T

Voorblad > T


taan

█ Zelfstandig naamwoord
█ Stofnaam

Looistof.

Etymologiebank
www.etymologiebank.nl/trefwoord/taan

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067542

Er zijn hydrolyseerbare en niet-hydrolyseerbare tanninen.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tannine
https://nl.wikipedia.org/wiki/Looizuur

"taander" = looier

"proanthocyanidine" in Wikipedia

"tanende bekendheid" = afnemende bekendheid


tafelzaag
tā•fel•zaag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: paneelzaag

Zaagmachine waarbij het te zagen voorwerp op een tafelblad rust.
Bron: Wikipedia

Verwante termen:
Duitse term: Tischkreissäge
https://de.wikipedia.org/wiki/Formatkreissäge

taillehout
tail•le•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: taelgehout, taliehout
■ taille + hout. taillie van Frans taille -> taillis = hakhout

Hakhout.

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=56906
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=56989

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067629.re.12

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=56987

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#taillehout

naar boven



tak

█ Zelfstandig naamwoord

Oorspronkelijk betekent tak puntig voorwerp, wat overeenkomt met Cultuurduits Zacke.

Aan een plant, inzonderheid een boom of heester. Uit de stam of stengel (of uit een andere tak) voortkomend uitspruitsel of arm van dezelfde aard als de stam of stengel zelf.
Bron, gewijzigde tekstovername: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank

Etymologiebank
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tak

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tak%22

Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=tak&lang=nn

Verwante termen:
Duitse termen, woordverwant aan tak: Tack, Tacke, Zacke. Besef dat de Duitse z deels ook een t-klank is.
www.dwds.de/wb/Zacke
https://de.wiktionary.org/wiki/Zacke
Duitse termen, vertaalequivalenten: Ast, Zweig
Franse term: branche
Engelse term: branch
Verwante Engelse term: zigzag
www.etymonline.com/word/zig-zag

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tak

naar boven



takaanzet
tak•aan•zet

█ Zelfstandig naamwoord

■ Kortweg: aanzet

Plaats op een stam of (gestel)tak waar een tak uiterlijk aanvangt.

Verwante termen:
Duitse term: Astansatz

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takaanzet

naar boven



takafstoting
tak•af•sto•ting

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van takken afstoten

■ Bosbouwkundig synoniem: natuurlijke stamreiniging

Wanneer opgaande bomen dicht bij elkaar wassen krijgen de lagere takken te weinig zonlicht om bij te dragen aan fotosynthese. In dit geval worden de takken door de bomen afgestoten.
In de bosbouw wordt plantgoed kort bij elkaar geplant om takafstoting te veroorzaken en zo noestvrij stamhout te bekomen.

Verwante termen:
Engelse term: branch abscission

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takafstoting

naar boven



takbemesting
tak•be•mes•ting

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van (met) takken bemesten

In de bosbouw: het laten liggen van takken, afkomstig van het uitdunningshout. Door het verrotten van dit hout ontstaat humus en daardoor een bemesting en een grondbedekking.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.17

De takken die blijven liggen door takbemesting vormen brandgevaar.

takbezet
tak•be•zet

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Antoniem: takvrij

Met takken bezet.

"een takbezette boomstam"

Verwante termen:

takbezetting
tak•be•zet•ting

█ Zelfstandig naamwoord

Het aantal takken aan een boom of struik.

Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/bezetting
https://nl.wiktionary.org/wiki/bezetten

Verwante termen:
Duitse term: Astbesetzung

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takbezetting

naar boven



takbreuk
tak•breuk

█ Zelfstandig naamwoord

1. Breuk in een tak. Inwendige breuk.

2. Het afbreken van een tak. Afbreuk.

takhoek
tak•hoek

█ Zelfstandig naamwoord

Hoek tussen de stam en de tak, uitgedrukt in graden. De stam boven de takaanzet is het nulpunt.

Verwante termen:
Engelse term: branch angle

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takhoek

naar boven



takhout
tak•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: takkenhout
■ Oude wisselvorm: takkehout
■ Synoniemen: rijs, rijshout

Hout afkomstig van takken, brandhout met veel takken.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.28

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takhout

naar boven



takkebon
tak•ke•bon

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: takkebed, visbon

Aan de Zaan, vlechtwerk van takken of takkenbossen, dat dicht bij het land in het water wordt gelegd om vis te vangen.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.20

http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067631.re.16
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M080403

Schlenge

Verwante termen:

takkenbos
tak•ken•bos

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: rijsbos, mutsaard

Bundel takken.

Verwante termen:
Engelse term: Reisigbündel

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takkenbos

naar boven



takkenhout
tak•ken•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: takhout

Kijk bij takhout.

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takkenhout

naar boven



takkenhut
tak•ken•hut

█ Zelfstandig naamwoord

Een hut gemaakt van takken.

Verwante termen:
Duitse term: Asthütte
Franse term: hutte de branchages
Engelse term: branch hut

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takkenhut

naar boven



takkenril
tak•ken•ril

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: houtril, takkenwal



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Takkenwal

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takkenril

naar boven



takkenschaar
tak•ken•schaar

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: takschaar

Grote snoeischaar om takken mee te knippen.

takknop
tak•knop

█ Zelfstandig naamwoord

Knop waaruit een tak groeit.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takknop

naar boven



takkraag
tak•kraag

█ Zelfstandig naamwoord

Verdikking van stamweefsel bij de takaanzet.

Verwante termen:

takstand
tak•stand

█ Zelfstandig naamwoord

Stand van de tak op de stam.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takstand

naar boven



taksterfte
tak•sterf•te

█ Zelfstandig naamwoord

Het afsterven van een tak of takken.

Verwante termen:
takverdeling
tak•ver•dē•ling

█ Zelfstandig naamwoord



Verwante termen:
Duitse term: Astverteilung

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#takverdeling

naar boven



takvrij
tak•vrij

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Antoniem: takbezet

Zonder takken.

"een takvrije boomstam"

Verwante termen:

tang

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen, met diminutiefsuffix el: tangel, tengel

Duits Tangel betekent naald van een naaldboom en Duits Tangelbaum en Tangelholz betekenen naaldboom en naaldhout.
Duits Tanne en Nederlands Den zijn mogelijk woordverwant aan tang.

Bijdrage geschreven op 28 september 2018

Verwante termen:
+ Bladwijzer: -

naar boven



talhout
tal•hout

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: telhout
Honderdhout en duizendhout: hout dat bij het getal honderd of duizend verkocht wordt.

tal, aantal

fisseel, een inhoudsmaat van hout, hoogstwaarschijnlijk een wisselvorm van fasceel. Kijk bij fasceel.
Verwante termen:
Duitse term: Zahlholz
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ00242

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#talhout




tanen
tā•nen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling:



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank

Vroegmiddelnederlands Woordenboek, 1200-1300, Geïntegreerde Taal-Bank

Wiktionary

Etymologiebank.nl

"getaand", Wiktionary

"tanende bekendheid" = afnemende bekendheid

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tanen

naar boven



tannine
tan•ni•ne

█ Zelfstandig naamwoord

Kijk bij taan en looizuur.

tappen
tap•pen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tappen, (de) tapping

Van bomen: Het sap laten uitvloeien.
Bron: Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=tappen&lang=nn

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tappen

"aftappen"
"hars tappen"
"sap tappen"

Verwante termen:
Duitse term: zapfen
Franse term: saigner?

tapschade
tap•scha•de

█ Zelfstandig naamwoord

Schade die ontstaat bij het tapppen.
(stelt men vast bij oogsten, in het houtbeeld)

Verwante term: tappen
Engelse term: tapping damage

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tapschade

naar boven



tapschadeboom
tap•scha•de•boom

█ Zelfstandig naamwoord

Boom die schade opgelopen heeft door tappen.

Verwante term: tappen

naar boven



taps

█ Bijvoeglijk naamwoord

tas

█ Zelfstandig naamwoord

Stapel.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067799

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57174

Houttas, mijt.

Verwante term: tassen
Franse term: tas (Bijvoorbeeld tas de fagots)

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tas

naar boven



tassen
tas•sen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tassen, (de) tassing

Stapelen.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067809

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tassen

Verwante term: tas

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tassen

naar boven



taxon

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Taxon

Verwante termen:
Duitse term: Taxon
https://de.wikipedia.org/wiki/Taxon
Franse term: taxon
https://fr.wikipedia.org/wiki/Taxon
Engelse term:
https://en.wikipedia.org/wiki/Taxon

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#taxon




taxonomie
taxō•nō•mie

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia

taxonomische rang
taxō•nō•mi•sche rang

█ Zelfstandig naamwoord

Kijk bij rang.

naar boven



te...

naar boven



te

█ Voorzetsel

Term ter uitdrukking dat men/iets zich ergens bevindt.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 1. http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID3494

Zich bevindend in.

Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/te

Plaatsnaam: Te Ename, afgekort tot t'Ename.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57243

Nederlands "te", Duits "zu"
Een voorbeeld in het Duits: Staatlichen Museen zu Berlin (Staatsmusea te Berlijn)

Komt ook voor als ten en ter.

"ter" in Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank

"ter" in Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/ter

"In sommige plaatsnamen is te er mede versmolten tot een eenheid, zo bijv. in Terborg, Tergouw (Ter Goude, “Gouda”), Terwolde e.a.; vgl. ook de talrijke geslachtsnamen met Te, Ter, Ten, waarin de praep. dezelfde betekenis heeft."
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 1, http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57243

"ter" in Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
Ter Kameren, Terhulpen, Ter Dolen.

Ter = Der. T is stemloos en D is stemhebbend. Der zoals in familienamen die beginnen met Van der.

T: Tinallinge, Taarlo...
Te: te Hove, Teberg...
Ten: Tenhove, ten Noode, Tenbossche, Tenrode...
Ter: Teralfene, Terbeeck, Terdonck, Terhaegen, ter IJsele (Rijssel), Tervuren, Ternat, ter Planken, ...

Dank aan Luc Vanbrabant (http://laaglandsinfo.jouwweb.be) voor zijn bijdrage aan dit artikel.


naar boven



teelaarde
teel•aar•de

█ Zelfstandig naamwoord

Benaming voor een grondsoort die bestaat uit overblijfselen van vergane planten en die een onmisbaar bestanddeel van alle bouwgronden vormt, humus.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067876

"teellaag" in Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068013.re.39

Verwante termen:

teelbaar
teel•baar

█ Bijvoeglijk naamwoord

Gezegd van land, bodem: Geschikt tot telen. Waar – vooral door de bodemgesteldheid, maar ook door andere omstandidheden zoals klimaat – geteeld kan worden. Teelbaar land, teelbare bodem.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067877

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#teelbaar

naar boven



teelt

█ Zelfstandig naamwoord

1. Naamwoord van handeling van telen. Kijk bij telen.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067881

2. Het voortbrengsel van telen.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067881


teeltwijze
teelt•wij•ze

█ Zelfstandig naamwoord

De wijze waarop geteeld wordt.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#teeltwijze

naar boven



teen

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: tien, tiend
■ Synoniem: vlechtroede



Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/teen2

"Dat nyemandt wissen, theen noch banderoeden ofte peertsen en lese die ghewassen zyn elders dan vp tzyne," Cost. v. Brugge 1, 221 [1552]. Bron: http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M053155&article=theen

"twee schoven theen omme te legghen de doornehaeghe voor de poorte." Hulst, 1560 Bron: Bossen van Vlaanderen.
Bossen van Vlaanderen - Een historische ecologie. Guido Tack, Paul Van den Bremt en Martin Hermy. Davidsfonds, 1993. Bladzijde ?.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067891

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57302

"tien" in Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068357

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=57302

Teen en tuin (Zein en Zaun) zijn woordverwant.

teer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: taar, tar



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Teer
https://nl.wikipedia.org/wiki/Steenkoolteer

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/teer1

houtteer
bruinkoolteer
steenkoolteer
turfteer

"taar", Vlaamswoordenboek.be
www.vlaamswoordenboek.be/definities/term/taar

"tar", Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067766

Verwante termen:
Duitse term: Teer
https://de.wikipedia.org/wiki/Teer
https://de.wikipedia.org/wiki/Holzteer
https://de.wikipedia.org/wiki/Steinkohlenteer
https://de.wiktionary.org/wiki/Teer
www.dwds.de/wb/Teer
www.wald.lauftext.de/vom-wald-zum-forst/fruhe-holzberufe/teerschwelen.html
www.wald.lauftext.de/vom-wald-zum-forst/fruhe-holzberufe/so-wurde-harz-gesammelt.html
Franse term: goudron
https://fr.wikipedia.org/wiki/Goudron
https://fr.wikipedia.org/wiki/Goudron_de_Norvège
Engelse term: tar
https://en.wikipedia.org/wiki/Tar
https://en.wikipedia.org/wiki/Pine_tar
https://en.wikipedia.org/wiki/Coal_tar
www.etymonline.com/word/tar

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#teer

naar boven



tegendraads
te•gen•draads

█ Bijvoeglijk naamwoord



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M067919.re.147

www.etymologiebank.nl/trefwoord/tegendraads


tekening
tē•ke•ning

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: figuratie

Kijk bij figuratie.

naar boven



telechorie
tē•lē•cho•rie

█ Zelfstandig naamwoord

Verre verspreiding van zaden.

Verwante termen:
Duitse term: Telechorie
https://de.wikipedia.org/wiki/Telechorie

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#telechorie

naar boven



telen
te•len

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) teelt, (het) telen, (de) teling

■ Synoniemen: kweken, verbouwen

Handeling door mensen: Planten doen ontstaan en tot ontwikkeling brengen. De gehele reeks van werkzaamheden waardoor men planten verkrijgt en tot volle wasdom brengt.
Bron, bewerkte tekst: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel A.4., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068013
fruitteelt, groenteteelt

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: zielen
Duitse termen: anbauen, züchten
www.dwds.de/wb/zielen#et-1
Franse termen: cultiver, produire
Engelse term, woordverwant: till
Engelse termen: cultivate, grow
https://en.wiktionary.org/wiki/till
www.etymonline.com/word/till

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#telen

naar boven



telg

█ Zelfstandig naamwoord

1. Jonge boom, loot van een stoof.
1.1. Volgroeide nakomeling. Niet gegroeid uit een zaailing.

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/telg

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068017

"spruit" in Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065603

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: Zelch
Nederduitse term, woordverwant: Telg, Telgen (enkelvoud!)
Duitse termen: Spross, Sprössling
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zelch
www.plattmakers.de/nl/628/Telg
www.plattmakers.de/nl/11979/Telgen
www.daniel-stieger.ch/flurnamen.htm#z
https://de.wikipedia.org/wiki/Sprössling
https://de.wikipedia.org/wiki/Spross

www.plattmakers.de/nl/6625/Telgholt

Engelse term: tillow
https://en.wiktionary.org/wiki/tillow

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#telg

naar boven



telmerk

tenen
tē•nen

█ Bijvoeglijk naamwoord

Gemaakt van tenen.

"een tenen mand"

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tenen

naar boven



tengel
ten•gel

█ Zelfstandig naamwoord



Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tengel1

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068080

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tengel

naar boven



teren
tē•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling:

■ Synoniem: taren [tā•ren]

Met teer besmeren.
Bron: Wiktionary
"taren", Vlaamswoordenboek.be
naar boven



terp

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Terp

Joostdevree.nl
www.joostdevree.nl/shtmls/terp.shtml

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/terp

Terp is woordverwant aan dorp.

Verwante term: dorp

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#terp

naar boven



terpeen
ter•peen

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Terpeen

Verwante term: terpentijn
Duitse term: Terpene
https://de.wikipedia.org/wiki/Terpene
Franse term: terpène
https://fr.wikipedia.org/wiki/Terpène
Engelse term: terpene
https://en.wikipedia.org/wiki/Terpene

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#terpeen

naar boven



terpentijn
ter•pen•tijn

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: terpentine

thermofiel
ther•mo•fiel

█ Zelfstandig naamwoord

Warmteminnend.

Ecopedia
www.ecopedia.be/978/encyclopedie/

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Thermofiel

Verwante termen:
Duitse term: Thermophilie
https://de.wikipedia.org/wiki/Thermophilie
Franse term: thermophile
https://fr.wikipedia.org/wiki/Organisme_thermophile
Engelse term: thermophile
https://en.wikipedia.org/wiki/Thermophile

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#thermofiel

naar boven



Engelse term
thermowood



https://nl.wikipedia.org/wiki/Thermisch_gemodificeerd_hout

Verwante termen:
naar boven



terugslagloze hamer
te•rug•slag•lo•ze ha•mer

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]


Verwante term: klophout
Duitse term: Rückschlagfreier Hammer
Engelse term: dead blow hammer
https://en.wikipedia.org/wiki/Dead_blow_hammer

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#terugslagloze-hamer

naar boven



terugzetten
te•rug•zet•ten

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handelingen: (het) terugzetten, (de) terugzetting

Hakhout kappen.

Verwante termen:
Duitse term, werkwoordelijke woordgroep, vertaalequivalent: auf den Stock setzen
Duitse term, vaag: schlagen. Naamwoorden van handeling: Schlag, Schlagen
https://de.wikipedia.org/wiki/Stockausschlag#„Auf_den_Stock_setzen“
Franse term: recepage, recépage, receper, recéper
www.larousse.com/en/dictionaries/french/recepage/66955
www.larousse.com/en/dictionaries/french/receper
https://fr.wiktionary.org/wiki/receper
Engelse term: coppice (werkwoord!)
https://en.wiktionary.org/wiki/coppice#Verb

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#terugzetten

naar boven



th...

naar boven



ti...

naar boven



tiend

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tiende



Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tiend

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tiende

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tiend%22

Verwante termen:
Duitse term: Zehnt
https://de.wikipedia.org/wiki/Zehnt
Franse term: dîme, dime
https://fr.wikipedia.org/wiki/Dîme
Engelse term: tithe
https://en.wikipedia.org/wiki/Tithe

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tiend

naar boven



tiendschuur
tiend•schuur

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tiendenschuur



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tiendschuur

Verwante termen:
Duitse term:
Franse term:
Engelse term:

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tiendschuur

naar boven



tiendweg
tiend•weg

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tiendweg

Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/tiendweg

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tiendweg

naar boven



tijdgras
tijd•gras

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: eerste snede

Kijk bij eerste snede.

naar boven



tijdelijk grondwater
tij•de•lijk grond•water

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Grondwater op een slecht doorlatende laag die zich bevindt boven het freatisch vlak, dit als als gevolg van plaatselijke afwijkingen in de bodemopbouw.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tijdelijk-grondwater

naar boven



tijdsbestek
tijds•be•stek

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tijdbestek

Bepaalde, afgemeten of toegemeten tijdruimte.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068416


tiltang
til•tang

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: draagtang

Kijk bij draagtang.

naar boven



timmer
tim•mer

█ Zelfstandig naamwoord

1. Bouwstof, in het bijzonder hout.

2. Gebouw van hout (gemaakt van timmer), later overdrachtelijk kamer, in het Duits Zimmer.

Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-t

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/timmer

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=58130

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068474

Verwante termen:
Duitse term: Zimmer
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ01506
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ06518
Franse term voor duighout én bouwhout: merrain
www.cnrtl.fr/definition/dmf/merrain
mairien: http://micmap.org/dicfro/search/dictionnaire-godefroy/mairien
bois à batir, bois de charpente propre de toutes sorte de constructions et d'usages, en particulier bois à faire des douves et des tonneaux, douvain
http://micmap.org/dicfro/search/dictionnaire-godefroy/douvain
Engelse term: timber
www.etymonline.com/index.php?allowed_in_frame=0&search=timber

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#timmer

naar boven



timmerhout
tim•mer•hout

█ Zelfstandig naamwoord

Hout dat voor timmerwerk bij het bouwen of voor kleiner timmerwerk kan dienen of dient, kortweg timmer.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068479


timmeren
tim•me•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) timmeren, (de) timmering

■ Oudnederlands: timbren (verwant aan het Engelse timber)



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068478

Oudnederlands Woordenboek, 500-1200, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=ONW&id=ID274

Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=timmeren&lang=nn

Verwante termen:
Duitse term, wisselvorm van timmeren: zimmern
Duitse termen: schreinern, tischlern
www.duden.de/rechtschreibung/zimmern

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#timmeren

naar boven



timmerman
tim•mer•man

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Timmerman

Verwante termen:
Duitse termen: Zimmermann, Zimmerer
https://de.wikipedia.org/wiki/Zimmerer
Franse term: charpentier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Charpentier
www.charpentiers.culture.fr/
Engelse term: carpenter

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#timmerman

naar boven



timmerwerk
tim•mer•werk

█ Zelfstandig naamwoord



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068483

Verwante termen:
Duitse term: Zimmerhandwerk
Franse term: charpente
https://fr.wikipedia.org/wiki/Charpente
Engelse term: carpentry
https://en.wikipedia.org/wiki/Carpentry

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#timmerwerk

naar boven



timp

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tempel [timp + el]

Driehoekig stuk land. Plaatsnaam.

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/timp

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22timp%22

"tempel" in Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tempel4

De Tomp, Hamont-Achel: "Volgens M. Degeest (2001) het ietwat vernederlandste dialectwoord "teump", wat spits zou betekenen."
www.inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/80087

Woordverwant aan tip dat dezelfde betekenis heeft. Kijk bij tip.

Verwante termen:
Nederduitse termen: Timp, Timpen. Timpen is enkelvoud!
www.plattmakers.de/nl/6106/Timp
www.plattmakers.de/nl/1531/Timpen

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#timp

naar boven



tip

█ Zelfstandig naamwoord

Driehoekig stuk land. Plaatsnaam.
Woordverwant aan timp dat dezelfde betekenis heeft. Kijk bij timp.

Verwante termen:
Woordverwante Duitse term: Zipfel
www.dwds.de/wb/Zipfel
https://de.wiktionary.org/wiki/Zipfel
Engelse term: tip
www.etymonline.com/word/tip#etymonline_v_13350

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tip

naar boven



to...

naar boven



tobbe
tob•be

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tob, top, tubbe



Etymologiebank.nl

toef

█ Zelfstandig naamwoord



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068766

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/toef2

Verwante term: pol

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toef

naar boven





togen
tō•gen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) togen, (de) toging, (de) toog

■ Wisselvormen: teugen, tijgen

Trekken, aantrekken.

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/togen1

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069062

Met nagels (toognagels) opsluiten.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069062&article=opsluiten


Verwante termen:
Duitse termen: ziehen, zucken, zücken. Naamwoord van handeling: Zug
https://de.wiktionary.org/wiki/zucken
www.dwds.de/wb/zucken
https://de.wiktionary.org/wiki/zücken
www.dwds.de/wb/zücken


toejacht
toe•jacht

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: zwadkeerder
■ Synoniem, indien gemaakt van houten latten die lijken op tanden: wolf

Beugel aan een zeis, overtrokken met een jutten zak, die het zwad keert tijdens het maaien .


toekomstboom
toe•komst•boom

█ Zelfstandig naamwoord

1. In de bosbouw: een boom die veel en recht hout oplevert (= geld oplevert).

2. Een boom die gaat uitgroeien naar een veteraanboom van grote ecologische en belevingswaarde.

Door de bomen het bos zien
www.doordebomenhetboszien.nl/html/t.html

Ecopedia
www.ecopedia.be/351/encyclopedie

Verwante termen:
Duitse term: Zukunftsbaum
https://de.wikipedia.org/wiki/Zukunftsbaum
https://de.wikipedia.org/wiki/Z-Baum
Franse termen: arbre d'avenir, arbre de place, arbre objectif

toekruid
toe•kruid

█ Zelfstandig naamwoord



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068826

Smaakmaker, smaaktoevoeger.

Synoniem, leenwoord: condiment
https://nl.wikipedia.org/wiki/Condiment
www.etymologiebank.nl/trefwoord/condiment
herba condimentaria
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068826&article=condimentaria
www.etymonline.com/word/condiment

https://nl.wikipedia.org/wiki/Vissaus
https://nl.wikipedia.org/wiki/Garum

Verwante termen:
Duitse term, woordverwant: Zukraut
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ09959
Duitse termen, vertaalequivalenten: Gewürz, Würzmittel
https://de.wikipedia.org/wiki/Gewürz
https://de.wikipedia.org/wiki/Würzmittel
Franse term:
Engelse term:

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toekruid

naar boven



toemaat
toe•maat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: achtermaat, nagras, tweede snede
■ Regionale wisselvormen: toemert, tumert



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M068846

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toemaat

naar boven


tolboom
tol•boom

█ Zelfstandig naamwoord



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069090

Verwante term: toleik
Duitse term: Zollbaum

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tolboom

naar boven



toleik
tol•eik

█ Zelfstandig naamwoord

Plaastnaam in Bree (B). Gerechtsboom? Plaats waar men tol inde?

Verwante term: tolboom
Duitse term: Zolleiche

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toleik

naar boven



tomme
tom•me

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: tom, tombe, tommel
■ Van Latijn tumbus, tumulus en tumbellum (verkleinwoord).

Grafheuvel of nabootsing van een grafheuvel.
Plaatsnamen:

Tommel, Baarle (NL)
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tommel

Tommelen, Hasselt (B)
www.natuurpunt.be/natuurgebied/tommelen

Tomstraat

Verwante termen: grafheuvel


ton

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: vat



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vat_(verpakking)

Verwante termen:
Duitse termen: Fass, Tonne
Franse termen: futaille, tonneau
https://fr.wiktionary.org/wiki/futaille
https://fr.wiktionary.org/wiki/fût
https://fr.wikipedia.org/wiki/Tonneau_(récipient)

tondel
ton•del

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tonder
■ Synoniem: aanmaakstof

Licht ontvlambare stof om vuur aan te maken.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tondel

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
"tonderzwam" in Wikipedia
tooggat
toog•gat

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: trekgat

In een pen-en-gat-verbinding die getoogd wordt met een toognagel. Het verzette gat in de pen die de verbinding aantrekt (= toogt) en sluit.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069062.re.11

"trekgat", Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank

Duitse term: Spannloch?
Engelse term: drawbore
https://en.wiktionary.org/wiki/drawbore

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tooggat

naar boven



toogijzer
toog•ij•zer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Zuid-Nederlands synoniem: schutijzer

IJzeren pen die tijdelijk in een pen-en-gatverbinding gestoken wordt 1. om de verbinding tijdens de constructie aan te trekken vóórdat de toognagel ingeslagen wordt, 2. om de pen-en-gatverbinding tijdens de constructie tijdelijk samen te stellen.
Engelse term: drift pin, drift wedge, hook pin
https://en.wikipedia.org/wiki/Drift_pin

toognagel
toog•nā•gel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: toogpen, toogpin, treknagel

Houten nagel die in een pen-en-gatverbinding de verbinding aantrekt (toogt) in de voorziene gaten die bewust iets verspringend zijn geboord. In die asymetrie zit een belangrijk deel van de kracht van de verbinding.

Toog komt van het werkwoord togen. Kijk bij togen.

"treknagel", Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070105


Verwante termen:
Duitse term: Spannnagel?
Engelse termen: treenail, trenail
Verwante Engelse term: treenailed boat
getoogd: tre(e)nailed
https://en.wikipedia.org/wiki/Treenail
www.thefreedictionary.com/trenail
https://en.wikipedia.org/wiki/Treenailed_boat

toognagelsluiting
toog•nā•gel•slui•ting

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: toognagelslot [toog•nā•gel•slot]

Het samenspel van toognagel en nagelgat in een pen-en-gatverbiding dat de verbinding aantrekt oftewel sluit.

Toognagelsluiting is een term bedacht door Carlos Montfort, wereldkundig gemaakt op Termen van Boheest op 4 maart 2018.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toognagelsluiting

naar boven



toogpen
toog•pen

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: toogpin

Synoniem van toognagel. Kijk bij toognagel.


toogwig
toog•wig

█ Zelfstandig naamwoord

In een ankerbalkgebint trekt oftewel toogt de wig de verbinding aan. Dit is de toogwig.

Toogwig is een term bedacht door Carlos Montfort, wereldkundig gemaakt op Termen van Boheest op 4 maart 2018.

Verwante termen:
Duitse term:Spannkeil

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toogwig

naar boven



toogwigsluiting
toog•wig•slui•ting

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: toogwigslot

Het samenspel van toogwig en wiggat in een ankerbalkgebinte dat de verbinding aantrekt oftewel sluit.

Toogwigsluiting is een term bedacht door Carlos Montfort, wereldkundig gemaakt op Termen van Boheest op 4 maart 2018.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toogwigsluiting

naar boven



tooi

█ Zelfstandig naamwoord

■ Voluit: bladtooi
■ Synoniemen: bladerdracht, dracht

Hoe een boom of struik bladeren draagt en hoe de mens dit waarneemt in verschillende seizoenen.

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tooi

Van Dale
www.vandale.nl/opzoeken?pattern=tooi&lang=nn

Verwante termen:
Duitse term: Blättertracht

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tooi

naar boven



-toop

█ Achtervoegsel

Achtervoegsel dat plaats betekent. Ook als voorvoegsel; topo-.
toplaag
top•laag

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: bovenlaag, deklaag



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069327.re.171

Verwante term:
Duitse term: Oberschicht
https://de.wikipedia.org/wiki/Mutterboden
Engelse term: top layer
https://en.wikipedia.org/wiki/Topsoil

+ Bladwijzer: -

naar boven



topo-

█ Voorvoegsel

Voorvoegsel dat plaats betekent. Ook als achtervoegsel; -toop.

Verwante termen:
topografie
tō•pō•grā•fie

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Topografie

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#topografie

naar boven



toponiem
tō•pō•niem

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Oudgrieks topos + oniem, van Frans -onyme, daarvoor van Griekse ōnumos

toponymie
tō•pō•ny•mie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen:plaatsnaamkunde

Kijk bij plaatsnaamkunde.

Verwante term:
Engelse term: topo-
https://en.wiktionary.org/wiki/topo-

naar boven



topscheut
top•scheut

█ Zelfstandig naamwoord



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?wdb=WNT&actie=article&uitvoer=HTML&id=M069390

"leidscheut"
"eindscheut"

Verwante term: scheut

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#topscheut

naar boven



totale schaduwworp
tō•ta•le scha•duw•worp

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Artikel in voorbereiding.

(moet men in ogenschouw nemen bij herstel van hakhout en knotbomen)

Verwante term: schaduwworp

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#totale-schaduwworp

naar boven



touw

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: zeel



Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/touw1

Van Dale
www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/touw

"zeel" in Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M088137

"zeel" in Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/zeel

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22touw%22

Verwante term:
Duitse term, woordverwant aan touw: Tau
Duitse termen: Reep, Seil
Engelse term: rope, zoals Duits Reep
www.etymonline.com/word/rope

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#touw

naar boven



touwbaan
touw•baan

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: lijnbaan

Kijk bij lijnbaan.

naar boven



touwslaan
touw•slaan

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) touwslaan

Touw maken.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#touwslaan

naar boven



touwslager
touw•sla•ger

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: zeelslager



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Touwslager

Verwante termen:
Duitse termen: Reepschläger, Seiler, Seilschlager, Tauschlager
https://de.wikipedia.org/wiki/Reepschläger
Franse term: cordier
https://fr.wikipedia.org/wiki/Cordier
Engelse termen: ropemaker, roper
www.thefreedictionary.com/Roper

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#touwslager

naar boven



touwslagerij
touw•slā•ge•rij

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: lijnbaan

Plaats waar men touw slaat.

Etwie
www.etwie.be/database/entry/touwslagerij

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Touwslager

Verwante termen:
Duitse term: Seilerei
Franse term: corderie
http://encyclopédie.eu/index.php/histoire/615372156-marine/830636524-CORDERIE
Engelse term: ropery
www.thefreedictionary.com/ropery
https://en.wiktionary.org/wiki/ropery
https://en.wiktionary.org/wiki/ropewalk

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#touwslagerij

naar boven



Toxandrië

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: Taxandrië, Texandrië



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Toxandrië

Verwante term: Kempen
Duitse term: Toxandrien
https://de.wikipedia.org/wiki/Toxandrien
Franse term: Toxandrie
https://fr.wikipedia.org/wiki/Toxandrie
Engelse termen: Taxandria, Toxandria, Toxiandria
https://en.wikipedia.org/wiki/Toxandri

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#toxandrie

naar boven



tr...

naar boven



tra

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: trade

Pad, weg.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069594

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59108

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tra

Taaldacht
www.taaldacht.nl/vergeten-woorden-t/

tra: brandgang in bos 1350 [MNW]
Bron: Chronologisch woordenboek - De ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen - Nicoline van der Sijs
https://www.dbnl.org/tekst/sijs002chro01_01/colofon.php

Tra is woordverwant aan het werkwoord traden, een wisselvorm van treden.

Verwante termen:
Duitse termen: Trate, Tratte

Tratt: das land, das (vom vieh) betreten werden darf, 'brachland', 'viehweide'; dän.-norw. traa 'festgetretener platz'; norw. dial. tro, trad 'eingezäunte weide'; schwed. träde 'ruhe des ackers, brachland'. im deutschen nur oberdeutsch;
-
das recht zum betreten eines grunds und bodens mit vieh;
-
der durch den druck des tretens oder fahrens im erdboden hervorgerufene sichtbare eindruck; im unterschiede zu 1 vorwiegend niederdeutsch.
-
wagenspur, wagenrinne im erdboden, s. auch DWB wagentrade.
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GT08121

Wagentrade
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GW01767

Trate: grasbewachsener, festgetretener Streifen an der Weinbergsgrenze
www.wdw.uni-trier.de/onlinewb/index.php3?id=62817

www.dwds.de/wb/dwb/tratt

Engelse term: trade
www.etymonline.com/word/trade

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tra

naar boven



trachee
tra•chee

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: houtvat

Kijk bij houtvat.

naar boven



tracheïde
tra•che•ïde

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tracheïde

Verwante termen:
Duitse term: Tracheide
https://de.wikipedia.org/wiki/Tracheide
Franse term: trachéide
https://fr.wikipedia.org/wiki/Trachéide
Engelse term: tracheid
https://en.wikipedia.org/wiki/Tracheid

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tracheide

naar boven



transpiratie
trans•pi•ra•tie

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van transpireren, (uit)zweten. Van Frane transpirer, daarvoor van Latijn transpirare dat doorademen betekent.



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Transpiratie_(biologie)

Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/transpiratie
https://nl.wiktionary.org/wiki/transpireren

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#transpiratie

naar boven



trapdraaibank
trap•draai•bank

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: voetdraaibank


De wipdraaibank en de kruktrapdraaibank zijn trapdraaibanken.

trauma
trau•ma

█ Zelfstandig naamwoord

1. Verwonding aan een plant.

2. Omstandigheid die de vitaliteit van een plant aantast. Deze omstandigheden kunnen zijn: lichttekort, watertekort, snoeischok ...

Het vormen van waterloten en bladverlies kunnen het gevolg zijn van trauma's.

Verwante Duitse term: Angsttrieb
https://de.wikipedia.org/wiki/Angsttrieb
Franse term: traumatisme
Engelse term: trauma

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trauma

naar boven



trechtervormige entbeschermer
trech•ter•vor•mi•ge ent•be•scher•mer

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

Kijk bij entbeschermer.

naar boven



tredvegetatie
tred•vē•gē•tā•tie

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tredplant

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tredvegetatie

naar boven



trek

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van trekken

De reis van trekkende dieren.

trekbalk
trek•balk

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekbalk

www.irismonument.be/nl.glossarium.definition.Trekbalk.html

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070071

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekbalk

naar boven



trekduivel
trek•dui•vel

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniemen: bosduivel, kramma, kremma
Kijk ook bij klamaks.

Verwante termen:
Duitse term: Klemmaxt
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RK07421
Duitse term, ook gevonden Zuid-Limburg (NL), samentrekking van Klemmaxt: Klamatsch
www.woerterbuchnetz.de/RhWB/call_wbgui_py_from_form?sigle=RhWB&mode=Volltextsuche&hitlist=&patternlist=&lemid=RK06323
Duitse en Zwitserduitse term: Waldteufel
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Meyers&lemid=IW00506
Zwitserduitse term: Teufelszwang
Duitse term, Rheinisches Wörterbuch: Kramma
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RK14681

https://de.wikipedia.org/wiki/Waldteufel_(Forstwirtschaft)
www.forstmuseum.ch/holzernte-detail.php?id=3225
www.forstmuseum.ch/holzernte-detail.php?id=3226
www.forstmuseum.ch/holzernte-liste.php?fldSearch=waldteufel&fnc=q&btSearch=suchen&pgNav=1
Artikel 5: www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GW04467
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Meyers&lemid=IW00506
www.lagis-hessen.de/de/subjects/rsrec/sn/shwb/entry/Wald-teufel
https://digital.idiotikon.ch/idtkn/id12.htm#!page/120725/mode/1up

https://books.google.be/books?id=wKKOEsAjzowC&pg=PA156&lpg=PA156&dq=zahnleisten+waldteufel&source=bl&ots=mf6Z5fqr3Q&sig=h6qaAvtsleUdMoIOr1UZ7AwBl9s&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjen--2itfSAhWELsAKHak5C98Q6AEIHDAA#v=onepage&q=zahnleisten%20waldteufel&f=false

Teufelszwang
Das Wildheuen in Ringgenberg door E. Richard and E. Schmocker, Frutigen, 1980
https://ignazstrebel.net/category/sketch/

Op Holzknechtmuseum.at staat de term Kettenzug, een vage benaming.
www.holzknechtmuseum.at/html/sappl.html

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekduivel

naar boven



trekhout
trek•hout

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Hout#Richtweefsel

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070086

Verwante termen:

trekken
trek•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (de) trek, (het) trekken, (de) trekking

1. Een aftreksel van iets maken.

Verwante termen bij 1:
2. Een trektocht maken door trekkers zoals trekvogels, trekvlinders en amfibieën.

Van Dale
Verwante termen bij 2:
3. Een aftreksel van iets maken. Iets laten trekken.

Verwante termen bij 3:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekken

naar boven



trekker
trek•ker

1. █ Zelfstandig naamwoord

1. ■ Synoniem: tractor

Voertuig om te trekken.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tractor

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/trekker

Verwante termen bij 1:
Nederduitse term bij 1: Trecker
Duitse term bij 1: Schlepper
www.plattmakers.de/nl/1539/Trecker
https://de.wikipedia.org/wiki/Traktor
Engelse termen, woordverwant: trigger, truck, truckle
www.etymonline.com/word/trigger
www.etymonline.com/word/truck
www.etymonline.com/word/truckle

www.etymonline.com/word/track

2. █ Zelfstandig naamwoord

Dier dat trekt oftewel grote afstanden aflegt om zicht voort te planten of te overwinteren.

Verwante termen bij 2:

trekmes
trek•mes

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: haalmes

Kijk bij haalmes.

naar boven



trekperiode
trek•pē•ri•o•de

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: trektijd

Tijd waarin trekkende dieren trekken.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekperiode

naar boven



trekstaak
trek•staak

█ Zelfstandig naamwoord

Bij het vellen van bomen, om de boom in de juiste richting te laten vallen: "Ieder der twee staken die men in den grond steekt om er den reep aan te binden, als men boomen velt"
Bron: http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070093.re.419
Trekstaak wordt vermeld in het boek Bossen van Vlaanderen op bladzijde 102.
Bossen van Vlaanderen - Een historische ecologie. Guido Tack, Paul Van den Bremt en Martin Hermy. Davidsfonds, 1993.

Uit: Miradal - Erfgoed in Heverleebos en Meerdaalwoud - Hoofdstuk Heerlijk Vrijwoud door Hans Baeté, Paul Van den Bremt en Marc Gaij
https://www.researchgate.net/profile/Hans_Baete2/publication/275828221_Heerlijk_Vrijwoud/links/554767f50cf249186bb0f3fb.pdf

https://aow.kuleuven.be/in_de_kijker/miradal/miradal-pres.pdf

https://www.researchgate.net/profile/Hans_Baete2/publication/275520426_Miradal_-_Erfgoed_in_Heverleebos_en_Meerdaalwoud/links/55475b710cf24107d3983810.pdf

"Hoe het rooien in zijn werk ging, weten we uit het vooronderzoek van het boek Bossen van Vlaanderen (9). Men ging eerst na in welke richting de boom het best kon vallen. Daarna werd een zwaar touw - de reep - met daaraan een licht touw met schietlood of een ander gewicht, over een strategische tak - de gesteltak - geworpen. De reep werd in de valrichting opgespannen aan een andere boom of aan een in de grond gedreven trekstaak. Met een smalle en lange boomspade – en indien nodig ook met een houweel – werd een tot 3 meter brede put rond de boomvoet gegraven. Tegelijkertijd werden de wortels in de put rond de uitgegraven boomvoet met een bijl weggekapt, naar den heysch van den blok dus, op de trekwortel na. De trekwortel belette het vallen van de boom tot het ogenblik dat hij zelf werd doorgekapt. De trekwortel was dan ook bij voorkeur een dikke wortel, tegenovergesteld aan de valrichting."
Tack G., Van den Bremt, P., Hermy, M., Bossen van Vlaanderen, Davidsfonds, Leuven, 1993.

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekstaak

naar boven



trekvlinder
trek•vlin•der

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekvlinder

Verwante termen:
Duitse term:
Franse term:
Engelse term:

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekvlinder

naar boven



trekvogel
trek•vo•gel

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekvogel

Verwante termen:
Duitse term: Zugvogel
https://de.wikipedia.org/wiki/Vogelzug
Franse term: oiseau migrateur
https://fr.wikipedia.org/wiki/Migration_des_oiseaux
Engelse term: migratory bird
https://en.wikipedia.org/wiki/Bird_migration

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekvogel

naar boven



trekzaag
trek•zaag

1. █ Zelfstandig naamwoord

1. ■ Synoniemen: boomzaag, kerfzaag

Lange zaag met een flexibel zaagblad die door twee mensen bediend wordt. Wordt gebruikt om bomen te vellen en boomstammen te korten (rondhout). De twee zagers maken afwisselend een trekbeweging; wanneer de ene trekt, volgt andere zonder druk te zetten en andersom. Als een van de zagers druk zet, dan buigt het zaagblad.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekzaag_(tweepersoons_zaag)

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M070130

MOT
www.mot.be/resource/Tool/trekzaag?lang=nl

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M031242

Verwante termen bij 1:
Duitse termen bij 1: Baumsäge, Schrotsäge, Ziehsäge, Zugsäge
Duitse term bij 1, vooral Oostenrijk en regionaal: Trummsäge
https://de.wikipedia.org/wiki/Trummsäge
www.duden.de/rechtschreibung/Trumm_Stueck_Splitter
https://de.wiktionary.org/wiki/Trummsäge

Schrotsäge
Duits schroten = Nederlands schroden en schrooien (klein maken)

"schroden" in Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M063200

"schroden" in Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=50538

"schrooien" in Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/schrooien1

Schraadsaag, Nederduits
www.plattmakers.de/nl/13314/Schraadsaag

Franse term bij 1: scie passe-partout
https://fr.wikipedia.org/wiki/Scie_passe-partout
Engelse term bij 2: crosscut saw
https://en.wikipedia.org/wiki/Crosscut_saw
https://en.wiktionary.org/wiki/misery_whip

2. █ Zelfstandig naamwoord

Verzamelnaam voor zagen die enkel op de trekkende beweging zagen.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trekzaag

Verwante termen bij 2:
Duitse term bij 2: Ziehsäge
Engelse term bij 2: pull saw

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#trekzaag

naar boven



treurboom
treur•boom

█ Zelfstandig naamwoord

Loofboom met afhangende takken.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Treures
https://nl.wikipedia.org/wiki/Treurwilg

Verwante termen:
Duitse term: Trauerbaum
Franse term: arbre pleureur
Engelse term: weeping tree

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#treurboom

naar boven



trofiegraad
trō•fie•graad

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Trofiegraad

eutroof
hypertroof
mesotroof
oligotroof

Verwante termen:
Duitse term: Trophieniveau
https://de.wikipedia.org/wiki/Trophieniveau
Franse term: niveau trophique
https://fr.wikipedia.org/wiki/Niveau_trophique


trofiesysteem
trō•fie•sys•teem

█ Zelfstandig naamwoord

Oplopende indeling in trofiegraden van voedingsstoffenarm naar voedingsstoffenrijk.

Troggenmaker
De troggenmaker wordt in verbinding gebracht met moldenhouwer (moldenhauer) en schopenhouwer (schopenhauwer).
Een molder is een afgestreken maat voor graan. Een moldenhouwer maakte waarschijnlijk troggen die de maat van een molder hadden.
Schopenhouwer. Schopen is mogelijk het meervoud van schop, een schop gemaakt van één uitgehold stuk hout zoals de graanschop. Het uithollen van een schop komt overeen met het uithollen van een trog. Men kan aannemen dat de troggenmaker ook schoppen maakte.
Bronnen:
In het Duits Mollenhauer en Muldenhauer.
www.klosterlausnitz-regional.de/Gewerbe/Muldenherstellung

tronk

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: stronk

Kijk bij stronk.

naar boven



Verwante termen:

-troof

█ Achtervoegsel

Achtervoegsel ter vorming van woorden met de betekenis (wijze van) voeding.
Bron: Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-troof
"-trooph" in Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
-troop

█ Achtervoegsel



Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/-troop

Verwante term:
tu...

naar boven



tuier
tui•er

█ Zelfstandig naamwoord

■ Middelnederlands: tuder

1. Koord of ketting én paal om vee vast te zetten.

2. Een koord of ketting om vee vast te zetten.

Bronnen voor 1 en 2:
Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071062
Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59685

tuiergras. gras = gers
Regionaal: tudergers(e)/tuderghers, een weide waar vee aan een tuier wordt gezet.
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=59687&article=tudergers

tuieren
tui•e•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tuieren, (de) tuiering

■ Middelnederlands: tuderen

1. Vee in de weide of op anderen grond zo vastzetten, dat steeds een bepaald gedeelte van het land afgegraasd wordt; (vee) vastgezet laten grazen of weiden.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071064

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank

"getuierd staan"

2. Een tuierpaal in de grond slaan.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071064

Verwante termen:

tuierkooi
tui•er•kooi

█ Zelfstandig naamwoord

Een kooi zonder bodem waarin konijnen kunnen grazen.

Verwante termen:

tuierstaak
tui•er•staak

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: tuierpaal, tuierpag (pag = peg, pegel)



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M065645.re.32

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuierstaak

naar boven



tuil

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuil_(bloeiwijze)

Verwante termen: bloeiwijze

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuil

naar boven



tuin

1. █ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tuun

Heining van dood hout, veruit meestal gevlochten.

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tuin

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tuin%22

Leestekens van het Lanschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/tuin

Tuin en teen (Hoogduits Zaun en Zein) zijn woordverwant.

Wat men tegenwoordig tuin noemt, noemde men vroeger hof. De tuin (= omheining) omringde de hof. In Nederlandstalig België kent men deze betekenis van hof nog.


Verwante termen bij 1:
Duitse termen bij 1: Tuun/Tüün, Zaun, Zuun/Zūn
www.plattmakers.de/nl/581/Tuun
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ00541
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=PfWB&lemid=PZ00245
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zaun
https://de.wikipedia.org/wiki/Zaun

www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=ElsWB&lemid=EZ00348
latteⁿzun : Lattenzaun
in zuneⁿ, in züneⁿ : einzäunen.

http://de.mittelalter.wikia.com/wiki/Zaun

Zun
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/startGlobalSearch.tcl?stichwort=zun

Zein
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=RhWB&lemid=RZ00785
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=Lexer&lemid=LZ00350
www.woerterbuchnetz.de/cgi-bin/WBNetz/wbgui_py?sigle=DWB&lemid=GZ00849

Bannzaun, banzūn
www.mhdwb-online.de/wb.php?buchstabe=B&portion=260


https://de.wikipedia.org/wiki/Thun#Bedeutung_des_Namens

Engelse term bij 1, woordverwant: town. De Britse dialecten kennen uitspraken van town die klinken als tuun (tewn/tuwn, bvb. in Carlisle).
Engelse term bij 1, vertaalequivalent: fence

Duits Zaun (tsaun) met weglating van de s-klank geeft Taun = Engels town.

www.merriam-webster.com/dictionary/town
Middle English, from Old English tūn enclosure, village, town; akin to Old High German zūn enclosure, Old Irish dún fortress
First Known Use: before 12th century
Het Nederlandse equivalent van Engels fence is weer. (fence/defense = weer/weren, verweren)

Franse term bij 1, van Nederlands/Nederduits tuun: tune
www.cnrtl.fr/etymologie/tune
Franse termen bij 1, zowel voor dood hout als gevlochten levend hout, vertaalequivalenten: plaissis, plessis
http://balises.bpi.fr/langues/signification-du-nom-le-plessis
www.cnrtl.fr/definition/dmf/PLAISSIS
Franse termen bij 1: haie morte, haie sèche
Normandische term: tun. Ook plaatsnaam.
http://laaglandsinfo.jouwweb.be/normandia/lijst-normandisch-dialect
http://education.ign.fr/sites/all/files/glossaire_noms_lieux.pdf

2. █ Zelfstandig naamwoord

Overdrachtelijk van 1: Een (begrensd) stuk grond waar gewassen worden geplant of verbouwd.
Bron: Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuin
In België ook hof genoemd, het stuk met gras en beplanting rond het huis.

Verwante termen bij 2:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuin

naar boven



tuinbouw
tuin•bouw

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuinbouw

Verwante termen:
Duitse term: Gartenbau
https://de.wikipedia.org/wiki/Gartenbau
Franse term: horticulture, maraîchage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Horticulture
https://fr.wikipedia.org/wiki/Maraîchage
Engelse term: horticulture
https://en.wikipedia.org/wiki/Horticulture
https://en.wikipedia.org/wiki/Market_garden

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuinbouw

naar boven



tuinen
tui•nen

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) tuinen, (de) tuining

■ Wisselvorm: tuunen
■ Wisselvormen, Zuid-Limburgs (NL) en Voerstreek (B): tunge, tuunge

1. Een tuin (= vlechtwerk) aanleggen of onderhouden. Heinen of omheinen.

betuinen, van een tuin voorzien


2. Onderhouden van een heining.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071114

3. Werken in de tuin, tuinieren.

tuinhamer
tuin•ha•mer

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm, oude schrijfwijze: tuunhamer
Verwante termen:
Nederduitse term: Tuunhamer
www.plattmakers.de/nl/14911/Tuunhamer

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuinhamer

naar boven



tuinieren
tui•nie•ren

█ Werkwoord
█ Naamwoord van handeling: (het) tuinieren

■ Synoniem: tuinen

In de tuin werken.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuinieren

Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/tuinieren

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tuinieren

Verwante termen:
Duitse term: gärt­nern. Naamwoorden van handeling: Gartenarbeit, Gärtnerei, Gärt­nern.
www.duden.de/rechtschreibung/gaertnern
Franse termen: faire de jardinage, jardiner. Naamwoord van handeling: jardinage
https://fr.wikipedia.org/wiki/Jardinage
Engelse term: gardening
https://en.wikipedia.org/wiki/Gardening

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuinieren

naar boven



tuinstaak
tuin•staak

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: tuunstaak
■ Kortweg: staak

Dikke staak die bij het tuinen in de grond gestoken wordt. Steunpaal.

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22tuinstaak%22

Verwante termen:
Nederduitse term: Tuunstaken
www.plattmakers.de/nl/13934/Tuunstaken

Tuunpaal, Tuunsteke
www.wallhecke.de/Niederdeutsch/niederdeutsch.html

Franse term: piquet?

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuinstaak

naar boven



tuinwijk
tuin•wijk

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuinwijk

Verwante term: tuin

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuinwijk

naar boven



tuit

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvormen: teut, toot

Spits toelopend voorwerp.

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071148

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/tuit1

"toot", Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069296

"toot", Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
"teut", "teutje", Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M069296&lemmodern=toot&article=teutje

Plaatsnaam: De Teut, Zonhoven (B)
Wikipedia
Nederlands toot, Duits Tut(e)
Nederlands tuit, Nederduits Tuut, Duits Tüt(e)

Trechtervormig blaasinstrument: toeter

Verwante termen:
Duitse term: Tüte
Nederduitse term: Tuut
https://de.wikipedia.org/wiki/Tüte
www.dwds.de/wb/Tüte
www.plattmakers.de/nl/711/Tuut
www.dwds.de/wb/Tute

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tuit

naar boven



turbatie
tur•bā•tie

█ Zelfstandig naamwoord

■ Van Latijn turbātiō.

In de bodemkunde. Verstoring van de bodem.

turf

█ Zelfstandig naamwoord

■ Wisselvorm: torf
■ Synoniemen: klot, moer

Veen dat, eens gedroogd, als brandstof kan dienen. Er bestaat vast veen en veen als bagger.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Turf_(brandstof)

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/turf1

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281

Geïntegreerde Taal-Bank, Instituut voor de Nederlandse Taal
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=results&wdb=wnt%2Cvmnw%2Conw%2Cmnw&uitvoer=HTML&lemmodern=%22turf%22

Het abc van de turf - 5 eeuwen turfwinning tussen Antwerpen en Breda
www.rldevoorkempen.be/sites/default/files/ABC_TURF_S_0.pdf

looierijturf
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281.re.45

moer
www.vlaamswoordenboek.be/definities/toon/32448

Kijk ook bij klot en moer.

turfput
turf•put

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: klotput, moerput, turfkuil

Put of kuil waar turf uit gewonnen wordt of is.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281.re.311

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Boerenkuil

Leestekens van het Landschap
www.leestekensvanhetlandschap.nl/boerenkuil

"turfkuil" in Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071281.re.233


De betekenis van de boerenkuilen in de Peel - Historische en natuurhistorische kwaliteiten door Door Hans Joosten.
http://control.yousite.eu/userfiles/wbdpnl/historie_boerenkuilen.pdf

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#turfput

naar boven



turfsteken
turf•stē•ken

█ Werkwoord
█ Naamwoorden van handeling: (het) turfsteken, (de) turfsteking



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Turfsteken

Verwante term:
  • delven
  • ontginnen
  • turf
Duitse term: torfstechen
https://de.wikipedia.org/wiki/Torfstich
Engelse term: (to) cut peat

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#turfsteken

naar boven



turfwinning
turf•win•ning

█ Zelfstandig naamwoord
█ Naamwoord van handeling van turf winnen

■ Synoniem, in Nederland: vervening

Het winnen van turf.

Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Vervening

Verwante termen:
+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#turfwinning

naar boven



turgor
tur•gor

█ Zelfstandig naamwoord



Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071309

Verwante termen:

turgordruk
tur•gor•druk

█ Zelfstandig naamwoord



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Turgordruk

Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071309.re.3

Verwante termen:
Duitse term: Turgordruck
https://de.wikipedia.org/wiki/Turgor
Franse term: pression de turgescence
https://fr.wikipedia.org/wiki/Turgescence
Engelse term: turgor pressure
https://en.wikipedia.org/wiki/Turgor_pressure

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#turgordruk

naar boven



tussenknoopstuk
tus•sen•knoop•stuk

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: internodium

Kijk bij internodium.

naar boven



tussenwaardplant
tus•sen•waard•plant

█ Zelfstandig naamwoord

Plant waarop een gespecialiseerd organisme een deel van zijn levencyclus doorbrengt. Deze waardplant speelt tijdelijk en opeenvolgend een (soms onvervangbare?) rol in het volbrengen van een volledige levenscyclus van het organisme. Bijvoorbeeld, een roestsoort (schimmel) maakt sporen aan als gast op plantensoort A. De aangemaakte sporen zijn schadelijk voor naburige plantensoort B. Plantensoort A is de tussenwaardplant voor de roest die de plantenziekte veroorzaakt in plantensoort B.
De tijdelijkheid bestaat erin dat de roest bijvoorbeeld in de winter verblijft op plantensoort A en wanneer het warmer wordt zich vervolgens richt op plantensoort B. Plantensoort A kan in deze cyclus ook ziek worden door toedoen van het gastorganisme.

De volledige levenscyclus van bepaalde gespecialiseerde schimmels bestaat uit de vegetatieve fase en de generatieve fase.
https://nl.wikipedia.org/wiki/Paringstype

https://nl.wikipedia.org/wiki/Gele_roest
https://nl.wikipedia.org/wiki/Melampsora_larici-populina

perenroest
https://en.wikipedia.org/wiki/Gymnosporangium_sabinae

Verwante term: waardplant
Duitse term: Zwischenwirtspflanze
Engelse termen: alternate host, intermediate host
https://en.wikipedia.org/wiki/Intermediate_host

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tussenwaardplant

naar boven



tw...

naar boven



tweede snede
twee•de sne•de

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]

■ Synoniemen: achtermaat, etgras, toemaat

1. In de context van hooien: De tweede maaiing van het gras.

2. Afgeleide van 1. Het maaisel van de tweede maaiing oftewel snede.

Franse term: deuxième coupe
Engelse term: second cut

tweehuizig
twee•hui•zig

█ Zelfstandig naamwoord

■ Synoniem: dioecisch
■ Antoniem: eenhuizig



Wikipedia

Verwante termen:
Duitse term: diözisch, zweihäusig. Tweeslachtigheid: Diözien Zweihäusigkeit
https://de.wikipedia.org/wiki/Diözie
Franse term: dioïque. Tweeslachtigheid: diécie
https://fr.wikipedia.org/wiki/Diécie
Engelse term: dioecious. Tweeslachtigheid: dioecy
https://en.wikipedia.org/wiki/Dioecy
https://en.wiktionary.org/wiki/dioicus

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tweehuizig

naar boven



tweejarige plant
twee•jā•ri•ge plant

█ Woordgroep [bijvoeglijk naamwoord + zelfstandig naamwoord]



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tweejarige_plant


tweelingboom
twee•ling•boom

█ Zelfstandig naamwoord



Verwante termen:
Duitse term: Zwillingsbaum

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tweelingboom

naar boven



tweeslachtig
twee•slach•tig

█ Bijvoeglijk naamwoord

■ Antoniem: eenslachtig



Wikipedia
https://nl.wikipedia.org/wiki/Tweeslachtigheid

De bloemen van tweeslachtige planten bevatten zowel stampers als meeldraden en zijn dus zowel mannelijk als vrouwelijk.
Bron: http://library.wur.nl/boombank/dry-glos.html

Verwante termen:
Engelse term:
https://en.wikipedia.org/wiki/Monoicous
https://en.wikipedia.org/wiki/Monoecious#Plant_population

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#tweeslachtig

naar boven



tweestijlig
twee•stij•lig

█ Zelfstandig naamwoord

Van een bloem: Twee stijlen bevattend.

twijg

1. █ Zelfstandig naamwoord

Jonge, dunne tak.

(Jonge,) veelal buigzame, dunne tak, aan of afkomstig van bomen en heesters.
Bron: Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 1., http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071534

Etymologiebank.nl
www.etymologiebank.nl/trefwoord/twijg

Middelnederlandsch Woordenboek, 1300-1500, Geïntegreerde Taal-Bank
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=MNW&id=60055

Wiktionary
https://nl.wiktionary.org/wiki/twijg

Twijg zou verwant zijn aan het woord twee; in twee opgaan, vertakken. Zie Etymologiebank.nl.

2. █ Zelfstandig naamwoord
2. █ Stofnaam

Als collectivum (verzamelwoord): verzameling of zekere hoeveelheid van twijgen.

Bron:
Woordenboek der Nederlandsche Taal, 1500-1976, Geïntegreerde Taal-Bank
Artikel 2.,
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M071534

Verwante termen:
Duitse term: Zweig
https://de.wikipedia.org/wiki/Zweig
Franse term: rameau
https://fr.wikipedia.org/wiki/Rameau
Engelse term: twig
https://en.wikipedia.org/wiki/Twig
www.etymonline.com/word/twig
https://en.wiktionary.org/wiki/twig

+ Bladwijzer: www.termenvanboheest.org/t#twijg

naar boven



 
Voorblad | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z