#taksterfte




takverdeling
tak•ver•dē•ling

█ Zelfstandig naamwoord



Verwante termen:
Duitse term: Astverteilung

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takverdeling




takvrij
tak•vrij

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Antoniem: takbezet

Zonder takken.

"een takvrije boomstam"

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#takvrij




tang

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen, met diminutiefsuffix el: tangel, tengel

Duits Tangel betekent naald van een naaldboom en Duits Tangelbaum en Tangelholz betekenen naaldboom en naaldhout.
Duits Tanne en Nederlands Den zijn mogelijk woordverwant aan tang.

"tengel", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tengel1
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tengel2

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067720

Duits Tangel
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=tangel

Engels tang
www.etymonline.com/word/tang

Bijdrage geschreven op 28 september 2018

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: -




talhout
tal•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: telhout
■ Synoniem: talwede


Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067654

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57045
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=71057

wede
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=71056

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/talhout

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M068020

www.etymologiebank.nl/trefwoord/tal

Honderdhout en duizendhout: hout dat bij het getal honderd of duizend verkocht wordt.
Bron: Nederduitsch Taalkundig woordenboek

tal, aantal

fisseel, een inhoudsmaat van hout, hoogstwaarschijnlijk een wisselvorm van fasceel. Kijk bij fasceel.
www.meertens.knaw.nl/mgw/maat/199

Verwante termen:
Duitse term: Zahlholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ00242

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#talhout




tanen
tā•nen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling:



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067718

Bron: Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID24152

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/tanen

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tanen

"getaand", Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/getaand

"tanende bekendheid" = afnemende bekendheid

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tanen




tannine
tan•ni•ne

█ Zelfstandig naamwoord

Kijk bij taan en looizuur.

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tannine




tappen
tap•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tappen, (de) tapping

Van bomen: Het sap laten uitvloeien.
Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=tappen&lang=nn

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tappen

"aftappen"
"hars tappen"
"sap tappen"

Verwante termen:
Duitse term: zapfen
Engelse term: tap
https://en.wikipedia.org/wiki/Birch_sap
https://en.wikipedia.org/wiki/Resin_extraction
Franse term: saigner?

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tappen




tapschade
tap•schā•de

█ Zelfstandig naamwoord

Schade die ontstaat bij het tapppen.
(stelt men vast bij oogsten, in het houtbeeld)

Verwante term: tappen
Engelse term: tapping damage

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tapschade




tapschadeboom
tap•scha•de•boom

█ Zelfstandig naamwoord

Boom die schade opgelopen heeft door tappen.

Verwante term: tappen




taps

█ Bijvoeglijk naamwoord

Kegelvormig.

Bron: Van Dale
www.vandale.be/opzoeken?pattern=taps&lang=nn

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#taps




tas

█ Zelfstandig naamwoord

Stapel.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067799

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57174

Houttas, mijt.

Verwante term: tassen
Franse term: tas (Bijvoorbeeld tas de fagots)

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tas




tassen
tas•sen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tassen, (de) tassing

Stapelen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067809

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tassen

Verwante term: tas

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tassen




taxon

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Taxon

Verwante termen:
Duitse term: Taxon
https://de.wikipedia.org/wiki/Taxon
Engelse term:
https://en.wikipedia.org/wiki/Taxon
Franse term: taxon
https://fr.wikipedia.org/wiki/Taxon

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#taxon




taxonomie
taxō•nō•mie

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Taxonomie_in_de_biologie

Verwante termen:
Duitse term: Taxonomie
https://de.wikipedia.org/wiki/Taxonomie
Engelse term: taxonomy
https://en.wikipedia.org/wiki/Taxonomy_(biology)
Franse term: taxonomie
https://fr.wikipedia.org/wiki/Taxonomie

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#taxonomie




taxonomische rang
taxō•nō•mi•sche rang

█ Zelfstandig naamwoord

Kijk bij rang.




te...




te

█ Voorzetsel

Term ter uitdrukking dat men/iets zich ergens bevindt.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 1. http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID3494

Zich bevindend in.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/te

Plaatsnaam: Te Ename, afgekort tot t'Ename.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57243

Nederlands "te", Duits "zu" Een voorbeeld in het Duits: Staatlichen Museen zu Berlin (Staatsmusea te Berlijn)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/te1

Komt ook voor als ten en ter.

"ter", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57706

"ter", Bron: Etymologiebank.nl www.etymologiebank.nl/trefwoord/ter

"In sommige plaatsnamen is te er mede versmolten tot een eenheid, zo bijv. in Terborg, Tergouw (Ter Goude, “Gouda”), Terwolde e.a.; vgl. ook de talrijke geslachtsnamen met Te, Ter, Ten, waarin de praep. dezelfde betekenis heeft."
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 1, http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57243

"ter", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22ter%22
Ter Kameren, Terhulpen, Ter Dolen.

Ter = Der. T is stemloos en D is stemhebbend. Der zoals in familienamen die beginnen met Van der.

T: Tinallinge, Taarlo...
Te: te Hove, Teberg...
Ten: Tenhove, ten Noode, Tenbossche, Tenrode...
Ter: Teralfene, Terbeeck, Terdonck, Terhaegen, ter IJsele (Rijssel), Tervuren, Ternat, ter Planken, ...

Dank aan Luc Vanbrabant (http://laaglandsinfo.jouwweb.be) voor zijn bijdrage aan dit artikel.

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#te




teelaarde
teel•aar•de

█ Zelfstandig naamwoord

Benaming voor een grondsoort die bestaat uit overblijfselen van vergane planten en die een onmisbaar bestanddeel van alle bouwgronden vormt, humus.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067876

"teellaag", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068013.re.39

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#teelaarde




teelbaar
teel•baar

█ Bijvoeglijk naamwoord

Gezegd van land, bodem: Geschikt tot telen. Waar – vooral door de bodemgesteldheid, maar ook door andere omstandidheden zoals klimaat – geteeld kan worden. Teelbaar land, teelbare bodem.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067877

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#teelbaar




teelt

█ Zelfstandig naamwoord

1. Naamwoord van handeling van telen. Kijk bij telen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067881

2. Het voortbrengsel van telen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067881

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#teelt




teeltwijze
teelt•wij•ze

█ Zelfstandig naamwoord

De wijze waarop geteeld wordt.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#teeltwijze




teen

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: tien, tiend
■ Synoniem: vlechtroede



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/teen2

"Dat nyemandt wissen, theen noch banderoeden ofte peertsen en lese die ghewassen zyn elders dan vp tzyne," Cost. v. Brugge 1, 221 [1552]. Bron: http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M053155&article=theen

"twee schoven theen omme te legghen de doornehaeghe voor de poorte." Hulst, 1560 Bron: Bossen van Vlaanderen.
Bossen van Vlaanderen - Een historische ecologie. Guido Tack, Paul Van den Bremt en Martin Hermy. Davidsfonds, 1993. Bladzijde ?.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067891

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57302

"tien", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068357

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57302

Teen en tuin (Zein en Zaun) zijn woordverwant.

Verwante termen:
Duitse termen: Tein, Ten, Zain, Zaine, Zein, Zeine
https://de.wiktionary.org/wiki/Zain
https://www.dwds.de/wb/Zaine
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RT01369
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ00785
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Lexer&lemid=LZ00350
Noorse termen: tein, teinn
https://en.wiktionary.org/wiki/tein#Norwegian_Nynorsk
https://ordbok.uib.no/perl/ordbok.cgi?OPP=tein&nynorsk=+&ordbok=nynorsk

https://sv.wiktionary.org/wiki/tein

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#teen




teer

1. █ Zelfstandig naamwoord

1. ■ Wisselvormen: -doorn, tere [tē•re?]



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/teer1

www.ensie.nl/betekenis/hesselter
Im Hesselter, Aachen (D)

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=MNW&actie=article&uitvoer=HTML&id=57727

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M067898

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID1404&article=appelterre
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=VMNW&id=ID9445&article=appelterre
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID1404.re.5

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=69734&article=tree

Apeldoorn
https://nl.wikipedia.org/wiki/Apeldoorn_(stad)

Appelterre
https://nl.wikipedia.org/wiki/Appelterre-Eichem

Appeltern
https://nl.wikipedia.org/wiki/Appeltern


Maßholder/Massholder
https://de.wikipedia.org/wiki/Feldahorn
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GM02155

Maszholder, Ligustrum
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GG05932
https://de.wiktionary.org/wiki/Geiß

https://en.wiktionary.org/wiki/holuntar

www.etymonline.com/word/*deru-
www.etymonline.com/word/dendro-

Verwante termen:
  • boom
  • dendro-
  • doorn
Duitse term: Teer
www.dwds.de/wb/etymwb/Teer
https://www.dwds.de/wb/Wacholder
Engelse term: tree
www.etymonline.com/word/tree
Zweedse term: trä
https://sv.wikipedia.org/wiki/Trä

2. █ Zelfstandig naamwoord

2. ■ Wisselvormen: taar, tar



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Teer
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steenkoolteer

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/teer1

houtteer
bruinkoolteer
steenkoolteer
turfteer

"taar", Bron: Vlaamswoordenboek.be
www.vlaamswoordenboek.be/definities/term/taar

"tar", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067766

Verwante termen:
Duitse term: Teer
https://de.wikipedia.org/wiki/Teer
https://de.wikipedia.org/wiki/Holzteer
https://de.wikipedia.org/wiki/Steinkohlenteer
https://de.wiktionary.org/wiki/Teer
www.dwds.de/wb/Teer
www.wald.lauftext.de/vom-wald-zum-forst/fruhe-holzberufe/teerschwelen.html
www.wald.lauftext.de/vom-wald-zum-forst/fruhe-holzberufe/so-wurde-harz-gesammelt.html
Engelse term: tar
https://en.wikipedia.org/wiki/Tar
https://en.wikipedia.org/wiki/Pine_tar
https://en.wikipedia.org/wiki/Coal_tar
www.etymonline.com/word/tar
Franse term: goudron
https://fr.wikipedia.org/wiki/Goudron
https://fr.wikipedia.org/wiki/Goudron_de_Norvège

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#teer




tegendraads
tē•gen•draads

█ Bijvoeglijk naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067919.re.147

www.etymologiebank.nl/trefwoord/tegendraads

Verwante termen:
Engelse term: against the grain
https://en.wikipedia.org/wiki/Plane_(tool)#Grain_considerations

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tegendraads




tekening
tē•ke•ning

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: figuratie

Kijk bij figuratie.




telechorie
tē•lē•cho•rie

█ Zelfstandig naamwoord

Verre verspreiding van zaden.

Verwante termen:
Duitse term: Telechorie
https://de.wikipedia.org/wiki/Telechorie

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#telechorie




telen
tē•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) teelt, (het) telen, (de) teling

■ Synoniemen: kweken, verbouwen

Handeling door mensen: Planten doen ontstaan en tot ontwikkeling brengen. De gehele reeks van werkzaamheden waardoor men planten verkrijgt en tot volle wasdom brengt.
Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel A.4., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068013

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Teelt_(kweekproces)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/telen

fruitteelt, groenteteelt

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: zielen
Duitse termen: anbauen, züchten
www.dwds.de/wb/zielen#et-1
Engelse term, woordverwant: till
Engelse termen: cultivate, grow
https://en.wiktionary.org/wiki/till
www.etymonline.com/word/till
Franse termen: cultiver, produire

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#telen




telg

█ Zelfstandig naamwoord

1. Jonge boom, loot van een stoof.
1.1. Volgroeide nakomeling. Niet gegroeid uit een zaailing.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/telg

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068017

"spruit", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065603

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: Zelch
Nederduitse term, woordverwant: Telg, Telgen (enkelvoud!)
Duitse termen: Spross, Sprössling
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zelch
www.plattmakers.de/nl/628/Telg
www.plattmakers.de/nl/11979/Telgen
www.daniel-stieger.ch/flurnamen.htm#z
https://de.wikipedia.org/wiki/Sprössling
https://de.wikipedia.org/wiki/Spross

www.plattmakers.de/nl/6625/Telgholt

Engelse term: tillow
https://en.wiktionary.org/wiki/tillow

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#telg




telmerk
tel•merk

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Telmerk

www.wgvanreenen.nl/index_bestanden/Page1885.htm

www.omgevingindepraktijk.nl/sites/default/files/bestanden/Erfgoed/2b%20Merk%20op%20hout.pdf

www.documentatie.org/uds4/dbdropdownvolgende.asp?search=telmerk&start=0&zoekmethode=6

Verwante termen:
Duitse termen: abbundzeichen, bundzeichen
https://de.wikipedia.org/wiki/Abbundzeichen
Engelse term: jointing mark
http://collections.infocollections.org/ukedu/uk/d/Jgtz028be/3.html

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#telmerk




tenen
tē•nen

█ Bijvoeglijk naamwoord

Gemaakt van tenen.

"een tenen mand"

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tenen




tengel
ten•gel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tingel



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tengel

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tengel1

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068080

Tengellat is een tautologie.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tengel




teren
tē•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling:

■ Synoniem: taren [tā•ren]

Met teer besmeren.
Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/teren

Agriwiki.nl
www.agriwiki.nl/wiki/Teren

"taren", Vlaamswoordenboek.be
www.vlaamswoordenboek.be/definities/geschiedenis/26408

Verwante termen:
Duitse term: teeren
https://de.wiktionary.org/wiki/teeren
www.dwds.de/wb/teeren
Engelse term: tar
www.etymonline.com/word/tar
https://en.wiktionary.org/wiki/tar#Verb
Franse term: goudronner
https://fr.wiktionary.org/wiki/goudronner

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#teren




terp

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Terp

Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/terp.shtml

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/terp

Terp is woordverwant aan dorp.

Verwante term: dorp

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#terp




terpeen
ter•peen

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Terpeen

Verwante term: terpentijn
Duitse term: Terpene
https://de.wikipedia.org/wiki/Terpene
Engelse term: terpene
https://en.wikipedia.org/wiki/Terpene
Franse term: terpène
https://fr.wikipedia.org/wiki/Terpène

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#terpeen




terpentijn
ter•pen•tijn

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: terpentine



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Terpentijn

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/terpentijn

terpentijnolie en terpentijnhars

terpentijnolie, kienolie
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M032012

Kienöl
https://de.wikipedia.org/wiki/Terpentinöl

Verwante termen:
Duitse term: Terpentin
https://de.wikipedia.org/wiki/Terpentin
Engelse term: turpentine
https://en.wikipedia.org/wiki/Turpentine
Franse term: térébenthine
https://fr.wikipedia.org/wiki/Térébenthine

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#terpentijn




thermofiel
ther•mō•fiel

█ Zelfstandig naamwoord

Warmteminnend.

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/978/encyclopedie/

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Thermofiel

Verwante termen:
Duitse term: Thermophilie
https://de.wikipedia.org/wiki/Thermophilie
Engelse term: thermophile
https://en.wikipedia.org/wiki/Thermophile
Franse term: thermophile
https://fr.wikipedia.org/wiki/Organisme_thermophile

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#thermofiel




Engelse term
thermowood



https://nl.wikipedia.org/wiki/Thermisch_gemodificeerd_hout

Verwante termen:

+ Lemmaschakel: -




terugslagloze hamer
te•rug•slag•lō•ze hā•mer

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]


Verwante term: klophout
Duitse term: Rückschlagfreier Hammer
Engelse term: dead blow hammer
https://en.wikipedia.org/wiki/Dead_blow_hammer

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#terugslagloze-hamer




terugzetten
te•rug•zet•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handelingen: (het) terugzetten, (de) terugzetting

Hakhout kappen.

Verwante termen:
Duitse term, werkwoordelijke woordgroep, vertaalequivalent: auf den Stock setzen
Duitse term, vaag: schlagen. Naamwoorden van handeling: Schlag, Schlagen
https://de.wikipedia.org/wiki/Stockausschlag#„Auf_den_Stock_setzen“
Engelse term: coppice (werkwoord!)
https://en.wiktionary.org/wiki/coppice#Verb
Franse term: recepage, recépage, receper, recéper
www.larousse.com/en/dictionaries/french/recepage/66955
www.larousse.com/en/dictionaries/french/receper
https://fr.wiktionary.org/wiki/receper

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#terugzetten




th...




therofyt
the•ro•fyt

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/411/encyclopedie/

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Eenjarige_plant

Verwante term: -fyt

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#therofyt




ti...




tiend

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tiende



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tiend

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tiende

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tiend%22

Verwante termen:
Duitse term: Zehnt
https://de.wikipedia.org/wiki/Zehnt
Engelse term: tithe
https://en.wikipedia.org/wiki/Tithe
Franse term: dîme, dime
https://fr.wikipedia.org/wiki/Dîme

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tiend




tiendschuur
tiend•schuur

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tiendenschuur



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tiendschuur

Verwante termen:
Duitse term:
Engelse term:
Franse term:

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tiendschuur




tiendweg
tiend•weg

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tiendweg

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/tiendweg

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tiendweg




tijdgras
tijd•gras

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: eerste snede

Kijk bij eerste snede.




tijdelijk grondwater
tij•de•lijk grond•water

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Grondwater op een slecht doorlatende laag die zich bevindt boven het freatisch vlak, dit als als gevolg van plaatselijke afwijkingen in de bodemopbouw.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tijdelijk-grondwater




tijdsbestek
tijds•be•stek

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tijdbestek

Bepaalde, afgemeten of toegemeten tijdruimte.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068416

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tijdsbestek




tiltang
til•tang

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: draagtang

Kijk bij draagtang.




timmer
tim•mer

█ Zelfstandig naamwoord

1. Bouwstof, in het bijzonder hout.

2. Gebouw van hout (gemaakt van timmer), later overdrachtelijk kamer, in het Duits Zimmer.
Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-t

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/timmer

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=58130

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068474

Verwante termen:
Duitse term: Zimmer
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ01506
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ06518
Engelse term: timber
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=timber
Franse term voor duighout én bouwhout: merrain
www.cnrtl.fr/definition/dmf/merrain
mairien: http://micmap.org/dicfro/search/dictionnaire-godefroy/mairien
bois à batir, bois de charpente propre de toutes sorte de constructions et d'usages, en particulier bois à faire des douves et des tonneaux, douvain
http://micmap.org/dicfro/search/dictionnaire-godefroy/douvain

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#timmer




timmeraks
tim•mer•aks

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: timmerbijl

Aks oftewel bijl dat gebruikt kan worden bij het timmeren. Het timmeren behelst vele soorten kappende handelingen. Daarom verwijst dit woord niet naar één specifiek type aks oftewel bijl.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M003264.re.2

"timmerbijl", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=58133

Verwante termen: Duitse term: Zimmeraxt
https://de.wikipedia.org/wiki/Bandhacke

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#timmeraks




timmerhout
tim•mer•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Hout dat voor timmerwerk bij het bouwen of voor kleiner timmerwerk kan dienen of dient, kortweg timmer.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068479

Verwante termen:
Duitse term: Zimmerholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zimmerholz
Franse term: bois d'oeuvre

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#timmerhout




timmeren
tim•me•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) timmeren, (de) timmering

■ Oudnederlands: timbren (verwant aan het Engelse timber)
■ Synoniem: timmerwerk

Bouwen, in het bijzonder met hout bouwen. Hout met de aks oftewel de bijl, zaag, schaaf, hamer enzovoort bewerken om ermee te bouwen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068478

Bron: Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID274

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22timmeren%22

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/timmeren

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=timmeren&lang=nn

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant aan timmeren: zimmern
Duitse termen: schreinern, tischlern
www.dwds.de/wb/zimmern
www.duden.de/rechtschreibung/zimmern

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#timmeren




timmerman
tim•mer•man

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Timmerman

Verwante termen:
Duitse termen: Zimmermann, Zimmerer
https://de.wikipedia.org/wiki/Zimmerer
Engelse term: carpenter
Franse term: charpentier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Charpentier
www.charpentiers.culture.fr/

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#timmerman




timmerwerk
tim•mer•werk

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068483

Verwante termen:
Duitse term: Zimmerhandwerk
Engelse term: carpentry
https://en.wikipedia.org/wiki/Carpentry
Franse term: charpente
https://fr.wikipedia.org/wiki/Charpente

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#timmerwerk




timp

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tempel [timp + el]

Driehoekig stuk land. Plaatsnaam.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/timp

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22timp%22

"tempel" in Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tempel4

De Tomp, Hamont-Achel: "Volgens M. Degeest (2001) het ietwat vernederlandste dialectwoord "teump", wat spits zou betekenen."
www.inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/80087

Woordverwant aan tip dat dezelfde betekenis heeft. Kijk bij tip.

Verwante termen:
Nederduitse termen: Timp, Timpen. Timpen is enkelvoud!
www.plattmakers.de/nl/6106/Timp
www.plattmakers.de/nl/1531/Timpen

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#timp




tip

█ Zelfstandig naamwoord

Driehoekig stuk land. Plaatsnaam.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tip1

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/tip

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tip%22

Woordverwant aan timp dat dezelfde betekenis heeft. Kijk bij timp.

Verwante termen:
Woordverwante Duitse term: Zipfel
www.dwds.de/wb/Zipfel
https://de.wiktionary.org/wiki/Zipfel
Engelse term: tip
www.etymonline.com/word/tip#etymonline_v_13350

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tip




to...




tobbe
tob•be

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tob, top, tubbe



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tobbe

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tobbe%22

Verwante term:
Duitse termen, woordverwant aan tobbe: Tubbe
Duitse term, woordverwant aan wan: Wanne
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GT13878
www.dwds.de/wb/Wanne
Engelse term, woordverwant aan tobbe: tub
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=tub
Franse termen: baquet, cuve, cuvier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Baquet
https://fr.wiktionary.org/wiki/baquet
https://fr.wiktionary.org/wiki/bac
www.etymologiebank.nl/trefwoord/bak1
https://fr.wiktionary.org/wiki/cuve
https://fr.wiktionary.org/wiki/cuvier

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tobbe




toef

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068766

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/toef2

Verwante term: pol

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toef




togen
tō•gen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) togen, (de) toging, (de) toog

■ Wisselvormen: teugen, tijgen

Trekken, aantrekken.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/togen1

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069062

Met nagels (toognagels) opsluiten.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069062&article=opsluiten

"toog", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069203

"tijgen", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tijgen1

"tijgen", Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tijgen%22

"tieën", Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-t/

tocht = koude luchtstroom of reis
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tocht
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/tocht

Verwante termen:
Duitse termen: ziehen, zucken, zücken. Naamwoorden van handeling: Ziehen, Ziehung, Zucken, Zuckung, Zücken*, Zückung*, Zug
Nederduitse term: tehen
https://de.wiktionary.org/wiki/Ziehung
www.dwds.de/wb/ziehen
https://de.wiktionary.org/wiki/zucken
https://de.wiktionary.org/wiki/Zucken
www.dwds.de/wb/zucken
https://de.wiktionary.org/wiki/zücken
www.dwds.de/wb/zücken

Naamwoord van handeling Zückung -> Entzückung. Daaruitvolgend bestaat ook Zücken als naamwoord van handeling.

Zug
www.duden.de/rechtschreibung/Zug_Wagenreihe_Kolonne_Kraft
www.dwds.de/wb/Zug
https://de.wiktionary.org/wiki/Zug

www.plattmakers.de/nl/1985/tehen

Engelse termen, woordverwant aan togen: tow, tug
www.etymonline.com/word/tow
www.etymonline.com/word/tug

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#togen




toejacht
toe•jacht

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: zwadkeerder
■ Synoniem, indien gemaakt van houten latten die lijken op tanden: wolf

Beugel aan een zeis, overtrokken met een jutten zak, die het zwad keert tijdens het maaien.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toejacht




toekomstboom
toe•komst•boom

█ Zelfstandig naamwoord

1. In de bosbouw: een boom die veel en recht hout oplevert (= geld oplevert).

2. Een boom die gaat uitgroeien naar een veteraanboom van grote ecologische en belevingswaarde.

Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/t.html

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/351/encyclopedie

Verwante termen:
Duitse term: Zukunftsbaum
https://de.wikipedia.org/wiki/Zukunftsbaum
https://de.wikipedia.org/wiki/Z-Baum
Franse termen: arbre d'avenir, arbre de place, arbre objectif

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toekomstboom




toekruid
toe•kruid

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068826

Smaakmaker, smaaktoevoeger.

Synoniem, leenwoord: condiment
https://nl.wikipedia.org/wiki/Condiment
www.etymologiebank.nl/trefwoord/condiment
herba condimentaria
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068826&article=condimentaria
www.etymonline.com/word/condiment

https://nl.wikipedia.org/wiki/Vissaus
https://nl.wikipedia.org/wiki/Garum

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: Zukraut
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ09959
Duitse termen, vertaalequivalenten: Gewürz, Würzmittel
https://de.wikipedia.org/wiki/Gewürz
https://de.wikipedia.org/wiki/Würzmittel
Engelse term:
Franse term:

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toekruid




toemaat
toe•maat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: achtermaat, nagras, tweede snede
■ Regionale wisselvormen: toemert, tumert



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068846

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toemaat




tolboom
tol•boom

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069090

Verwante term: toleik
Duitse term: Zollbaum

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tolboom




toleik
tol•eik

█ Zelfstandig naamwoord

Plaastnaam in Bree (B). Gerechtsboom? Plaats waar men tol inde?

Verwante term: tolboom
Duitse term: Zolleiche

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toleik




tomme
tom•me

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: tom, tombe, tommel
■ Van Latijn tumbus, tumulus en tumbellum (verkleinwoord).

Grafheuvel of nabootsing van een grafheuvel.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Grafheuvel

WNT, betekenis 4: http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=58814
WNT, betekenis 5: http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M069128

Plaatsnamen:

Tommel, Baarle (NL)
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tommel

Tommelen, Hasselt (B)
www.natuurpunt.be/natuurgebied/tommelen

Tomstraat

Verwante termen: grafheuvel
Engelse term, woordverwant: tomb
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=tomb

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tomme




ton

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: vat



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vat_(verpakking)

Verwante termen:
Duitse termen: Fass, Tonne
Engelse term: barrel, cask, tun
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=tun
Franse termen: futaille, tonneau
https://fr.wiktionary.org/wiki/futaille
https://fr.wiktionary.org/wiki/fût
https://fr.wikipedia.org/wiki/Tonneau_(récipient)

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#ton




tondel
ton•del

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tonder
■ Synoniem: aanmaakstof

Licht ontvlambare stof om vuur aan te maken.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tondel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069144

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=58818

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tondel

Bron: Neerlandistiek
www.neerlandistiek.nl/2017/01/etymologie-tondel/

"tonderzwam", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Echte_tonderzwam

Verwante termen:
Duitse term: Zunder
https://de.wikipedia.org/wiki/Zunder
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ02760
Engelse term: tinder
https://en.wikipedia.org/wiki/Tinder
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=tinder

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tondel




tooggat
toog•gat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: trekgat

In een pen-en-gat-verbinding die getoogd wordt met een toognagel. Het verzette gat in de pen die de verbinding aantrekt (= toogt) en sluit.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069062.re.11

"trekgat", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070082&article=treknagel

vergaring = verbinding
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M075574&article=verbinding


Verwante termen:
Duitse term: Spannloch?
Engelse term: drawbore
https://en.wiktionary.org/wiki/drawbore

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tooggat




toogijzer
toog•ij•zer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Zuid-Nederlands synoniem: schutijzer

IJzeren pen die tijdelijk in een pen-en-gatverbinding gestoken wordt 1. om de verbinding tijdens de constructie aan te trekken vóórdat de toognagel ingeslagen wordt, 2. om de pen-en-gatverbinding tijdens de constructie tijdelijk samen te stellen.

Toog komt van het werkwoord togen. Kijk bij togen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Toognagel

Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/toognagel.shtml

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/toogijzer?lang=nl

Woordenboek van de Brabantse dialecten via Google Books

Toognagel via Google Images

Verwante termen:
Engelse term: drift pin, drift wedge, hook pin
https://en.wikipedia.org/wiki/Drift_pin

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toogijzer




toognagel
toog•nā•gel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: toogpen, toogpin, treknagel

Houten nagel die in een pen-en-gatverbinding de verbinding aantrekt (toogt) in de voorziene gaten die bewust iets verspringend zijn geboord. In die asymetrie zit een belangrijk deel van de kracht van de verbinding.
Toog komt van het werkwoord togen. Kijk bij togen.

Agriwiki.nl
www.agriwiki.nl/wiki/Toognagel

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Toognagel

Bron: Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/toognagel.shtml

Woordenboek van de Brabantse dialecten via Google Books

Toognagel via Google Images

"treknagel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070105


Verwante termen:
Duitse term: Spannnagel?
Engelse termen: treenail, trenail
Verwante Engelse term: treenailed boat
getoogd: tre(e)nailed
https://en.wikipedia.org/wiki/Treenail
www.thefreedictionary.com/trenail
https://en.wikipedia.org/wiki/Treenailed_boat

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toognagel




toognagelsluiting
toog•nā•gel•slui•ting

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: toognagelslot [toog•nā•gel•slot]

Het samenspel van toognagel en nagelgat in een pen-en-gatverbiding dat de verbinding aantrekt oftewel sluit.

Toognagelsluiting is een term bedacht door Carlos Montfort, wereldkundig gemaakt op Termen van Boheest op 4 maart 2018.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toognagelsluiting




toogpen
toog•pen

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: toogpin

Synoniem van toognagel. Kijk bij toognagel.

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toogpen




toogwig
toog•wig

█ Zelfstandig naamwoord

In een ankerbalkgebint trekt oftewel toogt de wig de verbinding aan. Dit is de toogwig.

Toogwig is een term bedacht door Carlos Montfort, wereldkundig gemaakt op Termen van Boheest op 4 maart 2018.

Verwante termen:
Duitse term:Spannkeil

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toogwig




toogwigsluiting
toog•wig•slui•ting

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: toogwigslot

Het samenspel van toogwig en wiggat in een ankerbalkgebinte dat de verbinding aantrekt oftewel sluit.

Toogwigsluiting is een term bedacht door Carlos Montfort, wereldkundig gemaakt op Termen van Boheest op 4 maart 2018.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toogwigsluiting




tooi

█ Zelfstandig naamwoord

■ Voluit: bladtooi
■ Synoniemen: bladerdracht, dracht

Hoe een boom of struik bladeren draagt en hoe de mens dit waarneemt in verschillende seizoenen.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tooi

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=tooi&lang=nn

Verwante termen:
Duitse term: Blättertracht

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tooi




-toop

█ Achtervoegsel

Achtervoegsel dat plaats betekent. Ook als voorvoegsel; topo-.

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-toop

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#-toop




toplaag
top•laag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: bovenlaag, deklaag



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069327.re.171

Verwante term:
Duitse term: Oberschicht
https://de.wikipedia.org/wiki/Mutterboden
Engelse term: top layer
https://en.wikipedia.org/wiki/Topsoil

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toplaag




topo-

█ Voorvoegsel

Voorvoegsel dat plaats betekent. Ook als achtervoegsel; -toop.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#topo-




topografie
tō•pō•grā•fie

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Topografie

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#topografie




toponiem
tō•pō•niem

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Oudgrieks topos + oniem, van Frans -onyme, daarvoor van Griekse ōnumos

Plaatsnaam.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Toponiem

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/toponiem

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toponiem




toponymie
tō•pō•ny•mie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: plaatsnaamkunde

Kijk bij plaatsnaamkunde.

Verwante term:
Engelse term: topo-
https://en.wiktionary.org/wiki/topo-




topscheut
top•scheut

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: eindscheut, leidscheut



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M069390

Verwante termen:
Engelse term: leader?

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#topscheut




Noorse term
tørrfuru

■ Noors tørr = Nederlands dor, Noors furu (Noors voor grove den) = Nederlands vuur/vuure (grove den, spar, vurenboom)

Dode, en dus dorre, grove den die gedurende lange tijd nog recht staat, zo benoemd in de Noorse cultuur.


Duits Kiefer, Nederlands kienvuur/kienvuure
www.dwds.de/wb/etymwb/Kiefer#wb-2
www.dwds.de/wb/etymwb/Föhre

Verwante term:

+ Lemmaschakel: -




totale schaduwworp
tō•tā•le schā•duw•worp

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Artikel in voorbereiding.

(moet men in ogenschouw nemen bij herstel van hakhout en knotbomen)

Verwante term: schaduwworp

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#totale-schaduwworp




touw

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: zeel



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/touw1

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/touw

"zeel", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M088137

"zeel", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/zeel

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22touw%22

Verwante term:
Duitse term, woordverwant aan touw: Tau
Duitse termen: Reep, Seil
Engelse term: rope, zoals Duits Reep
www.etymonline.com/word/rope

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#touw




touwbaan
touw•baan

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: lijnbaan

Kijk bij lijnbaan.




touwslaan
touw•slaan

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) touwslaan

Touw maken.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#touwslaan




touwslager
touw•slā•ger

█ Zelfstandig naamwoord
█ Nomen agentis

■ Synoniem: zeelslager



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Touwslager

Verwante termen:
Duitse termen: Reepschläger, Seiler, Seilschlager, Tauschlager
https://de.wikipedia.org/wiki/Reepschläger
Engelse termen: ropemaker, roper
www.thefreedictionary.com/Roper
Franse term: cordier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Cordier

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#touwslager




touwslagerij
touw•slā•ge•rij

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: lijnbaan

Plaats waar men touw slaat.

Etwie
www.etwie.be/database/entry/touwslagerij

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Touwslager

Verwante termen:
Duitse term: Seilerei
Engelse term: ropery
www.thefreedictionary.com/ropery
https://en.wiktionary.org/wiki/ropery
https://en.wiktionary.org/wiki/ropewalk
Franse term: corderie
http://encyclopédie.eu/index.php/histoire/615372156-marine/830636524-CORDERIE

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#touwslagerij




Toxandrië

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: Taxandrië, Texandrië



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Toxandrië

Verwante term: Kempen
Duitse term: Toxandrien
https://de.wikipedia.org/wiki/Toxandrien
Engelse termen: Taxandria, Toxandria, Toxiandria
https://en.wikipedia.org/wiki/Toxandri
Franse term: Toxandrie
https://fr.wikipedia.org/wiki/Toxandrie

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#toxandrie




tr...




tra

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: trade

Pad, weg.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069594

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59108

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tra

Bron: Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-t/

tra: brandgang in bos 1350 [MNW]
Bron: Chronologisch woordenboek - De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen - Nicoline van der Sijs
https://www.dbnl.org/tekst/sijs002chro01_01/colofon.php

Tra is woordverwant aan het werkwoord traden, een wisselvorm van treden.

Verwante termen:
Duitse termen: Trate, Tratte

Tratt: das land, das (vom vieh) betreten werden darf, 'brachland', 'viehweide'; dän.-norw. traa 'festgetretener platz'; norw. dial. tro, trad 'eingezäunte weide'; schwed. träde 'ruhe des ackers, brachland'. im deutschen nur oberdeutsch;
-
das recht zum betreten eines grunds und bodens mit vieh;
-
der durch den druck des tretens oder fahrens im erdboden hervorgerufene sichtbare eindruck; im unterschiede zu 1 vorwiegend niederdeutsch.
-
wagenspur, wagenrinne im erdboden, s. auch DWB wagentrade.
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GT08121

Wagentrade
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GW01767

Trate: grasbewachsener, festgetretener Streifen an der Weinbergsgrenze
www.wdw.uni-trier.de/onlinewb/index.php3?id=62817

www.dwds.de/wb/dwb/tratt

Engelse term: trade
www.etymonline.com/word/trade

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tra




trachee
tra•chee

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: houtvat

Kijk bij houtvat.




tracheïde
tra•che•ïde

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tracheïde

Verwante termen:
Duitse term: Tracheide
https://de.wikipedia.org/wiki/Tracheide
Engelse term: tracheid
https://en.wikipedia.org/wiki/Tracheid
Franse term: trachéide
https://fr.wikipedia.org/wiki/Trachéide

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tracheide




transpiratie
trans•pi•rā•tie

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van transpireren, (uit)zweten. Van Frane transpirer, daarvoor van Latijn transpirare dat doorademen betekent.



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Transpiratie_(biologie)

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/transpiratie
https://nl.wiktionary.org/wiki/transpireren

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#transpiratie




trapdraaibank
trap•draai•bank

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: voetdraaibank


De wipdraaibank en de kruktrapdraaibank zijn trapdraaibanken.

Verwante termen:
Engelse term: treadle lathe
www.etymonline.com/word/treadle

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trapdraaibank




trauma
trau•ma

█ Zelfstandig naamwoord

1. Verwonding aan een plant.

2. Omstandigheid die de vitaliteit van een plant aantast. Deze omstandigheden kunnen zijn: lichttekort, watertekort, snoeischok ...

Het vormen van waterloten en bladverlies kunnen het gevolg zijn van trauma's.

Verwante termen:
Verwante Duitse term: Angsttrieb
https://de.wikipedia.org/wiki/Angsttrieb
Engelse term: trauma
Franse term: traumatisme

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trauma




trechtervormige entbeschermer
trech•ter•vor•mi•ge ent•be•scher•mer

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Kijk bij entbeschermer.




tredvegetatie
tred•vē•gē•tā•tie

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tredplant

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tredvegetatie




trek

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van trekken

De reis van trekkende dieren.

Bron: Ecopedia
www.ecopedia.be/109/encyclopedie

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vogeltrek

www.vlinderstichting.nl/actueel/nieuws/nieuwsbericht/?bericht=740

www.vlinderstichting.nl/service-en-vragen/onderwijs/profielwerkstuk1/thema-3-vlindertrek

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trek




trekbalk
trek•balk

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekbalk

www.irismonument.be/nl.glossarium.definition.Trekbalk.html

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070071

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekbalk




trekduivel
trek•dui•vel

█ Zelfstandig naamwoord

Synoniem van duivel. Kijk bij duivel.

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekduivel




trekhout
trek•hout

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Hout#Richtweefsel

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070086

Verwante termen:
Duitse term: Zugholz
Engelse term: tension wood
https://en.wikipedia.org/wiki/Reaction_wood
www.merriam-webster.com/dictionary/tension%20wood

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekhout




trekken
trek•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) trek, (het) trekken, (de) trekking

1. Een aftreksel van iets maken.

Verwante termen bij 1:
2. Een trektocht maken door trekkers zoals trekvogels, trekvlinders en amfibieën.

Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=trek&lang=nn

Verwante termen bij 2:
3. Een aftreksel van iets maken. Iets laten trekken.

Verwante termen bij 3:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekken




trekker
trek•ker

1. █ Zelfstandig naamwoord

1. ■ Synoniem: tractor

Voertuig om te trekken.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tractor

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/trekker

Verwante termen bij 1:
Nederduitse term bij 1: Trecker
Duitse term bij 1: Schlepper
www.plattmakers.de/nl/1539/Trecker
https://de.wikipedia.org/wiki/Traktor
Engelse termen, woordverwant: trigger, truck, truckle
www.etymonline.com/word/trigger
www.etymonline.com/word/truck
www.etymonline.com/word/truckle

www.etymonline.com/word/track

2. █ Zelfstandig naamwoord

Dier dat trekt oftewel grote afstanden aflegt om zicht voort te planten of te overwinteren.

Verwante termen bij 2:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekker




trekmes
trek•mes

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: haalmes

Kijk bij haalmes.




trekperiode
trek•pē•ri•ō•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: trektijd

Tijd waarin trekkende dieren trekken.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekperiode




trekstaak
trek•staak

█ Zelfstandig naamwoord

■ Term uit het Waasch Idioticon (Waasch = Waaslands (B))

Bij het vellen van bomen, om de boom in de juiste richting te laten vallen: "Ieder der twee staken die men in den grond steekt om er den reep aan te binden, als men boomen velt"
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070093.re.419
Reep betekent hier touw.

"reep", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=45784

"reap", Bron: Woordenboek der Friese Taal, 1800-1975, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WFT&id=80445

De trekstaak wordt vermeld in het boek Bossen van Vlaanderen op bladzijde 102.
Bossen van Vlaanderen - Een historische ecologie. Guido Tack, Paul Van den Bremt en Martin Hermy. Davidsfonds, 1993.

Uit: Miradal - Erfgoed in Heverleebos en Meerdaalwoud - Hans Baeté, Marc De Bie, Martin Hermy, Paul Van den Bremt, bladzijde 54
Hoofdstuk Heerlijk Vrijwoud door Hans Baeté, Paul Van den Bremt en Marc Gaij

"Hoe het rooien in zijn werk ging, weten we uit het vooronderzoek van het boek *Bossen van Vlaanderen (9). Men ging eerst na in welke richting de boom het best kon vallen. Daarna werd een zwaar touw - de reep - met daaraan een licht touw met schietlood of een ander gewicht, over een strategische tak - de gesteltak - geworpen. De reep werd in de valrichting opgespannen aan een andere boom of aan een in de grond gedreven trekstaak. Met een smalle en lange boomspade – en indien nodig ook met een houweel – werd een tot 3 meter brede put rond de boomvoet gegraven. Tegelijkertijd werden de wortels in de put rond de uitgegraven boomvoet met een bijl weggekapt, naar den heysch van den blok dus, op de trekwortel na. De trekwortel belette het vallen van de boom tot het ogenblik dat hij zelf werd doorgekapt. De trekwortel was dan ook bij voorkeur een dikke wortel, tegenovergesteld aan de valrichting."
Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekstaak




trekvlinder
trek•vlin•der

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekvlinder

Verwante termen:
Duitse term:
Engelse term:
Franse term:

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekvlinder




trekvogel
trek•vō•gel

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekvogel

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/trekvogel

Verwante termen:
Duitse term: Zugvogel
https://de.wikipedia.org/wiki/Zugvogel_(Begriffsklärung)
https://de.wikipedia.org/wiki/Vogelzug
https://de.wiktionary.org/wiki/Zugvogel
Engelse term: migratory bird
https://en.wikipedia.org/wiki/Bird_migration
Franse term: oiseau migrateur
https://fr.wikipedia.org/wiki/Migration_des_oiseaux

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekvogel




trekzaag
trek•zaag

1. █ Zelfstandig naamwoord

1. ■ Synoniemen: boomzaag, kerfzaag

Lange zaag met een flexibel zaagblad die door twee mensen bediend wordt. Wordt gebruikt om bomen te vellen en boomstammen te korten (rondhout). De twee zagers maken afwisselend een trekbeweging; wanneer de ene trekt, volgt andere zonder druk te zetten en andersom. Als een van de zagers druk zet, dan buigt het zaagblad.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekzaag_(tweepersoons_zaag)

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070130

Bron: Het MOT
www.mot.be/resource/Tool/trekzaag?lang=nl

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M031242

Verwante termen bij 1:
Duitse termen bij 1: Baumsäge, Schrotsäge, Ziehsäge, Zugsäge
Duitse term bij 1, vooral Oostenrijk en regionaal: Trummsäge
https://de.wikipedia.org/wiki/Trummsäge
www.duden.de/rechtschreibung/Trumm_Stueck_Splitter
https://de.wiktionary.org/wiki/Trummsäge

Schrotsäge, en ook Schrotaxt = velaks
Duits schroten = Nederlands schroden en schrooien (klein maken)

"schroden", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063200

"schroden", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50538

"schrooien", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrooien1

Schraadsaag, Nederduits
www.plattmakers.de/nl/13314/Schraadsaag
www.plattmakers.de/nl/4676/schraden

Engelse term bij 2: crosscut saw
https://en.wikipedia.org/wiki/Crosscut_saw
https://en.wiktionary.org/wiki/misery_whip
Franse term bij 1: scie passe-partout
https://fr.wikipedia.org/wiki/Scie_passe-partout

2. █ Zelfstandig naamwoord

Verzamelnaam voor zagen die enkel op de trekkende beweging zagen.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekzaag

Verwante termen bij 2:
Duitse term bij 2: Ziehsäge
Engelse term bij 2: pull saw

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trekzaag




treurboom
treur•boom

█ Zelfstandig naamwoord

Loofboom met afhangende takken.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Treures
https://nl.wikipedia.org/wiki/Treurwilg

Verwante termen:
Duitse term: Trauerbaum
Engelse term: weeping tree
Franse term: arbre pleureur

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#treurboom




trofiegraad
trō•fie•graad

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trofiegraad

eutroof
hypertroof
mesotroof
oligotroof

Verwante termen:
Duitse term: Trophieniveau
https://de.wikipedia.org/wiki/Trophieniveau
Engelse term: trophic level
https://en.wikipedia.org/wiki/Trophic_level
Franse term: niveau trophique
https://fr.wikipedia.org/wiki/Niveau_trophique

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trofiegraad




trofiesysteem
trō•fie•sys•teem

█ Zelfstandig naamwoord

Oplopende indeling in trofiegraden van voedingsstoffenarm naar voedingsstoffenrijk.

Verwante termen:
Duitse term: Trophiesystem
https://de.wikipedia.org/wiki/Trophiesystem

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trofiesysteem




trog

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070612

deegtrog
baktrog
bakkerstrog

moel
www.etymologiebank.nl/trefwoord/moel
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=30372&article=mulde
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=31045&article=mulde
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M039856&article=mulde

Troggenmaker
De troggenmaker wordt in verbinding gebracht met moldenhouwer (moldenhauer) en schopenhouwer (schopenhauwer).
Een molder is een afgestreken maat voor graan. Een moldenhouwer maakte waarschijnlijk troggen die de maat van een molder hadden.
Schopenhouwer. Schopen is mogelijk het meervoud van schop, een schop gemaakt van één uitgehold stuk hout zoals de graanschop. Het uithollen van een schop komt overeen met het uithollen van een trog. Men kan aannemen dat de troggenmaker ook schoppen maakte.
Bronnen:
http://users.skynet.be/fa576263/woordenboek_m.html
http://users.skynet.be/fa576263/woordenboek_s.html
In het Duits Mollenhauer en Muldenhauer.
www.klosterlausnitz-regional.de/Gewerbe/Muldenherstellung
https://de.wikipedia.org/wiki/Muldenhauer

Verwante termen:
Duitse termen: Molle, Mulde, Trog
https://de.wikipedia.org/wiki/Backtrog
www.forstmuseum.ch/holzernte-detail.php?id=1074
www.duden.de/rechtschreibung/Molle
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RM06004
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PM03162
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RM07527
Engelse termen: trough, trug
https://en.wikipedia.org/wiki/Manger
https://en.wikipedia.org/wiki/Watering_trough
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=trough
https://en.wiktionary.org/wiki/trug
https://en.wikipedia.org/wiki/Sussex_trug
Franse term: auge (drinkbak)

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#trog




tronk

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: stronk

Kijk bij stronk.




tros

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tros1

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tros_(bloeiwijze)

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070766

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tros




-troof

█ Achtervoegsel

Achtervoegsel ter vorming van woorden met de betekenis (wijze van) voeding.
Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-troof
"-trooph", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article_content&wdb=WNT&id=A015027

Verwante term:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#-troof




-troop

█ Achtervoegsel



Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-troop

Verwante term:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#-troop




tu...




tuier
tui•er

█ Zelfstandig naamwoord

■ Middelnederlands: tuder

1. Koord of ketting én paal om vee vast te zetten.

2. Een koord of ketting om vee vast te zetten.

Bronnen voor 1 en 2:
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071062
Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59685

tuiergras. gras = gers
Regionaal: tudergers(e)/tuderghers, een weide waar vee aan een tuier wordt gezet.
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59687&article=tudergers

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/gars

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22gras%22

Verwante termen:
Duitse term: Tüder
www.duden.de/rechtschreibung/Tueder
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GT14123
Engelse term: tether
www.etymonline.com/word/tether

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuier




tuieren
tui•e•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tuieren, (de) tuiering

■ Middelnederlands: tuderen

1. Vee in de weide of op anderen grond zo vastzetten, dat steeds een bepaald gedeelte van het land afgegraasd wordt; (vee) vastgezet laten grazen of weiden.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071064

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59686

"getuierd staan"

2. Een tuierpaal in de grond slaan.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071064

Verwante termen:
Duitse term: tüdern
www.duden.de/rechtschreibung/tuedern
Engelse term: tether
https://en.wikipedia.org/wiki/Tether
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=tether

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuieren




tuierkooi
tui•er•kooi

█ Zelfstandig naamwoord

Een kooi zonder bodem waarin konijnen kunnen grazen.

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuierkooi




tuierstaak
tui•er•staak

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: tuierpaal, tuierpag (pag = peg, pegel)



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065645.re.32

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuierstaak




tuil

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuil_(bloeiwijze)

Verwante termen: bloeiwijze

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuil




tuin

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tuun
■ Synoniemen: haag, heg, gaard, hein
■ Synoniem voor 1.1. en 1.1.a.: hof
■ Synoniem voor 1.1.: kamp
■ Synoniem voor 1.1.1. in België: hof

1. Afscheiding, hindernis, opgezet door de mens, gemaakt van dood of levend hout. Als de tuin een ruimte volledig rondom afsluit is het een omheining.
1.1. Bij uitbreiding: de door de tuin omheinde ruimte. Daaruit ontwikkelde Engels town in de semantische betekenis van afgebakende leefgemeenschap.
1.1.a. Begrensd stuk grond waarop gewassen worden geplant of verbouwd.
1.1.1. Moderne betekenis: plaats bij of rond een woning waar de mens meestal gras en mogelijk andere planten plant. In België ook hof genoemd.

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tuin

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tuin%22

Bron: Leestekens van het Lanschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/tuin

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/tuin#Woordherkomst_en_-opbouw

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuin#Etymologie

Tuin en teen (Hoogduits Zaun en Zein) zijn woordverwant.


Verwante termen:
Duitse termen bij 1: Tuun/Tüün, Zaun, Zuun/Zūn
Duitse term, vertaalequivalent voor 1.1.1.= Garten
www.plattmakers.de/nl/581/Tuun
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ00541
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PZ00245
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zaun
https://de.wikipedia.org/wiki/Zaun
www.dwds.de/wb/Zaun

www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=ElsWB&lemid=EZ00348
latteⁿzun : Lattenzaun
in zuneⁿ, in züneⁿ : einzäunen.

http://de.mittelalter.wikia.com/wiki/Zaun

Zun
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zun

Zein
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ00785
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Lexer&lemid=LZ00350
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ00849

Bannzaun, banzūn
www.mhdwb-online.de/wb.php?buchstabe=B&portion=260

Etter, Etterzaun
https://de.wikipedia.org/wiki/Etter
www.dwds.de/wb/Etter
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=etter
eder, www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-e/
https://en.wiktionary.org/wiki/eodor

https://de.wikipedia.org/wiki/Thun#Bedeutung_des_Namens

Ortsetter, ort(s) + etter
https://de.wikipedia.org/wiki/Dorf#Haufendorf

Bitz, Bitze
https://de.wiktionary.org/wiki/Bitze
van Bizune [bitsune], bi = twee; twee tuinen (tuin = aflsluiting) > grondstuk omheind met twee tuinen

Engelse term, woordverwant: town. De Britse dialecten kennen uitspraken van town die klinken als tuun (tewn/tuwn, bvb. in Carlisle).
Engelse term, modern vertaalequivalent voor1.: fence

Duits Zaun (tsaun) met weglating van de s-klank geeft Taun = Engels town.

www.merriam-webster.com/dictionary/town
Middle English, from Old English tūn enclosure, village, town; akin to Old High German zūn enclosure, Old Irish dún fortress
First Known Use: before 12th century
-ton: Brighton
https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_generic_forms_in_place_names_in_the_United_Kingdom_and_Ireland
www.etymonline.com/word/town

http://oldeuropeanculture.blogspot.com/2016/06/dun-tun.html

https://en.wikipedia.org/wiki/Fence
www.etymonline.com/word/fence

-ton in Princeton is een verwijzing naar town, tuin.
https://ohbabynames.com/all-baby-names/princeton/

Het eigenlijke Nederlandse vertaalequivalent van Engels fence is weer. (fence/defense = weer/weren, verweren)

Franse term bij 1, van Nederlands/Nederduits tuun: tune
www.cnrtl.fr/etymologie/tune
Franse termen bij 1, zowel voor dood hout als gevlochten levend hout, vertaalequivalenten: plaissis, plessis
Franse term bij 1, gevlochten omheining: clôture tressée
https://fr.wiktionary.org/wiki/clôture
https://fr.wiktionary.org/wiki/tresser
http://balises.bpi.fr/langues/signification-du-nom-le-plessis
www.cnrtl.fr/definition/dmf/PLAISSIS
Franse termen bij 1: haie morte, haie sèche
https://fr.wikipedia.org/wiki/Haie_morte
Normandische term: tun. Ook plaatsnaam.
http://laaglandsinfo.jouwweb.be/normandia/lijst-normandisch-dialect
http://education.ign.fr/sites/all/files/glossaire_noms_lieux.pdf

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuin




tuinbouw
tuin•bouw

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuinbouw

Verwante termen:
Duitse term: Gartenbau
https://de.wikipedia.org/wiki/Gartenbau
Engelse term: horticulture
https://en.wikipedia.org/wiki/Horticulture
https://en.wikipedia.org/wiki/Market_garden
Franse term: horticulture, maraîchage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Horticulture
https://fr.wikipedia.org/wiki/Maraîchage

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuinbouw




tuinen
tui•nen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tuinen, (de) tuining

■ Wisselvorm: tuunen
■ Wisselvormen, Zuid-Limburgs (NL) en Voerstreek (B): tunge, tuunge

1. Een tuin (= omheining) aanleggen of onderhouden.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071114

betuinen = van een tuin voorzien
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22betuinen%22

omtuinen = omheinen
www.etymologiebank.nl/trefwoord/omtuinen
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22omtuinen%22


2. Werken in de tuin, tuinieren.

Verwante termen:
Duitse term: zäunen
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=z%E4unen
www.dwds.de/wb/zäunen
https://de.wiktionary.org/wiki/zäunen

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuinen




tuinhamer
tuin•ha•mer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm, oude schrijfwijze: tuunhamer
■ Synoniem: sleg

Hamer die bij het tuinen (omheinen), wanneer de omstandigheid er om vraagt, gebruikt wordt om staken te heien. Er bestaan verschillende wijzen van tuinen en enkel bepaalde tuinwijzen vereisen het heien van staken.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071121

www.meertens.knaw.nl/ewnd/boeken/woord/20151

https://nds-nl.wikipedia.org/wiki/Tuumhamer

Verwante termen:
Nederduitse term: Tuunhamer
www.plattmakers.de/nl/14911/Tuunhamer

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuinhamer




tuinieren
tui•nie•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) tuinieren

■ Synoniem: tuinen

In de tuin werken.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuinieren

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/tuinieren

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tuinieren

Verwante termen:
Duitse term: gärt­nern. Naamwoorden van handeling: Gartenarbeit, Gärtnerei, Gärt­nern.
www.duden.de/rechtschreibung/gaertnern
Engelse term: gardening
https://en.wikipedia.org/wiki/Gardening
Franse termen: faire de jardinage, jardiner. Naamwoord van handeling: jardinage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Jardinage

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuinieren




tuinstaak
tuin•staak

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tuunstaak
■ Kortweg: staak
■Synoniem: tuinpaal

Dikke staak die bij het tuinen in de grond gestoken wordt. Steunpaal.

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tuinstaak%22

"tuinpaal", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071102.re.480

Verwante termen:
Nederduitse term: Tuunstaken
www.plattmakers.de/nl/13934/Tuunstaken

Tuunpaal, Tuunsteke
www.wallhecke.de/Niederdeutsch/niederdeutsch.html

Franse term: piquet?
https://fr.wiktionary.org/wiki/piquet

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuinstaak




tuinwijk
tuin•wijk

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuinwijk

Verwante term: tuin

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuinwijk




tuit

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: teut, toot

Spits toelopend voorwerp.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071148

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tuit1

"toot", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069296

"toot", Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=58891

"toot", Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/toot

"teut", "teutje", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069296&lemmodern=toot&article=teutje

Plaatsnaam: De Teut, Zonhoven (B)
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Teut_(natuurgebied)

Nederlands toot, Duits Tut(e)
Nederlands tuit, Nederduits Tuut, Duits Tüt(e)

Trechtervormig blaasinstrument: toeter

Verwante termen:
Duitse term: Tüte
Nederduitse term: Tuut
https://de.wikipedia.org/wiki/Tüte
www.dwds.de/wb/Tüte
www.plattmakers.de/nl/711/Tuut
www.dwds.de/wb/Tute

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tuit




turbatie
tur•bā•tie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Latijn turbātiō.

In de bodemkunde. Verstoring van de bodem.

Verwante termen:
Duitse term: Turbation
https://de.wikipedia.org/wiki/Turbation
Engelse term: turbation
Franse term: turbation

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#turbatie




turf

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: torf
■ Synoniemen: klot, moer

Veen dat, eens gedroogd, als brandstof kan dienen. Er bestaat vast veen en veen als bagger.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Turf_(brandstof)

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/turf1

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281

Bron: Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22turf%22

Het abc van de turf - 5 eeuwen turfwinning tussen Antwerpen en Breda
www.rldevoorkempen.be/sites/default/files/ABC_TURF_S_0.pdf

looierijturf
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281.re.45

moer
www.vlaamswoordenboek.be/definities/toon/32448

Kijk ook bij klot en moer.

Verwante termen:
Duitse term: Torf
https://de.wikipedia.org/wiki/Torf
https://de.wiktionary.org/wiki/Torf
Engelse term, woordverwant: turf
Engelse term: peat
https://en.wikipedia.org/wiki/Peat
https://en.wiktionary.org/wiki/turf
https://en.wiktionary.org/wiki/peat
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=turf
Franse term: tourbe
https://fr.wikipedia.org/wiki/Tourbe

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#turf




turfput
turf•put

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: klotput, moerput, turfkuil

Put of kuil waar turf uit gewonnen wordt of is.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281.re.311

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Boerenkuil

Bron: Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/boerenkuil

"turfkuil", Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281.re.233

"klotput", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Klot#Klot_2

"moerput", Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Klot#Moer_2

De betekenis van de boerenkuilen in de Peel - Historische en natuurhistorische kwaliteiten door Door Hans Joosten.
http://control.yousite.eu/userfiles/wbdpnl/historie_boerenkuilen.pdf

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#turfput




turfsteken
turf•stē•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) turfsteken, (de) turfsteking



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Turfsteken

Verwante term:
  • delven
  • ontginnen
  • turf
Duitse term: torfstechen
https://de.wikipedia.org/wiki/Torfstich
Engelse term: (to) cut peat

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#turfsteken




turfwinning
turf•win•ning

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van turf winnen

■ Synoniem, in Nederland: vervening

Het winnen van turf.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vervening

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#turfwinning




turgor
tur•gor

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071309

Verwante termen:
Duitse term: Turgor
https://de.wikipedia.org/wiki/Turgor
Engelse term: turgor
https://en.wikipedia.org/wiki/Turgor_pressure
https://en.wiktionary.org/wiki/turgor
Franse term: turgescence
https://fr.wikipedia.org/wiki/Turgescence

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#turgor




turgordruk
tur•gor•druk

█ Zelfstandig naamwoord



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Turgordruk

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071309.re.3

Verwante termen:
Duitse term: Turgordruck
https://de.wikipedia.org/wiki/Turgor
Engelse term: turgor pressure
https://en.wikipedia.org/wiki/Turgor_pressure
Franse term: pression de turgescence
https://fr.wikipedia.org/wiki/Turgescence

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#turgordruk




tussenknoopstuk
tus•sen•knoop•stuk

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: internodium

Kijk bij internodium.




tussenwaardplant
tus•sen•waard•plant

█ Zelfstandig naamwoord

Plant waarop een gespecialiseerd organisme een deel van zijn levencyclus doorbrengt. Deze waardplant speelt tijdelijk en opeenvolgend een (soms onvervangbare?) rol in het volbrengen van een volledige levenscyclus van het organisme. Bijvoorbeeld, een roestsoort (schimmel) maakt sporen aan als gast op plantensoort A. De aangemaakte sporen zijn schadelijk voor naburige plantensoort B. Plantensoort A is de tussenwaardplant voor de roest die de plantenziekte veroorzaakt in plantensoort B.
De tijdelijkheid bestaat erin dat de roest bijvoorbeeld in de winter verblijft op plantensoort A en wanneer het warmer wordt zich vervolgens richt op plantensoort B. Plantensoort A kan in deze cyclus ook ziek worden door toedoen van het gastorganisme.

De volledige levenscyclus van bepaalde gespecialiseerde schimmels bestaat uit de vegetatieve fase en de generatieve fase.
https://nl.wikipedia.org/wiki/Paringstype

https://nl.wikipedia.org/wiki/Gele_roest
https://nl.wikipedia.org/wiki/Melampsora_larici-populina

perenroest
https://en.wikipedia.org/wiki/Gymnosporangium_sabinae

Verwante term: waardplant
Duitse term: Zwischenwirtspflanze
Engelse termen: alternate host, intermediate host
https://en.wikipedia.org/wiki/Intermediate_host

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tussenwaardplant




tw...




tweede snede
twee•de snē•de

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

■ Synoniemen: achtermaat, etgras, toemaat

1. In de context van hooien: De tweede maaiing van het gras.

2. Afgeleide van 1. Het maaisel van de tweede maaiing oftewel snede.

Verwante termen:
Duitse termen: Grummet, Öhmd, zweite Schur, zweiter Schnitt
www.dwds.de/wb/Grummet
https://de.wikipedia.org/wiki/Heu#Zweiter_Schnitt:_Grummet.2C_Emde.2C_Ettgr.C3.B6n

Schur
www.dwds.de/wb/Schur

Öhmd, Ohmet
www.dwds.de/wb/Öhmd
www.dwds.de/wb/Ohmet

gromet, groamet in Zuid-Limburg
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=A008320&article=grummet

Engelse term: second cut
Franse term: deuxième coupe

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tweede-snede




tweehuizig
twee•hui•zig

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Synoniem: dioecisch
■ Antoniem: eenhuizig



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tweehuizig

Verwante termen:
Duitse term: diözisch, zweihäusig. Tweeslachtigheid: Diözien Zweihäusigkeit
https://de.wikipedia.org/wiki/Diözie
Engelse term: dioecious. Tweeslachtigheid: dioecy
https://en.wikipedia.org/wiki/Dioecy
https://en.wiktionary.org/wiki/dioicus
Franse term: dioïque. Tweeslachtigheid: diécie
https://fr.wikipedia.org/wiki/Diécie

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tweehuizig




tweejarige plant
twee•jā•ri•ge plant

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tweejarige_plant

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tweejarige-plant




tweelingboom
twee•ling•boom

█ Zelfstandig naamwoord



https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Stockausschlag_1_051.jpg

Verwante termen:
Duitse term: Zwillingsbaum

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tweelingboom




tweeslachtig
twee•slach•tig

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Antoniem: eenslachtig



Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tweeslachtigheid

De bloemen van tweeslachtige planten bevatten zowel stampers als meeldraden en zijn dus zowel mannelijk als vrouwelijk.
Bron: http://library.wur.nl/boombank/dry-glos.html

Verwante termen:
Engelse term:
https://en.wikipedia.org/wiki/Monoicous
https://en.wikipedia.org/wiki/Monoecious#Plant_population

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tweeslachtig




tweestijlig
twee•stij•lig

█ Zelfstandig naamwoord

Van een bloem: Twee stijlen bevattend.

Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tweestijlige_meidoorn

Verwante termen:
+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#tweestijlig




twijg

1. █ Zelfstandig naamwoord

Jonge, dunne tak.

(Jonge,) veelal buigzame, dunne tak, aan of afkomstig van bomen en heesters.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 1., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071534

Bron: Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/twijg

Bron: Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=60055

Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/twijg

Twijg zou verwant zijn aan het woord twee; in twee opgaan, vertakken. Zie Etymologiebank.nl.

2. █ Zelfstandig naamwoord
2. █ Stofnaam

Als collectivum (verzamelwoord): verzameling of zekere hoeveelheid van twijgen.

Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 2., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071534

Verwante termen:
Duitse term: Zweig
https://de.wikipedia.org/wiki/Zweig
Engelse term: twig
https://en.wikipedia.org/wiki/Twig
www.etymonline.com/word/twig
https://en.wiktionary.org/wiki/twig
Franse term: rameau
https://fr.wikipedia.org/wiki/Rameau

+ Lemmaschakel: www.termenvanboheest.org/t#twijg